19 May, 2019
Home / Περιβαλλον (Page 15)

Το κείμενο επιμελήθηκε ο Ψυχολόγος-Ψυχοθεραπευτής Γιάννης Ξηντάρας (xidaras.gr)Τον τελευταίο καιρό έρχομαι αντιμέτωπη με άρθρα τα οποία αναδεικνύουν έναν συγκεκριμένο αριθμό βημάτων ή χαρακτηριστικών σχετικά με θέματα που αφορούν στις διαπροσωπικές σχέσεις, στο νόημα της ζωής ή ακόμα και σε ψυχικές διαταραχές ή ασθένειες. Έτσι λοιπόν υπάρχουν 5 σημάδια για να καταλάβουμε εάν ο σύντροφος μας πάσχει από ναρκισσιστική διαταραχή, 3 τρόποι για να ζήσουμε ευτυχισμένοι και 8 σημάδια που δείχνουν ότι πρέπει να σε δει ειδικός. 


Χρόνια ερευνών πάνω στην ψυχική υγεία, χιλιάδες συγγραμμάτων από επιστήμονες, αμέτρητα χρόνια φιλοσοφικής σκέψης και αναζήτησης από παλιούς και σύγχρονους φιλοσόφους, συμπυκνώνονται σε «10 βήματα, 3 σημάδια ή 5 πράγματα». Η μια και μοναδική Αλήθεια σε συμπυκνωμένη κονσέρβα. Εύκολα την αγοράζεις, γρήγορα την καταναλώνεις αλλά μερικές φορές κάθεται «βαριά» στο το στομάχι.

Ομολογώ ότι μπήκα και εγώ στον πειρασμό να διαβάσω ένα τέτοιο άρθρο, με τίτλο «10 σημάδια που δείχνουν ότι φροντίζετε τον εαυτό σας». Είχα την εντύπωση ότι φροντίζω τον εαυτό μου αρκούντως ικανοποιητικά και είχα την βεβαιότητα ότι θα κατέχω και τα 10 σημάδια. Καθώς το διάβαζα συνειδητοποίηση ότι κανένα σημάδι δεν ταίριαζε απόλυτα σε μένα, κάποια μάλιστα δεν τα έβρισκα καθόλου σημαντικά. Τελική διάγνωση : «δεν φροντίζω τον εαυτό μου». Σοκ. Ευτυχώς αποσύρθηκα γρήγορα από αυτό το παιχνίδι με τους αριθμούς που πάντα βγαίνεις χαμένος. Συνειδητοποίηση ότι μπορεί να μην κάνω τα συγκεκριμένα βήματα αλλά κάνω χιλιάδες άλλα που δείχνουν ότι φροντίζω τον εαυτό μου.

Και τι γίνεται στην περίπτωση που μου ταιριάζουν και οι 8 λόγοι που δείχνουν ότι πάσχω από κατάθλιψη και ταυτόχρονα μου ταιριάζουν και οι 32 λόγοι που δείχνουν ότι είμαι ευτυχισμένη? ΜΠΕΡΔΕΜΑ.

Η κατηγοριοποίηση σημαντικών ζητημάτων του ανθρώπου οδηγεί σε δική του κατηγοριοποίηση και διαμορφώνει μια περιοριστική αντίληψη του εαυτού του, των άλλων και την κοινωνίας. Η διαμόρφωση της αντίληψης του εαυτού θα πρέπει να προέρχεται τουλάχιστον από την βαθιά και ενδελεχή παρατήρηση και αναγνώριση των αναγκών και εμπειριών μας. Η κατηγοριοποίηση τέτοιου τύπου μας απομακρύνει από την αναγνώριση της μοναδικότητάς μας και του εντελώς προσωπικού μας τρόπου να αντιλαμβανόμαστε την δική μας πραγματικότητα.

Ας μην περιοριζόμαστε σε έναν μικρό αριθμό από ενδεχόμενα που μας προσφέρουν ποικίλα άρθρα στο διαδίκτυο και ας είμαστε ανοιχτοί στα χιλιάδες άλλα ενδεχόμενα που υπάρχουν. Δεν υπάρχουν 10 βήματα για να βρούμε την ευτυχία, υπάρχουν και χιλιάδες άλλα. Δεν υπάρχουν 5 σημάδια που μας δείχνουν ότι ο σύντροφός μας μας αγαπάει, υπάρχουν και χιλιάδες άλλα.

Το διαδίκτυο είναι αναμφισβήτητα μια τεράστια δεξαμενή πληροφοριών. Δεν μπορούμε όμως να βρούμε εκεί τις απαντήσεις που ζητάμε σε υπαρξιακά ζητήματα , σε ζητήματα ψυχικής υγεία ή διαπροσωπικών σχέσεων. Τα ερωτήματα που αφορούν τον εαυτό, μόνο στον εαυτό απαντώνται.

Ντέντε Δήμητρα – Κοινωνιολόγος, Msc Counselling, Εκπαιδευόμενη Ψυχοθεραπεύτρια
Ο Γιάννης Ξηντάρας είναι Ψυχολόγος στο Περιστέρι, απόφοιτος Πανεπιστημίου Αθηνών και Strathclyde University. Μέλος του Συλλόγου Ελλήνων Ψυχολόγων και της Ελληνικής Προσωποκεντρικής και Βιωματικής Εταιρείας, επιστημονικός υπεύθυνος στο Κέντρο Συμβουλευτικής και Ψυχολογικής Υποστήριξης «Επαφή».


Απέναντι Όχθη

Πηγή Ένα αντί-άρθρο για μια κατηγορία άρθρων

Το ΕΤΜΕΑΡ επιβλήθηκε για να καλύψει τις υψηλές τιμές παραγωγής ρεύματος από ΑΠΕ. Σε μια περίοδο που οι τιμές αγοράς στη χονδρική (Ο.Τ.Σ) κυμαίνονταν από 45 έως 60 ευρώ ανά MW/h (μεγαβατώρα) το ρεύμα από ανεμογεννήτριες πουλιόταν, στη χοντρική 92 ευρώ ανά MW/h και από φωτοβολταϊκά κοντά στα 300 ευρώ ανά MW/h!!!. Αυτή τη διαφορά καλέστηκε και πάλι να την καλύψει ο φτωχομεσαίος καταναλωτής μέσω αυτού του φόρου.Τόσο κοστίζει το «τζάμπα» ρεύμα από ΑΠΕ

Το Ειδικό Τέλος Μείωσης Αερίων Ρύπων (ΕΤΜΕΑΡ) είναι ένας φόρος (χαράτσι) που μπαίνει στους λογαριασμούς ηλεκτρικού ρεύματος, επιβαρύνει τους οικιακούς καταναλωτές και τον καρπώνονται οι Βιομήχανοι παραγωγοί ρεύματος από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (ΑΠΕ). Το ΕΤΜΕΑΡ αντικατέστησε τα τέλη υπέρ ΑΠΕ, προφανώς για να μη φαίνεται καθαρά που πηγαίνει, και δεκαπλασιάστηκε! Τα τέλη υπέρ ΑΠΕ ήταν 3% επί της συνολικής κατανάλωσης ρεύματος ενώ ο ΕΤΜΕΑΡ είναι 27%!!! Είναι δηλαδή ένα πολύ μεγάλο χαράτσι που το πληρώνεις πάλι ο λαός (μικρομεσαίοι καταναλωτές) ενώ το Κεφάλαιο (Βιομηχανικοί καταναλωτές) έχει εξαιρεθεί. Στα 3,5 € που πληρώνουμε για κατανάλωση ρεύματος το 1 € πάει στον ΕΤΜΕΑΡ κι από κει στις τσέπες των βιομηχάνων.

Γιατί επιβλήθηκε το ΕΤΜΕΑΡ;

Επί της ουσίας το ΕΤΜΕΑΡ επιβλήθηκε για να καλύψει τις υψηλές τιμές παραγωγής ρεύματος από ΑΠΕ. Σε μια περίοδο που οι τιμές αγοράς στη χονδρική (Ο.Τ.Σ) κυμαίνονταν από 45 έως 60 ευρώ ανά MW/h (μεγαβατώρα) το ρεύμα από ανεμογεννήτριες πουλιόταν, στη χοντρική 92 ευρώ ανά MW/h και από φωτοβολταϊκά κοντά στα 300 ευρώ ανά MW/h!!!. Αυτή τη διαφορά καλέστηκε και πάλι να την καλύψει ο φτωχομεσαίος καταναλωτής μέσω αυτού του φόρου.Τόσο κοστίζει το «τζάμπα» ρεύμα από ΑΠΕ

Για να δικαιολογηθεί όμως αυτός το «χαράτσι», δείχνοντας ταυτόχρονα και τις «περιβαλλοντολογικές ευαισθησίες» του κεφαλαίου, της Κυβέρνησης και της ΕΕ ονομάστηκε «….Μείωσης Αερίων Ρύπων…» Και ποιους αέριους ρύπους θα μείωνε; Βασικά το διοξείδιο του άνθρακα (CO2) που παράγεται από την καύση των στερεών καυσίμων. Άρα ο «καταναλωτής καθαρού, πλέον, αέρα» (χωρίς διοξείδιο του άνθρακα) καλέστηκε να πληρώσει το «αντίτιμο»!

Επιτεύχθηκε ο στόχος; 

ΟΧΙ δεν επιτεύχθηκε: Γιατί, παρότι γεμίσαμε τα βουνά ανεμογεννήτριες και τους κάμπους φωτοβολταϊκά (υπολογίζεται ότι την προηγούμενη εικοσαετία έχει καλυφθεί, από τις προαναφερθείσες ΑΠΕ, μια έκταση ίση με την Ινδονησία) παίρνουμε ελάχιστο ρεύμα, δεν μειώθηκαν τα καύσιμα, δεν μειώθηκαν οι εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα! [1]

Συγκεκριμένα:

1. Υπολογίζεται ότι συνολικά από όλες της ΑΠΕ παίρνουμε «χρήσιμο» ρεύμα μόνο 1,1% της συνολικής παγκόσμιας κατανάλωσης. [2]
2. Οι εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα (CO2) έχουν αυξηθεί και θα συνεχίσουν να αυξάνονται σύμφωνα με τις προβλέψεις των ειδικών επιστημόνων. Στο 2018 έχουν αυξηθεί κατά 2,7% σε σχέση με το 2017 όπου είχαν αυξηθεί κατά 1,6 σε σχέση με το 2016. Κατά το έτος 2019 μάλιστα, προβλέπεται ότι θα αυξηθούν ακόμα περισσότερο! [3]

3. Στις χώρες της Ε.Ε., όπου κυρίως, ο Γερμανικός και Γαλλικός Ιμπεριαλισμός, επέβαλε την εγκατάσταση τεραστίων βιομηχανιών ΑΠΕ (Αιολικά κυρίως αλλά και φωτοβολταικά), οι εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα(CO2) μειώθηκαν μόνο κατά 0,7% και αυτό δεν οφείλεται στις ΑΠΕ αλλά κυρίως στη μείωση κατανάλωση ρεύματος λόγω ύφεσης… [3]

4. Τα παραπάνω, για τους γνωρίζοντες, είναι πολύ φυσικό να συμβαίνουν αφού οι ΑΠΕ δεν υποκαθιστούν συμβατικές μονάδες παραγωγής ενέργειας και δε μειώνουν κατ ελάχιστο την κατανάλωση ορυκτών καυσίμων. Εξαίρεση αποτελούν τα μεγάλα Υδροηλεκτρικά. «Δεν έχει μετρηθεί εξοικονόμηση καυσίμων ή μείωση εκπομπών CO2 από ΑΠΕ. «Οι ΑΠΕ προστίθενται χωρίς να υποκαθιστούν» και ειδικά τα αιολικά αυξάνουν αντί να μειώνουν εκπομπές ή κατανάλωση καυσίμων έχουν καταλήξει μία μελέτη του 2012, και μία, του 2018. Το ίδιο συμπέρασμα έχει προκύψει με τις ΑΠΕ στις μη διασυνδεδεμένες Κρήτη και Ρόδο. Αυτό δεν είναι παράδοξο: Η ενσωμάτωση μεταβλητής ενέργειας σε ένα δίκτυο επιβάλλει μεταβλητότητα στις συμβατικές μονάδες με μείωση της αποδοτικότητας και αύξηση της κατανάλωσης. ΟΙ διασυνδέσεις απλά διαχέουν το πρόβλημα.» [2]

Πίνακας 1. Εγκαταστάσεις ΑΠΕ στο Μη Διασυνδεμένο Σύστημα (ΜΔΣ)

5. Χαρακτηριστικό παράδειγμα, επιβεβαίωσης των παραπάνω, είναι η Κρήτη. Επειδή η Κρήτη δεν είναι διασυνδεμένη, ακόμα, με το υπόλοιπο δίκτυο (ΜΔΝ) επιτρέπει την εξαγωγή ασφαλών συμπερασμάτων. Συγκεκριμένα στην Κρήτη είχαμε 820 MW εγκατεστημένη ισχύ από ορυκτά καύσιμα και τα τελευταία χρόνια προστέθηκαν πάνω από 300 MW ΑΠΕ (κυρίως ανεμογεννήτριες και Φωτοβολταϊκά). Δηλαδή μπήκε επιπλέον ισχύς από ΑΠΕ περίπου στο 25% της συνολικής εγκατεστημένης ισχύος. Και ενώ λογικά θα έπρεπε να εξοικονομήσουμε τα αντίστοιχα καύσιμα, αντιθέτως αυτά αυξήθηκαν. (Πίνακες 1,2 &3) Άρα είχαμε και την αντίστοιχη αύξηση εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα!

Πίνακας 2. Η χρονολογική εξέλιξη της κατανάλωσης καυσίμου στην Κρήτη

πίνακας 3. Αν δεν είχαμε αιολικά στην Κρήτη

Το γνώριζαν αυτό οι αρμόδιοι φορείς;
Ναι το γνώριζαν εξ αρχής! Ο ΑΔΜΗΕ μάλιστα προειδοποιεί ακόμα από το 2013 στη Μελέτη Επάρκειας Ισχύος 2013-2020. Meleti eparkeias_final.doc – Meleti_eparkeias_final.pdf

Παραβλέπουμε (για την οικονομία του χώρου) το γεγονός ότι πολλοί επιστήμονες θεωρούν ότι το διοξείδιο του άνθρακα δεν είναι ρύπος και ότι αποτελεί ελάχιστο ποσοστό (0.04%) στο σύνολο των αερίων του θερμοκηπίου (τα κύρια αέρια που συντελούν στο φαινόμενο του θερμοκηπίου είναι οι υδρατμοί και το μεθάνιο που παράγεται από την κοπριά των ζώων). [4]


Το ΕΤΜΕΑΡ λοιπόν είναι ένας πολύ μεγάλος φόρος που κακώς επιβλήθηκε αφού δεν εκπληρώνει ούτε κατ ελάχιστο τους στόχους για τους οποίους δημιουργήθηκε. Το μόνο στόχο που εξυπηρετεί είναι η εξασφάλιση κερδών στους βιομήχανους που δραστηριοποιούνται στον τομέα της ηλεκτρικής Ενέργειας. Γι αυτό πρέπει να καταργηθεί εδώ και τώρα και να επιστραφούν στους καταναλωτές όλα τα ποσά που παράνομα και παράλογα παρακρατήθηκαν.[3]

Και μαζί του πρέπει να καταργηθούν όλες οι «ρυθμιζόμενες χρεώσεις» γιατί επιβαρύνουν δυσβάσταχτα τον φτωχομεσαίο καταναλωτή ηλεκτρικής Ενέργειας (διπλασιάζουν τον λογαριασμό ρεύματος) και δεν είναι «ανταποδοτικές». Για ποιο λόχο πχ να πληρώνουμε ΥΚΩ (Υπηρεσίες Κοινής Ωφέλειας); Δεν είναι υποχρέωση του Κράτους η άσκηση κοινωνική πολιτικής; Και γιατί πρέπει να πληρώνουμε έξω από την τιμή του ρεύματος τα δίκτυα και τις άλλες ρυθμιζόμενες χρεώσεις;
Αυτό φυσικά πρέπει να γίνει υπόθεση του Εργατικού- Λαϊκού κινήματος το οποίο οφείλει να ενσωματώσει στις διεκδικήσεις του και αυτό το αίτημα γιατί το κόστος του επιβαρύνει τους εργαζόμενους, τους συνταξιούχους, τους αυτοαπασχολούμενους και γενικότερα τα λαϊκά στρώματα που πληρώνουν άδικα χαράτσια από το έτσι κι αλλιώς κουτσουρεμένο τους εισόδημα.

Στέφανος Πράσσος
Πρώην πρόεδρος του Συνδικάτου Εργαζομένων στην Ενέργεια «Εργατική Αλληλεγγύη»

ΠΗΓΕΣ:
*Ειδικό Τέλος Μείωσης Εκπομπών Αερίων Ρύπων (ΕΤΜΕΑΡ)
Σύμφωνα με την κείμενη νομοθεσία, το τέλος αυτό προορίζεται για την αποζημίωση των παραγωγών ηλεκτρικής ενέργειας από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (ΑΠΕ). Αποτελεί τη συνεισφορά όλων μας στη μείωση εκπομπών αερίων ρύπων μέσω προώθησης των ΑΠΕ. Οι μοναδιαίες χρεώσεις για το ΕΤΜΕΑΡ βασίζονται στην εκάστοτε ισχύουσα νομοθεσία.
Το Ειδικό Τέλος Μείωσης Εκπομπών Αερίων Ρύπων υπόκειται σε ΦΠΑ.
Τύπος υπολογισμού : τιμή ΕΤΜΕΑΡ x kWh

https://www.dei.gr/el/oikiakoi-pelates/xrisimes-plirofories-gia-to-logariasmo-sas/logariasmos-kai-xrewseis/ti-aforoun-oi-xrewseis-uper-tritwn-efk-eidtelos-5/eidiko-telos-meiwsis-ekpompwn-aeriwn-rupwn-etmear
[1] Η ΚΛΙΜΑΤΙΚΗ ΑΛΛΑΓΗ, ΟΙ ΑΝΕΜΟΓΕΝΝΗΤΡΙΕΣ και τα ΜΕΓΑΛΑ ΣΥΜΦΕΡΟΝΤΑ (Διονύσης Χοϊδάς)
[2] ΑΠΕ: Καταστρέφουμε την χώρα μας χωρίς καλό λόγο
[2] Νέο ιστορικό ρεκόρ των παγκόσμιων εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα αναμένεται το 2018
[3] Kαρπενήσι 15 δεκ 2018.pptx – Google Drive
[4] Ανανεώσιμες πηγές ενέργειας «Μύθοι και Αλήθειες». Εισήγηση της 26ης Νοεμβρίου 2018 | περιβάλλον και πολιτική
Οι πίνακες είναι από τις παρουσιάσεις που έγιναν στην ημερίδα Ανανεώσιμες πηγές ενέργειας «Μύθοι και Αλήθειες»

Πηγή Κατάργηση του ΕΤΜΕΑΡ και όλων των ρυθμιζόμενων χρεώσεων, τώρα!

Οι διακοπές των Χριστουγέννων τελείωσαν. Μαζί τους έφυγαν και οι χριστουγεννιάτικες διαφημίσεις, άλλες πρωτότυπες και αστείες, άλλες όχι και τόσο πετυχημένες. Άλλες προσπάθησαν να αυξήσουν
το καταναλωτικό πνεύμα με την αφορμή των γιορτών, παρουσιάζοντας γεμάτα τραπέζια, ακριβά ποτά, προτάσεις για δώρα. Κάποιες άλλες αποτέλεσαν για άλλη μια φορά, την προσπάθεια μεγάλων εταιρειών, ΜΚΟ, ή άλλων φορέων, να δείξουν ένα «ευαίσθητο» πρόσωπο, θίγοντας κάποιο κοινωνικό θέμα.

Κάτι αντίστοιχο προσπάθησε να κάνει η βρετανική αλυσίδα super market «Iceland», με την καμπάνια της ενάντια στη χρήση φοινικέλαιου και με βασικό όπλο μια διαφήμιση που δημιούργησε για το σκοπό αυτό η Greenpeace. Παρά το γεγονός πως ούτε η Iceland, ούτε η Greenpeace αποτελούν κάποια απειλή για τις μεγάλες πολυεθνικές και το σύστημα -αντιθέτως αποτελούν κομμάτι του- η διαφήμιση αυτή θεωρήθηκε επικίνδυνη και απαγορεύτηκε.

Η διαφήμιση της αλυσίδας «Iceland» κυκλοφόρησε στα τέλη του Νοέμβρη. Πρόκειται για ένα συγκινητικό κινούμενο σχέδιο, με πρωταγωνιστές ένα κορίτσι και ένα μικρό ουρακοτάγκο. Η μικρή προσπαθεί να διώξει το άτακτο ζώο από το δωμάτιό της, μέχρι που αυτό της εξηγεί ότι έχει μείνει άστεγο και έχει χάσει την οικογένειά του, εξαιτίας της καταστροφής των τροπικών δασών της Νοτιοανατολικής Ασίας, τα οποία καίγονται και εκχερσώνονται, προκειμένου να εξασφαλιστούν καλλιεργήσιμες εκτάσεις για την παραγωγή φοινικέλαιου.
Η «Iceland» αφιέρωσε τη διαφήμιση στους 25 ουρακοτάγκους που πεθαίνουν κάθε μέρα εξαιτίας της καταστροφής των δασών στα οποία κατοικούν. Ενημέρωσε επίσης το καταναλωτικό κοινό ότι αφαίρεσε από τα ράφια της όλα τα συσκευασμένα προϊόντα που περιέχουν φοινικέλαιο.

Και ενώ η διαφήμιση κυκλοφόρησε πλατιά στο διαδίκτυο, δε βρήκε ποτέ το δρόμο της για την τηλεόραση, αφού δεν κατάφερε να πάρει άδεια από την αρμόδια βρετανική υπηρεσία, γιατί θεωρήθηκε «πολύ πολιτική». Επαναλαμβάνουμε, ότι δεν πρόκειται για ένα μήνυμα φτιαγμένο από κάποια ανατρεπτική, αντισυστημική οργάνωση, αλλά για διαφήμιση μιας αλυσίδας super market, φτιαγμένη από την Greenpeace! Και βέβαια, το μήνυμά της δεν καταλήγει σε κάποια πρόταση ανατροπής των πολυεθνικών που καταστρέφουν τα τροπικά δάση. Κι όμως. Η απλή περιγραφή της πραγματικότητας, θεωρήθηκε «πολύ πολιτική» για να παρουσιαστεί στη βρετανική τηλεόραση, αφού είναι βέβαιο ότι θα επηρεάσει σε κάποιο βαθμό τα κέρδη των πολυεθνικών που σχετίζονται με την τεράστια βιομηχανία του φοινικέλαιου, ενώ «δημιουργεί προηγούμενα» στη συνείδηση των καταναλωτών που μπορεί να θελήσουν να ερευνήσουν και άλλες πτυχές της βιομηχανίας τροφίμων…


Τροπικά δάση

Πέρα όμως από την υποκρισία της απαγόρευσης μιας διαφήμισης που περιγράφει την καταστροφή των τροπικών δασών και τον κίνδυνο για τα απειλούμενα είδη που ζουν σε αυτά, η ίδια η καταστροφή είναι ανυπολόγιστη. Σύμφωνα με στοιχεία της οργάνωσης Rainforest Action Network (RAN) το μεγαλύτερο περιβαλλοντικό κόστος, έχει μέχρι στιγμής πληρώσει η Ινδονησία, μια χώρα που μέχρι τη δεκαετία του 1960 καλυπτόταν κατά 80% από τροπικά δάση, ενώ σήμερα έχει χάσει πάνω από το 50% των δασικών της εκτάσεων. Ταυτόχρονα, είναι η μεγαλύτερη παραγωγός φοινικέλαιου στον κόσμο.

Σύμφωνα με το RAN, η Ινδονησία βρίσκεται στην τρίτη θέση ανάμεσα στις χώρες που εκπέμπουν τις μεγαλύτερες ποσότητες αερίων του θερμοκηπίου (μετά τις ΗΠΑ και την Κίνα) όχι εξαιτίας της μεγάλης βιομηχανικής της παραγωγής (αφού δεν έχει) αλλά ακριβώς εξαιτίας της καταστροφής των τροπικών δασών. Για την ακρίβεια, στην εξαφάνιση των δασών οφείλεται το 85% αυτών των εκπομπών, που στο σύνολό τους αποτελούν το 5% των παγκόσμιων εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου.

Επιπλέον, η αποψίλωση των τροπικών δασών, αποτελεί θανάσιμο κίνδυνο, όχι μόνο για τους αυτόχθονες κατοίκους τους, που εδώ και αιώνες έχουν συνδέσει την επιβίωσή τους με τα τροπικά δάση, αλλά και για αμέτρητα άλλα είδη, πολλά από τα οποία απειλούνται με εξαφάνιση. Πέρα από τον ουρακοτάγκο της διαφήμισης, υπολογίζεται ότι τα δάση της Ινδονησίας είναι το σπίτι 3.000 διαφορετικών ειδών πανίδας, ανάμεσα στα οποία οι τίγρεις της Σουμάτρας, οι ρινόκεροι και οι πυγμαίοι ελέφαντες.
Εσείς πόσο φοινικέλαιο καταναλώνετε;

Σίγουρα πολύ περισσότερο από όσο νομίζετε. Από τα μπισκότα και τα παγωτά, μέχρι τις πίτσες, τα πατατάκια, τις μπάρες δημητριακών, το συσκευασμένο ψωμί και πολλά ακόμη επεξεργασμένα τρόφιμα, αλλά και είδη υγιεινής και καλλυντικά, από οδοντόκρεμες μέχρι σαμπουάν, το φοινικέλαιο μπαίνει καθημερινά στο σπίτι και στο τραπέζι μας. Επιπλέον, χρησιμοποιείται ως μαγειρικό λάδι στη μεγάλη πλειοψηφία των εστιατορίων και των μαγαζιών fast food. Η μαζική παραγωγή και χρήση φοινικέλαιου όμως, δεν απειλεί μόνο τα δάση, τα απειλούμενα είδη και την ατμόσφαιρα. Αποτελεί σοβαρό κίνδυνο για την ανθρώπινη υγεία.

Αν και το φοινικέλαιο αποτελεί παραδοσιακή τροφή πολλών λαών εδώ και αιώνες, σύμφωνα με έκθεση της Ευρωπαϊκής Αρχής για την Ασφάλεια των Τροφίμων (EFSA) η επεξεργασία του που περιλαμβάνει έκθεσή σε υψηλές θερμοκρασίες, ενδέχεται να ενοχοποιείται ακόμη και για καρκινογενέσεις. Επιπλέον, η μαζικότατη κατανάλωσή του, αφού βρίσκεται σχεδόν σε όλα τα επεξεργασμένα τρόφιμα, θεωρείται, σε σημαντικό βαθμό υπεύθυνη για παθήσεις της καρδιάς και του κυκλοφορικού συστήματος, αφού είναι γεμάτο κορεσμένα λιπαρά που στέλνουν τη χοληστερίνη στα ύψη.

Το φοινικέλαιο όμως, επειδή είναι φτηνό και «εύπλαστο» συστατικό χρησιμοποιείται και στην παρασκευή τροφίμων που δύσκολα θα φανταζόταν κανείς. Πριν από μερικά χρόνια, αποκαλύφθηκε ότι ένα μεγάλο ποσοστό των τυροκομικών προϊόντων που παράγονταν στη Ρωσία, περιείχε φοινικέλαιο αντί για λιπαρά που προέρχονταν από γάλα. Σύμφωνα με  έρευνα του 2015 περίπου το 78% των τυριών που παράγονταν στη χώρα… δεν ήταν πραγματικά τυριά, αλλά προϊόντα που φτιάχνονταν με βάση το φοινικέλαιο αντί για γάλα! Αλλά και στην Ελλάδα, στο παρελθόν έχουν ξεσπάσει αντίστοιχα σκάνδαλα, με μεγάλες βιομηχανίες γαλακτοκομικών να χρησιμοποιούν μαζικά φοινικέλαιο στην παραγωγή «τυροκομικών» προϊόντων.
Αλλοπρόσαλλη παραγωγή

Το φοινικέλαιο, είναι ένα από τα φτηνά φυτικά έλαια και γι’ αυτό προτιμάται από τις εταιρείες τροφίμων. Το πραγματικό του κόστος όμως, είναι πάρα πολύ μεγάλο, αφού ολόκληρες περιοχές του πλανήτη καταστρέφονται, είδη οδηγούνται σε εξαφάνιση, η κλιματική αλλαγή ενισχύεται, ενώ επιβαρύνεται και η υγεία της μεγάλης πλειοψηφίας των καταναλωτών σε ολόκληρο τον κόσμο. Αυτό το κόστος όμως ουδόλως ενδιαφέρει τις μεγάλες πολυεθνικές των τροφίμων.

Όσο το μοντέλο παραγωγής τροφίμων και άλλων ειδών βασίζεται στην κερδοφορία μιας χούφτας πολυεθνικών, όσο τα τυποποιημένα τρόφιμα με αμφιβόλου ποιότητας συστατικά αποτελούν μεγάλο κομμάτι της διατροφής πλατιών στρωμάτων του παγκόσμιου πληθυσμού, το περιβάλλον θα βρίσκεται σε θανάσιμο κίνδυνο και η ανθρώπινη υγεία, ιδιαίτερα των πιο φτωχών τμημάτων του πληθυσμού θα επιβαρύνεται σημαντικά. Η ανατροπή της πολιτικής και οικονομικής κυριαρχίας των πολυεθνικών και η εφαρμογή ενός εναλλακτικού μοντέλου παραγωγής και διανομής, που θα βασίζεται στις ανάγκες των ανθρώπινων κοινωνιών, με σεβασμό στη φύση και στα υπόλοιπα είδη, είναι ζήτημα επιβίωσης για ολόκληρο τον πλανήτη. Όλα αυτά όμως απαιτούν επαναστατικές αλλαγές και αγώνα για την ανατροπή του σημερινού συστήματος.


Πηγή Φοινικέλαιο και τροπικά δάση: με αφορμή μια «απαγορευμένη» διαφήμιση

Οι διακοπές των Χριστουγέννων τελείωσαν. Μαζί τους έφυγαν και οι χριστουγεννιάτικες διαφημίσεις, άλλες πρωτότυπες και αστείες, άλλες όχι και τόσο πετυχημένες. Άλλες προσπάθησαν να αυξήσουν
το καταναλωτικό πνεύμα με την αφορμή των γιορτών, παρουσιάζοντας γεμάτα τραπέζια, ακριβά ποτά, προτάσεις για δώρα. Κάποιες άλλες αποτέλεσαν για άλλη μια φορά, την προσπάθεια μεγάλων εταιρειών, ΜΚΟ, ή άλλων φορέων, να δείξουν ένα «ευαίσθητο» πρόσωπο, θίγοντας κάποιο κοινωνικό θέμα.

Κάτι αντίστοιχο προσπάθησε να κάνει η βρετανική αλυσίδα super market «Iceland», με την καμπάνια της ενάντια στη χρήση φοινικέλαιου και με βασικό όπλο μια διαφήμιση που δημιούργησε για το σκοπό αυτό η Greenpeace. Παρά το γεγονός πως ούτε η Iceland, ούτε η Greenpeace αποτελούν κάποια απειλή για τις μεγάλες πολυεθνικές και το σύστημα -αντιθέτως αποτελούν κομμάτι του- η διαφήμιση αυτή θεωρήθηκε επικίνδυνη και απαγορεύτηκε.

Η διαφήμιση της αλυσίδας «Iceland» κυκλοφόρησε στα τέλη του Νοέμβρη. Πρόκειται για ένα συγκινητικό κινούμενο σχέδιο, με πρωταγωνιστές ένα κορίτσι και ένα μικρό ουρακοτάγκο. Η μικρή προσπαθεί να διώξει το άτακτο ζώο από το δωμάτιό της, μέχρι που αυτό της εξηγεί ότι έχει μείνει άστεγο και έχει χάσει την οικογένειά του, εξαιτίας της καταστροφής των τροπικών δασών της Νοτιοανατολικής Ασίας, τα οποία καίγονται και εκχερσώνονται, προκειμένου να εξασφαλιστούν καλλιεργήσιμες εκτάσεις για την παραγωγή φοινικέλαιου.
Η «Iceland» αφιέρωσε τη διαφήμιση στους 25 ουρακοτάγκους που πεθαίνουν κάθε μέρα εξαιτίας της καταστροφής των δασών στα οποία κατοικούν. Ενημέρωσε επίσης το καταναλωτικό κοινό ότι αφαίρεσε από τα ράφια της όλα τα συσκευασμένα προϊόντα που περιέχουν φοινικέλαιο.

Και ενώ η διαφήμιση κυκλοφόρησε πλατιά στο διαδίκτυο, δε βρήκε ποτέ το δρόμο της για την τηλεόραση, αφού δεν κατάφερε να πάρει άδεια από την αρμόδια βρετανική υπηρεσία, γιατί θεωρήθηκε «πολύ πολιτική». Επαναλαμβάνουμε, ότι δεν πρόκειται για ένα μήνυμα φτιαγμένο από κάποια ανατρεπτική, αντισυστημική οργάνωση, αλλά για διαφήμιση μιας αλυσίδας super market, φτιαγμένη από την Greenpeace! Και βέβαια, το μήνυμά της δεν καταλήγει σε κάποια πρόταση ανατροπής των πολυεθνικών που καταστρέφουν τα τροπικά δάση. Κι όμως. Η απλή περιγραφή της πραγματικότητας, θεωρήθηκε «πολύ πολιτική» για να παρουσιαστεί στη βρετανική τηλεόραση, αφού είναι βέβαιο ότι θα επηρεάσει σε κάποιο βαθμό τα κέρδη των πολυεθνικών που σχετίζονται με την τεράστια βιομηχανία του φοινικέλαιου, ενώ «δημιουργεί προηγούμενα» στη συνείδηση των καταναλωτών που μπορεί να θελήσουν να ερευνήσουν και άλλες πτυχές της βιομηχανίας τροφίμων…


Τροπικά δάση

Πέρα όμως από την υποκρισία της απαγόρευσης μιας διαφήμισης που περιγράφει την καταστροφή των τροπικών δασών και τον κίνδυνο για τα απειλούμενα είδη που ζουν σε αυτά, η ίδια η καταστροφή είναι ανυπολόγιστη. Σύμφωνα με στοιχεία της οργάνωσης Rainforest Action Network (RAN) το μεγαλύτερο περιβαλλοντικό κόστος, έχει μέχρι στιγμής πληρώσει η Ινδονησία, μια χώρα που μέχρι τη δεκαετία του 1960 καλυπτόταν κατά 80% από τροπικά δάση, ενώ σήμερα έχει χάσει πάνω από το 50% των δασικών της εκτάσεων. Ταυτόχρονα, είναι η μεγαλύτερη παραγωγός φοινικέλαιου στον κόσμο.

Σύμφωνα με το RAN, η Ινδονησία βρίσκεται στην τρίτη θέση ανάμεσα στις χώρες που εκπέμπουν τις μεγαλύτερες ποσότητες αερίων του θερμοκηπίου (μετά τις ΗΠΑ και την Κίνα) όχι εξαιτίας της μεγάλης βιομηχανικής της παραγωγής (αφού δεν έχει) αλλά ακριβώς εξαιτίας της καταστροφής των τροπικών δασών. Για την ακρίβεια, στην εξαφάνιση των δασών οφείλεται το 85% αυτών των εκπομπών, που στο σύνολό τους αποτελούν το 5% των παγκόσμιων εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου.

Επιπλέον, η αποψίλωση των τροπικών δασών, αποτελεί θανάσιμο κίνδυνο, όχι μόνο για τους αυτόχθονες κατοίκους τους, που εδώ και αιώνες έχουν συνδέσει την επιβίωσή τους με τα τροπικά δάση, αλλά και για αμέτρητα άλλα είδη, πολλά από τα οποία απειλούνται με εξαφάνιση. Πέρα από τον ουρακοτάγκο της διαφήμισης, υπολογίζεται ότι τα δάση της Ινδονησίας είναι το σπίτι 3.000 διαφορετικών ειδών πανίδας, ανάμεσα στα οποία οι τίγρεις της Σουμάτρας, οι ρινόκεροι και οι πυγμαίοι ελέφαντες.
Εσείς πόσο φοινικέλαιο καταναλώνετε;

Σίγουρα πολύ περισσότερο από όσο νομίζετε. Από τα μπισκότα και τα παγωτά, μέχρι τις πίτσες, τα πατατάκια, τις μπάρες δημητριακών, το συσκευασμένο ψωμί και πολλά ακόμη επεξεργασμένα τρόφιμα, αλλά και είδη υγιεινής και καλλυντικά, από οδοντόκρεμες μέχρι σαμπουάν, το φοινικέλαιο μπαίνει καθημερινά στο σπίτι και στο τραπέζι μας. Επιπλέον, χρησιμοποιείται ως μαγειρικό λάδι στη μεγάλη πλειοψηφία των εστιατορίων και των μαγαζιών fast food. Η μαζική παραγωγή και χρήση φοινικέλαιου όμως, δεν απειλεί μόνο τα δάση, τα απειλούμενα είδη και την ατμόσφαιρα. Αποτελεί σοβαρό κίνδυνο για την ανθρώπινη υγεία.

Αν και το φοινικέλαιο αποτελεί παραδοσιακή τροφή πολλών λαών εδώ και αιώνες, σύμφωνα με έκθεση της Ευρωπαϊκής Αρχής για την Ασφάλεια των Τροφίμων (EFSA) η επεξεργασία του που περιλαμβάνει έκθεσή σε υψηλές θερμοκρασίες, ενδέχεται να ενοχοποιείται ακόμη και για καρκινογενέσεις. Επιπλέον, η μαζικότατη κατανάλωσή του, αφού βρίσκεται σχεδόν σε όλα τα επεξεργασμένα τρόφιμα, θεωρείται, σε σημαντικό βαθμό υπεύθυνη για παθήσεις της καρδιάς και του κυκλοφορικού συστήματος, αφού είναι γεμάτο κορεσμένα λιπαρά που στέλνουν τη χοληστερίνη στα ύψη.

Το φοινικέλαιο όμως, επειδή είναι φτηνό και «εύπλαστο» συστατικό χρησιμοποιείται και στην παρασκευή τροφίμων που δύσκολα θα φανταζόταν κανείς. Πριν από μερικά χρόνια, αποκαλύφθηκε ότι ένα μεγάλο ποσοστό των τυροκομικών προϊόντων που παράγονταν στη Ρωσία, περιείχε φοινικέλαιο αντί για λιπαρά που προέρχονταν από γάλα. Σύμφωνα με  έρευνα του 2015 περίπου το 78% των τυριών που παράγονταν στη χώρα… δεν ήταν πραγματικά τυριά, αλλά προϊόντα που φτιάχνονταν με βάση το φοινικέλαιο αντί για γάλα! Αλλά και στην Ελλάδα, στο παρελθόν έχουν ξεσπάσει αντίστοιχα σκάνδαλα, με μεγάλες βιομηχανίες γαλακτοκομικών να χρησιμοποιούν μαζικά φοινικέλαιο στην παραγωγή «τυροκομικών» προϊόντων.
Αλλοπρόσαλλη παραγωγή

Το φοινικέλαιο, είναι ένα από τα φτηνά φυτικά έλαια και γι’ αυτό προτιμάται από τις εταιρείες τροφίμων. Το πραγματικό του κόστος όμως, είναι πάρα πολύ μεγάλο, αφού ολόκληρες περιοχές του πλανήτη καταστρέφονται, είδη οδηγούνται σε εξαφάνιση, η κλιματική αλλαγή ενισχύεται, ενώ επιβαρύνεται και η υγεία της μεγάλης πλειοψηφίας των καταναλωτών σε ολόκληρο τον κόσμο. Αυτό το κόστος όμως ουδόλως ενδιαφέρει τις μεγάλες πολυεθνικές των τροφίμων.

Όσο το μοντέλο παραγωγής τροφίμων και άλλων ειδών βασίζεται στην κερδοφορία μιας χούφτας πολυεθνικών, όσο τα τυποποιημένα τρόφιμα με αμφιβόλου ποιότητας συστατικά αποτελούν μεγάλο κομμάτι της διατροφής πλατιών στρωμάτων του παγκόσμιου πληθυσμού, το περιβάλλον θα βρίσκεται σε θανάσιμο κίνδυνο και η ανθρώπινη υγεία, ιδιαίτερα των πιο φτωχών τμημάτων του πληθυσμού θα επιβαρύνεται σημαντικά. Η ανατροπή της πολιτικής και οικονομικής κυριαρχίας των πολυεθνικών και η εφαρμογή ενός εναλλακτικού μοντέλου παραγωγής και διανομής, που θα βασίζεται στις ανάγκες των ανθρώπινων κοινωνιών, με σεβασμό στη φύση και στα υπόλοιπα είδη, είναι ζήτημα επιβίωσης για ολόκληρο τον πλανήτη. Όλα αυτά όμως απαιτούν επαναστατικές αλλαγές και αγώνα για την ανατροπή του σημερινού συστήματος.


Πηγή Φοινικέλαιο και τροπικά δάση: με αφορμή μια «απαγορευμένη» διαφήμιση

Το παρόν κείμενο είναι μια απόπειρα καταγραφής τεχνικών μεθόδων και εργαλείων παράκαμψης της λογοκρισίας που επιβάλλεται από διάφορες κρατικές επιτροπές και τις οποίες υποχρεώνονται να εφαρμόσουν
οι ελληνικοί πάροχοι internet. Πριν από περίπου δύο χρόνια έγραψα ένα post για τον κίνδυνο να δημιουργηθεί μια επιτροπή λογοκρισίας στο όνομα της προάσπισης δικαιωμάτων πνευματική ιδιοκτησίας. Αυτό που τόνιζα τότε:

Αυτό που περιγράφει ο νόμος είναι τη σύσταση μια επιτροπής με την απόλυτη εξουσία και χωρίς να έχει προηγηθεί καμία δικαστική απόφαση να διατάσσει τους παρόχους να μπλοκάρουν ένα website από το ελληνικό internet.
Από τότε μέχρι σήμερα αυτό που μεσολάβησε είναι πως ο νόμος τελικά ψηφίστηκε με ελάχιστες τροποποιήσεις στα επίμαχα σημεία. Και οι όποιες τροποποιήσεις ήταν μάλλον προς το χειρότερο, καθώς η επιτροπή που συστάθηκε τελικώς έχει λιγότερα μέλη και μόνο με εκπροσώπους οργανισμών (ΟΠΙ, ΕΕΤΤ, ΑΠΔΠΧ), αντί για 5μελής και με συμμετοχή δικαστικών, όπως ήταν η αρχική πρόβλεψη. Η συγκεκριμένη επιτρόπή (ΕΔΠΠΙ), πρακτικά κινείται στα χνάρια της επιτροπής παιγνίων (ΕΕΠΠ), που λειτουργεί επίσης ως επιτροπή λογοκρισίας σε ένα διαφορετικό πεδίο.


Εμπόριο λογοκρισίας

Ένα ενδιαφέρον στοιχείο, που απ’ όσο θυμάμαι, επίσης έλειπε απ’ το υπό διαβούλευση νομοσχέδιο, είναι πως τα αιτήματα προς την επιτροπή κοστίζουν. Η ταρίφα είναι 372€ ανά domain. Αλλά όπως φαίνεται και στον παρακάτω τιμοκατάλογο, κάνουν καλύτερες τιμές αν το αίτημα περιλαμβάνει περισσότερα domains.


Μπορεί να μην συμφωνώ με τον τρόπο λειτουργίας και με την ουσία του τι κάνει αυτή η επιτροπή, αλλά έχει ενδιαφέρον πως προφανώς δεν απευθύνεται σε μεμονωμένους ανεξάρτητους καλλιτέχνες οι οποίοι πιθανόν να μην έχουν την πολυτέλεια να διαθέσουν τους σχετικούς πόρους. Τα ποσά αυτά είναι μάλλον ψίχουλα για οργανισμούς συλλογικής διαχείρισης, αλλά είναι ταυτόχρονα και απαγορευτικά για τους περισσότερους ανεξάρτητους καλλιτέχνες. Είναι αρκετά σαφές για ποιους, και από ποιους, σχεδιάστηκε να εξυπηρετήσει αυτό το νομοθέτημα.
Αποφάσεις

Πριν από λίγες ημέρες η επιτροπή δημοσίευσε τις 3 πρώτες αποφάσεις της. Οι αποφάσεις ελήφθησαν κατόπιν αιτήματος της Εταιρίας Προστασίας Οπτικοακουστικών Έργων (Ε.Π.Ο.Ε.), που είναι οργανισμός συλλογικής προστασίας πνευματικών δικαιωμάτων, και περιλαμβάνει και μερικά γνωστά ονόματα απ’ τον χώρο του κινηματογράφου (Odeon, Seven, Feelgood, Ελληνικό Κέντρο Κινηματογράφου). Η τρίτη κατά σειρά απόφαση, που συγκέντρωσε και τη μεγαλύτερη δημοσιότητα παραθέτει αρκετά domain names (38) και διατάσσει τους παρόχους internet να διακόψουν τη πρόσβαση σε αυτούς εντός 48 ωρών.
Τεχνική Παράκαμψη

Η αφορμή γι αυτό το κείμενο ήταν να αναφέρω συνοπτικά κάποιες απλές τεχνικές λύσεις.

Έχω αναφέρει ξανά πως παρόλο που το ζήτημα είναι επί της ουσίας πολιτικό, αυτό δεν σημαίνει πως δεν θα αξιοποιήσουμε τα τεχνολογικά μέσα που έχουμε στη διάθεση μας παράλληλα με την όποια πολιτική δράση.
Tor

Ο πιο απλός τρόπος να παρακάμψουμε τους μηχανισμούς μπλοκαρίσματος websites χωρίς να κάνουμε πολλές ρυθμίσεις ή αλλαγές στον υπολογιστή μας είναι να χρησιμοποιήσουμε τον Tor Browser. Είναι ένας τροποποιημένος Firefox με τον οποίο μπορούμε να περιηγηθούμε κανονικά στο διαδίκτυο, αξιοποιώντας το δίκτυο Tor. Με αυτό τον τρόπο, παρόλο που προφανώς εξακολουθούμε να χρησιμοποιούμε τμήματα της υποδομής του παρόχου μας, παρακάμπτουμε κάποια (πχ. dns) που χρησιμοποιούνται για να μπλοκάρουν συγκεκριμένο traffic.

Ως bonus, κερδίζουμε και όλα τα οφέλη της ανώνυμης περιήγησης που προσφέρει το Tor δίκτυο. Αν θες να μάθεις περισσότερα γι αυτό, κι επειδή κυκλοφορεί αρκετή παραφιλολογία στα ελληνικά media περί dark web, δες την ομιλία του kargig.


DNS

Δεδομένου πως οι εντολές λογοκρισίας αφορούν συγκεκριμένα domains, ο τρόπος με τον οποίο μπλοκάρονται απ’ τους παρόχους είναι μέσω DNS. Χωρίς να μπλέξουμε με πολλές τεχνικές λεπτομέρειες, το DNS είναι ο τρόπος με τον οποίο ο browser ή ο υπολογιστής μας λαμβάνουν την πληροφορία για το ποια IP διεύθυνση αντιστοιχεί σε ποιο domain, ώστε να μπορέσουμε να το επισκεφτούμε.

Το router του παρόχου που έχουμε στο σπίτι μας έχει προρυθμισμένους τους DNS servers του παρόχου, οπότε βασιζόμαστε σε αυτόν να μας δώσει αυτή την πληροφορία. Είναι συνεπώς πολύ απλό να μας δώσει μια λάθος πληροφορία ώστε να μας αποτρέψει να μπούμε σε ένα website.

Ο τεχνικός τρόπος παράκαμψης είναι πολύ απλά να αλλάξουμε τους DNS servers που χρησιμοποιούμε και να επιλέξουμε κάποιους που δεν λογοκρίνουν. Και υπάρχουν πολλοί τρόποι να το κάνουμε αυτό ανάλογα με το τι μας βολεύει περισσότερο.
Browser

Ο πιο απλός τρόπος είναι να το κάνουμε στον browser μας. Ο Firefox, απ’ την τελευταία έκδοση (63) και μετά, μας δίνει τη δυνατότητα να χρησιμοποιήσουμε μια σχετικά καινούρια τεχνολογία (DNS over HTTPS), με την οποία κρυπτογραφείται το dns traffic. Επειδή είναι ακόμα υπό δοκιμή θα πρέπει να την ενεργοποιήσουμε χειροκίνητα με 4 απλά βήματα:
Γράφουμε στην μπάρα διεύθυνσης το παρακάτω url: about:config
Αφού πατήσουμε το κουμπί επιβεβαίωσης θα μας ανοίξει μια λίστα με όλες τις παραμέτρους ρύθμισης του Firefox. Στο πεδίο αναζήτησης γράφουμε: trr.
Βρίσκουμε την επιλογή network.trr.mode κάνουμε διπλό κλικ στην τιμή (που μάλλον είναι 0) και την αλλάζουμε σε 2.
Επιβεβαιώνουμε πως η επιλογή network.trr.uri έχει το σχετικό url από Mozilla: https://mozilla.cloudflare-dns.com/dns-query.

Με αυτό τον τρόπο ο Firefox θα χρησιμοποιεί την αντίστοιχη υπηρεσία της Cloudflare, αλλά μπορείς να αλλάξεις το url για να χρησιμοποιήσεις όποιον άλλο πάροχο που εμπιστεύεσαι και ξέρεις πως υποστηρίζει τη συγκεκριμένη τεχνολογία. Περισσότερα τεχνικές λεπτομέρειες στο σχετικό blog post από Mozilla.


Router

Μία ακόμα λύση είναι να αλλάξεις DNS servers κατευθείαν στο router σου. Τα περισσότερα καινούρια router υποστηρίζουν κάτι τέτοιο. Αυτό είναι βολικό στην περίπτωση που θέλουμε να χρησιμοποιήσουμε εναλλακτικούς DNS παρόχους σε πολλές συσκευές στο σπίτι μας.

Αν δεν έχεις μπει ποτέ στο διαχειριστικό περιβάλλον του router σου είναι μια καλή ευκαιρία να μάθεις πως να μπαίνεις και να αλλάξεις και τους default κωδικούς πρόσβασης. Για να μπεις πρέπει να γράψεις την IP διεύθυνση του router σου στον browser σου, που συνήθως είναι 192.168.1.1 ή 192.168.0.1. Θα σου ζητήσει τα στοιχεία εισόδου. Αν δεν τα έχεις αλλάξει, θα αναγράφονται στο κάτω μέρος του router.

Αφού μπεις ψάξε για τη σχετική ρύθμιση. Συνήθως στις ρυθμίσεις LAN. Για παράδειγμα, η προκαθορισμένη επιλογή στο router μου είναι «ISP DNS» και βρίσκεται στο τμήμα «DHCP Server». Αν λοιπόν αλλάξουμε αυτή τη ρύθμιση μπορούμε να δώσουμε IP διευθύνσεις κάποιας τρίτης υπηρεσίας. Πχ. μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε την Cloudflare (1.1.1.1) ή OpenNIC. Προσωπικά θα απέφευγα να χρησιμοποιήσω παρόχους που γενικώς δεν σέβονται την ιδιωτικότητα των χρηστών τους σε υπηρεσίες και προϊόντα τους, αλλά δυστυχώς είναι οι συνήθεις προτάσεις σε διάφορα forums (Google, OpenDNS). Αλλά η επιλογή είναι προσωπική, καθώς ενέχει ένα επίπεδο εμπιστοσύνης.



Λειτουργικό σύστημα

Μπορείς να αλλάξεις DNS πάροχο και σε επίπεδο λειτουργικό σύστημα. Οι ρυθμίσεις ποικίλουν ανάλογα την έκδοση και το είδος του λειτουργικού συστήματος που χρησιμοποιείς, αλλά συνήθως ο άμεσος τρόπος είναι στις ρυθμίσεις της ασύρματης ή ενσύρματης σύνδεσης που χρησιμοποιούμε.


Ελευθερία λόγου

Η ελευθερία λόγου στο διαδίκτυο είναι το ίδιο σημαντική με την ελευθερία λόγου στην offline ζωή μας. Ο «ψηφιακός κόσμος» είναι εξίσου πραγματικός με τον φυσικό. Όταν ζεις σε μια χώρα που χρησιμοποιεί μηχανισμούς λογοκρισίας στο διαδίκτυο, τότε ζεις σε μια καταπιεστική κοινωνία. Δεν υπάρχει κάποιος διαχωρισμός ανάμεσα σε αυτά τα δύο.

Το διακύβευμα στη συγκεκριμένη περίπτωση είναι πολύ απλό. Ποιο δικαίωμα είναι πιο σημαντικό; Η ελευθερία λόγου ή το οικονομικό συμφέρον ενός καλλιτέχνη; Δεδομένου πως μιλάμε για επιτροπές οι οποίες αποφασίζουν χωρίς καμία δικαστική ή οποιαδήποτε άλλη λογοδοσία, μπορούμε να καταλάβουμε πως απαντάει σε αυτό το ερώτημα η πολιτική εξουσία.

Το θέμα των πνευματικών δικαιωμάτων και του βιοπορισμού των καλλιτεχνών είναι αρκετά σημαντικό, αλλά δεν πρόκειται να λυθεί με προχειρότητα και υιοθετώντας αυταρχικές μεθόδους με επιτροπές που λειτουργούν πέρα από οποιαδήποτε διαδικασία ερμηνείας και επιβολής του νόμου. Μέθοδοι, που όπως φαίνεται κι απ’ τα παραπάνω, δεν έχουν καν την απαιτούμενη αποτελεσματικότητα.

Μάθε πως μπορείς να χρησιμοποιήσεις την τεχνολογία για να παρακάμψεις τη λογοκρισία ή/και να διατηρήσεις την ανωνυμία σου. Γίνονται συχνά συναντήσεις και workshops γύρω απ’ αυτά τα θέματα. Αν συμμετέχεις σε κάποια κοινότητα ή οργανισμό θα χαρούμε να οργανώσουμε κι εκεί κάποιο workshop. 


Πηγή Παρακάμπτοντας τη λογοκρισία

Φανταστείτε να ζείτε σε μια γειτονιά όπου μπορείτε να μάθετε από τους γείτονές σας, να καλλιεργείτε το δικό σας φαγητό, να συμμετέχετε στην εκπαίδευση των παιδιών σας και να επανεπενδύετε στην ευημερία της κοινότητάς σας μέσω των ημερήσιων συναλλαγών σας. Εάν διαβάζετε αυτό το άρθρο, μάλλον ενδιαφέρεστε ή συμμετέχετε ήδη σε κοινοτικό κήπο, σε συνεταιρισμό ημερήσιας φροντίδας, ή εμπορική σχολή, βιβλιοθήκη εργαλείων ή άλλη υπερτοπική πρωτοβουλία. Τα έργα αυτά, τα οποία μπορούν να βρεθούν σε όλο τον κόσμο, επιτρέπουν στις κοινότητες να δημιουργήσουν τη συλλογική τους υπηρεσία για την επίλυση των καθημερινών αναγκών και να δημιουργήσουν μια τοπική κοινή κουλτούρα, παρέχοντας έτσι μια εναλλακτική λύση για πιο βιώσιμες και κοινωνικά δίκαιες κοινότητες.

Ενώ ο τομέας των «αστικών κοινών» είναι γνωστός εδώ και κάποιο διάστημα, υπάρχει περιορισμένη έρευνα για τις σχέσεις μεταξύ πρωτοβουλιών όπως αυτές που αναφέρονται παραπάνω και φυσικού χώρου. Η διδακτορική μου έρευνα στην Αρχιτεκτονική Σχολή του Πανεπιστημίου Carnegie Mellon στο Πίτσμπουργκ της Πενσυλβανίας αναλαμβάνει αυτή τη συναρπαστική πρόκληση να εντοπιστούν τα χωρικά πρότυπα των πρακτικών κοινής χρήσης. Στην έρευνά μου, άντλησα από τα πεδία των κοινών, τις κοινωνικές πρακτικές, την ανθρώπινη συμπεριφορά, την αρχιτεκτονική και τον αστικό σχεδιασμό, μελετώντας τέσσερις σύγχρονες περιπτώσεις για την κοινή χρήση του πολιτισμού σε Λονδίνο και Αθήνα. Ενδιαφέρομαι να μάθω τι κοινό έχουν ένα συνεταιριστικό κέντρο ημερήσιας φροντίδας, ένα εναλλακτικό νόμισμα, ένα πολιτιστικό κέντρο και αυτοκυβερνητικό καταφύγιο για πρόσφυγες σε σχέση με τα χαρακτηριστικά του χώρου τους. Μερικά από τα πρώιμα ευρήματά μου θα μπορούσαν να είναι χρήσιμα σε άλλους που ερευνούν την κοινή χρήση χώρων και τα κοινά, αλλά το πιο σημαντικό, νομίζω ότι μπορούν να υποστηρίξουν όσους/ες βρίσκονται στο πεδίο, εργάζονται με θέμα την ανταλλαγή και τις συνεργατικές πρωτοβουλίες.

Μοιραζόμενοι τη γνώση, μελέτη περίπτωσης στην Αθήνα, φωτογραφία Bracket Magazine
Λοιπόν, τι έμαθα μέχρι τώρα;

Απόκτηση και οικειοποίηση χώρου: Στα αρχικά στάδια, οι πρωτοβουλίες ανταλλαγής υπηρεσιών τείνουν να αντιμετωπίζουν την πρόκληση να αποκτήσουν χώρο. Πολλές πόλεις συχνά περιορίζονται σε οικιακές και εμπορικές χρήσεις, παρέχοντας λίγες ευκαιρίες για κοινοτικές, μη κερδοσκοπικές χρήσεις. Ακόμη και αφού μια ομάδα βρει ένα χώρο, είναι συνήθως ένας χώρος που δεν έχει σχεδιαστεί για κοινή χρήση. Δεδομένου του εγγενούς δυναμισμού της κοινής δράσης των πρωτοβουλιών, τείνουν να είναι δημιουργικοί στην οικειοποίηση των χώρων τους για να καλύψουν τις αναδυόμενες ανάγκες. Προς το σκοπό αυτό προτιμάται συνήθως ένας μεγάλος ανοικτός χώρος δαπέδου, καθώς επιτρέπει την ευελιξία και μπορεί να προσφέρει ένα ευρύ φάσμα δραστηριοτήτων.

Ταυτότητα και αλληλεπιδράσεις: Οι συνεταιριστικές πρωτοβουλίες φιλοδοξούν να συνεργάζονται με το ευρύτερο κοινό, καθώς είναι ανοιχτές και προσβάσιμες σε όλους. Για το σκοπό αυτό, είναι σημαντικό να εξεταστούν τα χαρακτηριστικά ενός χώρου που τις φιλοξενεί – για παράδειγμα, οι μεγάλες πόρτες που μπορούν να ανοίγουν διάπλατα μπορούν να λειτουργούν ως ανοιχτά σημεία, προσκαλώντας τους ανθρώπους που βρίσκονται έξω να έρθουν στην ομάδα. Ωστόσο, πέρα ​​από το φυσικό «άνοιγμα» του χώρου, υπάρχουν μη χωρικές συνθήκες όπως η εδαφικότητα και η προβλεπόμενη ταυτότητα της ομάδας που μπορεί να δημιουργήσουν εμπόδια μεταξύ των πρωτοβουλιών και της κοινότητας. Σε αυτές τις περιπτώσεις, η ομάδα πρέπει να καταβάλει προσπάθεια να συνεργαστεί με τη γειτονιά επεκτείνοντας τις δραστηριότητές της σε παρακείμενους δημόσιους χώρους. Τα κοντινά πάρκα, τα πεζοδρόμια ή τα τετράγωνα θα μπορούσαν να συμβάλουν στην παροχή γόνιμου εδάφους για τη διευκόλυνση των αλληλεπιδράσεων μεταξύ της πρωτοβουλίας και εκείνων που ενδέχεται να μην έχουν φτάσει στη φυσική θέση της ομάδας.

Τοπικό οικοσύστημα: Τέλος, για να υποστηριχθεί πλήρως μια πρωτοβουλία, πρέπει να ενσωματωθεί στην καθημερινή ρουτίνα των εμπλεκομένων. Η εγγύτητα των σπιτιών των ανθρώπων με το χώρο είναι κρίσιμη. Αυτό δεν σημαίνει απαραίτητα ότι οι πρωτοβουλίες κοινής χρήσης πρέπει να βρίσκονται σε καθαρά κατοικημένες περιοχές. Η εύρεση ενός τόπου που να έχει ένα καλό συνδυασμό οικιστικής περιοχής και τοπικού εμπορίου είναι σημαντικό για τις πρωτοβουλίες να τοποθετηθούν μέσα σε ένα υποστηρικτικό οικοσύστημα ανθρώπων, οργανισμών και επιχειρήσεων.

Η Ελένη Κατρίνη είναι αρχιτέκτονας, ερευνήτρια, φωτογράφος. Αυτό το απόσπασμα ανήκει στην υπό δημοσίευση έκθεσή της με τίτλο «Creating the Everyday Commons: Towards Spatial Patterns of Sharing Culture».

Πηγή: p2pfoundation.net, πρώτη δημοσίευση στο περιοδικό Bracket. via Pressenza

Πηγή Ελένη Κατρίνη: χώρος και συνεργατικές πρωτοβουλίες

Φανταστείτε να ζείτε σε μια γειτονιά όπου μπορείτε να μάθετε από τους γείτονές σας, να καλλιεργείτε το δικό σας φαγητό, να συμμετέχετε στην εκπαίδευση των παιδιών σας και να επανεπενδύετε στην ευημερία της κοινότητάς σας μέσω των ημερήσιων συναλλαγών σας. Εάν διαβάζετε αυτό το άρθρο, μάλλον ενδιαφέρεστε ή συμμετέχετε ήδη σε κοινοτικό κήπο, σε συνεταιρισμό ημερήσιας φροντίδας, ή εμπορική σχολή, βιβλιοθήκη εργαλείων ή άλλη υπερτοπική πρωτοβουλία. Τα έργα αυτά, τα οποία μπορούν να βρεθούν σε όλο τον κόσμο, επιτρέπουν στις κοινότητες να δημιουργήσουν τη συλλογική τους υπηρεσία για την επίλυση των καθημερινών αναγκών και να δημιουργήσουν μια τοπική κοινή κουλτούρα, παρέχοντας έτσι μια εναλλακτική λύση για πιο βιώσιμες και κοινωνικά δίκαιες κοινότητες.

Ενώ ο τομέας των «αστικών κοινών» είναι γνωστός εδώ και κάποιο διάστημα, υπάρχει περιορισμένη έρευνα για τις σχέσεις μεταξύ πρωτοβουλιών όπως αυτές που αναφέρονται παραπάνω και φυσικού χώρου. Η διδακτορική μου έρευνα στην Αρχιτεκτονική Σχολή του Πανεπιστημίου Carnegie Mellon στο Πίτσμπουργκ της Πενσυλβανίας αναλαμβάνει αυτή τη συναρπαστική πρόκληση να εντοπιστούν τα χωρικά πρότυπα των πρακτικών κοινής χρήσης. Στην έρευνά μου, άντλησα από τα πεδία των κοινών, τις κοινωνικές πρακτικές, την ανθρώπινη συμπεριφορά, την αρχιτεκτονική και τον αστικό σχεδιασμό, μελετώντας τέσσερις σύγχρονες περιπτώσεις για την κοινή χρήση του πολιτισμού σε Λονδίνο και Αθήνα. Ενδιαφέρομαι να μάθω τι κοινό έχουν ένα συνεταιριστικό κέντρο ημερήσιας φροντίδας, ένα εναλλακτικό νόμισμα, ένα πολιτιστικό κέντρο και αυτοκυβερνητικό καταφύγιο για πρόσφυγες σε σχέση με τα χαρακτηριστικά του χώρου τους. Μερικά από τα πρώιμα ευρήματά μου θα μπορούσαν να είναι χρήσιμα σε άλλους που ερευνούν την κοινή χρήση χώρων και τα κοινά, αλλά το πιο σημαντικό, νομίζω ότι μπορούν να υποστηρίξουν όσους/ες βρίσκονται στο πεδίο, εργάζονται με θέμα την ανταλλαγή και τις συνεργατικές πρωτοβουλίες.

Μοιραζόμενοι τη γνώση, μελέτη περίπτωσης στην Αθήνα, φωτογραφία Bracket Magazine
Λοιπόν, τι έμαθα μέχρι τώρα;

Απόκτηση και οικειοποίηση χώρου: Στα αρχικά στάδια, οι πρωτοβουλίες ανταλλαγής υπηρεσιών τείνουν να αντιμετωπίζουν την πρόκληση να αποκτήσουν χώρο. Πολλές πόλεις συχνά περιορίζονται σε οικιακές και εμπορικές χρήσεις, παρέχοντας λίγες ευκαιρίες για κοινοτικές, μη κερδοσκοπικές χρήσεις. Ακόμη και αφού μια ομάδα βρει ένα χώρο, είναι συνήθως ένας χώρος που δεν έχει σχεδιαστεί για κοινή χρήση. Δεδομένου του εγγενούς δυναμισμού της κοινής δράσης των πρωτοβουλιών, τείνουν να είναι δημιουργικοί στην οικειοποίηση των χώρων τους για να καλύψουν τις αναδυόμενες ανάγκες. Προς το σκοπό αυτό προτιμάται συνήθως ένας μεγάλος ανοικτός χώρος δαπέδου, καθώς επιτρέπει την ευελιξία και μπορεί να προσφέρει ένα ευρύ φάσμα δραστηριοτήτων.

Ταυτότητα και αλληλεπιδράσεις: Οι συνεταιριστικές πρωτοβουλίες φιλοδοξούν να συνεργάζονται με το ευρύτερο κοινό, καθώς είναι ανοιχτές και προσβάσιμες σε όλους. Για το σκοπό αυτό, είναι σημαντικό να εξεταστούν τα χαρακτηριστικά ενός χώρου που τις φιλοξενεί – για παράδειγμα, οι μεγάλες πόρτες που μπορούν να ανοίγουν διάπλατα μπορούν να λειτουργούν ως ανοιχτά σημεία, προσκαλώντας τους ανθρώπους που βρίσκονται έξω να έρθουν στην ομάδα. Ωστόσο, πέρα ​​από το φυσικό «άνοιγμα» του χώρου, υπάρχουν μη χωρικές συνθήκες όπως η εδαφικότητα και η προβλεπόμενη ταυτότητα της ομάδας που μπορεί να δημιουργήσουν εμπόδια μεταξύ των πρωτοβουλιών και της κοινότητας. Σε αυτές τις περιπτώσεις, η ομάδα πρέπει να καταβάλει προσπάθεια να συνεργαστεί με τη γειτονιά επεκτείνοντας τις δραστηριότητές της σε παρακείμενους δημόσιους χώρους. Τα κοντινά πάρκα, τα πεζοδρόμια ή τα τετράγωνα θα μπορούσαν να συμβάλουν στην παροχή γόνιμου εδάφους για τη διευκόλυνση των αλληλεπιδράσεων μεταξύ της πρωτοβουλίας και εκείνων που ενδέχεται να μην έχουν φτάσει στη φυσική θέση της ομάδας.

Τοπικό οικοσύστημα: Τέλος, για να υποστηριχθεί πλήρως μια πρωτοβουλία, πρέπει να ενσωματωθεί στην καθημερινή ρουτίνα των εμπλεκομένων. Η εγγύτητα των σπιτιών των ανθρώπων με το χώρο είναι κρίσιμη. Αυτό δεν σημαίνει απαραίτητα ότι οι πρωτοβουλίες κοινής χρήσης πρέπει να βρίσκονται σε καθαρά κατοικημένες περιοχές. Η εύρεση ενός τόπου που να έχει ένα καλό συνδυασμό οικιστικής περιοχής και τοπικού εμπορίου είναι σημαντικό για τις πρωτοβουλίες να τοποθετηθούν μέσα σε ένα υποστηρικτικό οικοσύστημα ανθρώπων, οργανισμών και επιχειρήσεων.

Η Ελένη Κατρίνη είναι αρχιτέκτονας, ερευνήτρια, φωτογράφος. Αυτό το απόσπασμα ανήκει στην υπό δημοσίευση έκθεσή της με τίτλο «Creating the Everyday Commons: Towards Spatial Patterns of Sharing Culture».

Πηγή: p2pfoundation.net, πρώτη δημοσίευση στο περιοδικό Bracket. via Pressenza

Πηγή Ελένη Κατρίνη: χώρος και συνεργατικές πρωτοβουλίες

Στις σημερινές δύσκολες οικονομικές συνθήκες των κατοίκων, κυρίως των χωριών, και τις περιορισμένες επιλογές των νέων αγροτών, υποστηρίζουμε ότι μπορεί να προχωρήσει μια οργανωμένη συλλογική προσπάθεια για τη σύσταση του Τοπικού Συμφώνου Ποιότητας.

Καλές είναι οι συμμετοχές μας στις διεθνείς εκθέσεις με την παρουσία των μεγάλων παραγωγών και των ειδικών εξαγώγιμων προϊόντων, αλλά οι μικροί παραγωγοί απουσιάζουν από αυτές και οι μικρές τοπικές παραγωγές είναι συνεχώς στα όρια της αβεβαιότητας.Όταν αναφερόμαστε στο Τοπικό Σύμφωνο Ποιότητας μιλάμε για μια συλλογική προσπάθεια, που μπορεί να διαχειριστεί το καλό όνομα και το περιβάλλον μιας περιοχής με ποιοτικούς όρους και σε όφελος των τοπικών παραγωγών. Σ’ αυτό μπορούν να συμμετέχουν και να εμπλακούν κυρίως παραγωγοί τοπικών προϊόντων αλλά και: ταβέρνες, ξενώνες, ενοικιαζόμενα δωμάτια, εργαστήρια τοπικών προϊόντων, γραφεία εναλλακτικού τουρισμού, ελεύθεροι επαγγελματίες παροχής υπηρεσιών που διοργανώνουν εκδηλώσεις, Δήμοι, Επιμελητήριο, συλλογικότητες της Κοινωνίας των Πολιτών, φορείς διαχείρισης Μνημείων Πολιτισμού, θρησκευτικού τουρισμού, αρχαιολογικών χώρων, λαογραφικών Μουσείων και πολιτιστικής κληρονομιάς.

Τα μέλη του εκπονούν τις προδιαγραφές παραγωγής και εμπορίας των προϊόντων και των υπηρεσιών λαμβάνοντας υπόψη τη φήμη των παραδοσιακών προϊόντων, τις ορθές και υγιεινές συνθήκες παραγωγής, τις περιβαλλοντικές απαιτήσεις, τις ομορφιές της περιοχής οι οποίες συνδέονται με τα ιστορικά, γεωγραφικά αρχαιολογικά και πολιτισμικά στοιχεία και ό,τι άλλο προσφέρεται σ’ αυτή τη διαδικασία. Με λίγα λόγια ο στόχος είναι να έχουμε ένα συνολικό θετικό αποτέλεσμα, που θα προκύψει με την αξιοποίηση των συγκριτικών πλεονεκτημάτων της περιοχής, είτε αυτά είναι τα τοπικά ονομαστά προϊόντα, είτε είναι η πολιτιστική ταυτότητα της περιοχής, είτε είναι οι φυσικές ομορφιές και το τουριστικό της υπόβαθρο.

Θεωρούμε ότι για την ευρύτερη περιοχή του Δήμου της Λαμίας το Τοπικό Σύμφωνο Ποιότητας σίγουρα μπορεί να αποτελέσει μια προσπάθεια για την ενίσχυση των μικρών παραγωγών και τη δημιουργία ευέλικτων δικτύων τοπικών αγορών. Υπάρχουν όλες οι προϋποθέσεις. Η παρουσία της αυτοδιοίκησης, του Δήμου και της Περιφέρειας, και εδώ είναι καθοριστική∙ όπως και η ως τώρα απουσία της.

Στέφανος Σταμέλλος

https://www.facebook.com/stefanos.stamellos

Πηγή Για τη σύσταση Τοπικού Συμφώνου Ποιότητας

Η 24η Συνδιάσκεψη του ΟΗΕ για το κλίμα (COP241) μόλις έληξε στο Κατοβίτσε της Πολωνίας. Αντί να στηριχτεί στην πρόσφατη έκθεση της ειδικής επιστημονικής ομάδας για το κλίμα (ΔΟΕΕΚ = IPCC2), για να υιοθετήσει τα υπερ-επείγοντα μέτρα που επιβάλλονται έτσι ώστε να κρατηθεί η θέρμανση κάτω από το συν 1,5 βαθμούς σε σχέση με τον 18ο αιώνα, η Συνδιάσκεψη μόλις και με δυσκολία κατάφερε να ορίσει κανόνες που θα πρέπει το κάθε κράτος να ακολουθήσει για να μετρήσει τις εκπομπές του σε αέρια του θερμοκηπίου μετά το 2020. Η ΔΟΕΕΚ επιστρέφει με ευλογίες στις μελέτες της, η “ενίσχυση των φιλοδοξιών” μετατίθεται για αργότερα και οι “αναπτυσσόμενες” χώρες πρέπει να αρκεστούν σε θολές υποσχέσεις σε σχέση με το πράσινο Ταμείο για το κλίμα.
Μιλώντας για επείγουσες καταστάσεις…

Η COP21, στο Παρίσι, είχε θέσει ένα στόχο: “Να παραμείνουμε κάτω από τους 2 βαθμούς θέρμανσης σε σχέση με την προβιομηχανική εποχή, εξακολουθώντας πάντως τις προσπάθειες για να μην ξεπεράσουμε τον 1,5 βαθμό”. Στην προοπτική αυτής της απόφασης, είχε ανατεθεί στην ΔΟΕΕΚ να συντάξει μια ειδική έκθεση για τον 1,5 βαθμό. Η έκθεση δημοσιοποιήθηκε τον Οκτώβρη και είναι πολύ ανησυχητική, καθώς συμπεραίνει, κυρίως, ότι η ανθρωπότητα διαθέτει μόλις καμιά δωδεκαριά χρόνια (το πολύ), για να αποφύγει έναν κατακλυσμό τεράστιας έκτασης και, επίσης, ότι είναι αναγκαίες σημαντικές αλλαγές σε όλα τα επίπεδα της κοινωνίας, για να μπορέσουν να μειωθούν οι εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου κατά 50% ώς το 2030 και πλήρως ώς το 2050.

Στο Κατόβιτσε, οι ΗΠΑ, με την υποστήριξη της Ρωσίας, της Σαουδικής Αραβίας και του Κουβέιτ, έδωσαν μάχη για να εμποδίσουν να ληφθεί υπόψη από τις κυβερνήσεις παντού ο κώδωνας κινδύνου των επιστημόνων. Και κατάφεραν το στόχο τους, αφού η COP24 τελικά αρκέστηκε να ευχαριστήσει την ΔΟΕΕΚ που έκλεισε την έκθεσή της στις προθεσμίες που είχαν. Η διακήρυξη 8 σελίδων που υιοθετήθηκε από τη Συνδιάσκεψη δεν κάνει καμία νύξη, ούτε μία φορά, στον απολύτως επείγοντα χαρακτήρα του ζητήματος που διατύπωσε η ΔΟΕΕΚ. Την ώρα που τα σχέδια για το κλίμα των εθνικών κυβερνήσεων (“εθνικά καθορισμένες συμβολές” -NDC- στη γλώσσα τους3) κρατούν για προοπτική μια καταστροφική θέρμανση κατά συν 2,7 ώς 3,7 βαθμούς Κελσίου, κανένα κράτος δεν πήρε μέτρα για να ενισχύσει τις δεσμεύσεις του. Θα δούμε αργότερα πώς θα καλυφθεί το κενό μεταξύ των λόγων του Παρισιού και των πράξεων των κυβερνήσεων …εάν καλυφθεί.
Αντίο στις διαφοροποιημένες ευθύνες

Το ότι γύρισε την πλάτη της στη διάγνωση της ΔΟΕΕΚ δεν είναι ο μόνος λόγος θυμού απέναντι σε αυτή την COP. Η Συνθήκη πλαίσιο του ΟΗΕ για τις κλιματικές αλλαγές (Ρίο, 1992) λέει ότι η θέρμανση είναι “κοινή αλλά διαφοροποιημένη ευθύνη”. Επρόκειτο λοιπόν για κατανομή των προσπαθειών παίρνοντας υπόψη το γεγονός ότι οι λεγόμενες “αναπτυγμένες” χώρες είναι οι ιστορικά κυρίως υπεύθυνες για τη θέρμανση. Η ρήτρα αυτή, θεμελιώδης για τις χώρες του Νότου, βρίσκεται από την αρχή των διαπραγματεύσεων στο στόχαστρο των πλουσίων χωρών, ιδιαίτερα των ΗΠΑ. Όμως, με πρόσχημα την ενιαιοποίηση των διαδικασιών καταγραφής των εκπομπών, η COP24 αποτελεί νέο στάδιο στο βαθμιαίο παραμερισμό της.

Και πράγματι, η COP24 αποφάσισε ότι οι εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα (CO2) μιας πλούσιας χώρας -η οποία θα μπορούσε απολύτως να σταματήσει αμέσως να καίει κάρβουνο για να παράγει ηλεκτρικό- μπαίνουν στο ίδιο επίπεδο με μιας φτωχής χώρας -που δεν έχει τα χρηματοδοτικά και τεχνολογικά μέσα να αναπτύξει πράσινα εναλλακτικά μέσα. Η ισοδυναμία αυτή θα ήταν ίσως δικαιολογημένη εάν η βοήθεια των αναπτυγμένων χωρών στην ενεργειακή μετάβαση των χωρών του Νότου ήταν πραγματική, ουσιαστική, χωρίς όρους και ανάλογη της δικής τους ιστορικής ευθύνης. Αλλά δεν είναι αυτή η περίπτωση. Τα 100 δισεκατομμύρια ετησίως του “πράσινου ταμείου για το κλίμα” που υποσχέθηκαν για μετά το 2020 (ποσό τελείως ανεπαρκές για να χρηματοδοτηθεί η μετάβαση και η προσαρμογή) παραμένουν κυρίως υπόσχεση στα χαρτιά, ενώ οι πλούσιες χώρες παριστάνουν τον κουφό όταν οι πιο φτωχές τους ζητάνε αποζημιώσεις για τις απώλειες και τις βλάβες (losses and damages) που υφίστανται από τους πιο βίαιους τυφώνες και τα άλλα ακραία μετεωρολογικά φαινόμενα.

Όλοι αυτοί που, όπως και ο Τραμπ, κυνικά αρνούνται την πραγματικότητα της “ανθρωπικής” κλιματικής αλλαγής -την ώρα που είναι οι κύριοι υπεύθυνοι για αυτήν- δεν διστάζουν όμως να προφασιστούν τον “επείγοντα χαρακτήρα του οικολογικού” για να πνίξουν το διακύβευμα της κοινωνικής δικαιοσύνης. Δικαιοσύνη στις σχέσεις Βορά-Νότου, προφανώς, αλλά επίσης και στις σχέσεις πλουσίων και φτωχών, τόσο στο Βορά όσο και στο Νότο. Το κίνημα των κίτρινων γιλέκων το δείχνει καθαρά, ότι δεν υπάρχει διέξοδος από την κλιματική κρίση μέσα από μια νεοφιλελεύθερη πολιτική που χαρίζει δώρα στους πλούσιους στο όνομα της ανταγωνιστικότητας, από τη μια, και φορολογεί τους φτωχούς, στο όνομα της οικολογίας, από την άλλη. Και όμως, αυτήν ακριβώς την υποκριτική και άδικη πολιτική είναι που οι κυβερνήσεις θέλουν να ενισχύσουν, στο όνομα της διάσωσης του κλίματος. Ιδιαίτερα μέσα από την εγκαθίδρυση (έχει μετατεθεί σε κατοπινή COP) μιας παγκόσμιας τιμής άνθρακα και ενός νέου “μηχανισμού της αγοράς” για να γενικευτεί η εμπορευματοποίηση των οικοσυστημάτων, με ανταλλακτικά δικαιώματα εκπομπών στο χέρι.
Ανάπτυξη ή κλίμα; Ιησούς ή Βαρνάβας;

Στο τέλος της συνδιάσκεψης, τα σχόλια των περισσότερων παρατηρητών πηγαινοέρχονται ανάμεσα στην εικόνα του μισοάδειου ποτηριού και στην εικόνα του μισογεμάτου. Δυσανασχετούν για την αργοπορία να εφαρμοστεί η “καλή συμφωνία” του Παρισιού. Αλλά η αργοπορία αυτή δεν πηγάζει μόνο από την κακή πολωνική προεδρεία της COP, ούτε από την υποταγή της στα συμφέροντα του άνθρακα (η COP24 είχε για χορηγούς τις μεγαλύτερες ευρωπαϊκές εταιρείες εκμετάλλευσης ανθρακωρυχείων), ούτε και από την κρίση που ο κακός Τραμπ θα είχε εισάγει στο πολυμερές “μοντέλο” διαχείρισης των διεθνών σχέσεων… Πολύ πιο θεμελιακό είναι το ότι είναι αδύνατο να λυθεί η κλιματική εξίσωση χωρίς ρήξη με την παραγωγικίστικη λογική του καπιταλισμού. Έτσι, μας προσκαλεί να ξαναδούμε αυτά που αποσιωπήθηκαν στην COP21, για να μπορέσουμε να δούμε τη σκοτεινή πλευρά της “καλής συμφωνίας” του Παρισιού…

Για να σωθεί το κλίμα, αυτό προϋποθέτει να σταματήσει η ανάπτυξη. Για να το πούμε απλά, πρέπει να παράγουμε λιγότερα και να μοιραζόμαστε περισσότερα, πράγμα για το οποίο ο καπιταλισμός είναι απολύτως ανίκανος. Με άλλα λόγια, υπάρχει ένας βαθύς ανταγωνισμός ανάμεσα στη λύση της κλιματικής κρίσης, από τη μια, και στην καπιταλιστική λογική συσσώρευσης, από την άλλη. Εδώ και ένα τέταρτο του αιώνα, οι διάφορες COP δεν κάνουν τίποτε άλλο από το να στριφογυρίζουν γύρω από το δίλημμα: ανάπτυξη ή κλίμα; Ιησούς ή Βαρνάβας; Η συμφωνία του Παρισιού έδωσε την εντύπωση ότι βρέθηκε μια λύση, αλλά αυτή δεν ήταν παρά μια δήλωση προθέσεων, ένα τεχνασματάκι. Γιατί, στους διαδρόμους, η “καλή συμφωνία” στηριζόταν σε ένα τρελό και εγκληματικό καπιταλιστικό σχέδιο: να “ξεπεραστεί προσωρινά” το κατώφλι της επικινδυνότητας της θέρμανσης. Ο Βαρνάβας αφήνεται ελεύθερος, ο Χριστός σταυρώνεται και ο Πιλάτος πλένει τα χέρια του.
Σενάριο μαθητευόμενων μάγων

Η ιδέα είναι η εξής: το όριο του 1,5 βαθμού Κελσίου θα ξεπεραστεί το 2030-2040 -ανάπτυξη για χάρη του κέρδους!-, αλλά χάρη στις “τεχνολογίες αρνητικών εκπομπών” και στη γεωμηχανική θα μπορέσουμε να ξαναψύξουμε το κλίμα κατά το δεύτερο ήμισυ του αιώνα. Κοιμηθείτε ήσυχα, άνθρωποί μου, όλα είναι υπό έλεγχο… Στη συμφωνία του Παρισιού μπορεί το σενάριο αυτό να είναι έμμεσο, όμως είναι πλέον απολύτως ξεκάθαρο στις επιστημονικές δημοσιεύσεις που χρησιμεύουν ως βάση για τους κλιματικούς διαπραγματευτές -ακόμα και για τις εργασίες της ΔΟΕΕΚ.

Το σχέδιο αυτό “προσωρινού ξεπεράσματος” είναι αντάξιο ενός μαθητευόμενου μάγου, για τουλάχιστον δύο λόγους:

1) Οι σχετικές τεχνολογίες είναι υποθετικές, ακόμα και επικίνδυνες (τόσο οικολογικά όσο ΚΑΙ κοινωνικά), και,

2) Γιατί στο ενδιάμεσο, θα μπορούσαν να συμβούν αμετάκλητες καταστροφές -για παράδειγμα, ένα λιώσιμο των πάγων θα μπορούσε να οδηγήσει σε άνοδο κατά πολλά μέτρα των ωκεανών!

Όμως, οι μαθητευόμενοι μάγοι ακούγονται από τις “ελίτ”, γιατί η “λύση” τους μοιάζει να επιτρέπει τη μετάθεση του διλήμματος της ανάπτυξης για αργότερα. Έτσι, αφήνει στις εξορυκτικές πολυεθνικές και στις τράπεζες που τις χρηματοδοτούν τον απαραίτητο χρόνο για να αποδοτικοποιήσουν τις τεράστιες επενδύσεις τους σε άνθρακα, πετρέλαιο, αέριο. Έτσι, στην πράξη, η συμμαχία ορυκτών και χρηματοπιστωτικού είναι αυτή που καθορίζει και το ρυθμό και τις μορφές της ενεργειακής μετάβασης.

Απολύτως αφοσιωμένοι στις επιταγές του κέρδους, της ανταγωνιστικότητας (μεταξύ επιχειρήσεων, αλλά και μεταξύ κρατών που προστατεύουν τις “δικές τους” επιχειρήσεις), οι διαπραγματευτές το μόνο που θέλουν είναι να πιστέψουν πως ο Θεός της Τεχνολογίας θα έλθει να σώσει την αγοραία οικονομία τους και το συμπαραμαρτούμενό της, την ατελείωτη ανάπτυξη. Εξού και η αδιαφορία τους για την τωρινή καταστροφή και ο ενθουσιασμός τους, ή και η ειλικρίνειά τους στο να πιστέψουν (ή στο να προσπαθήσουν να μας κάνουν να πιστέψουμε) ότι έχουν συνάψει μια “ιστορική συμφωνία” -άλλη μία… Την ώρα της καταστροφής, η κωμωδία συνεχίζει.
Κοινωνική δικαιοσύνη, κλιματική δικαιοσύνη: Ίδιος ο αγώνας

Μετά από αυτή την COP24, ένα πράγμα θα έπρεπε να είναι διαυγές σαν το κρυστάλλινο νερό: δεν υπάρχει τίποτα, μα απολύτως τίποτα, να περιμένουμε από τις κυβερνήσεις, από τον ΟΗΕ, από “διαλόγους Ταλανόα”, από “High Ambition Coalition”4, κλπ. Πρέπει να εγκαταλείψουμε ριζικά κάθε αυταπάτη για τη δυνατότητα να πείσουμε όλους αυτούς τους αρμόδιους για το χάος, όποιοι και να είναι, ότι θα ήταν για το δικό τους καλό να “πάρουν την πρωτοβουλία”, να “ενισχύσουν τις φιλοδοξίες” τους, προωθώντας μια “δίκαιη μετάβαση” προς μία “βιώσιμη ανάπτυξη”, κλπ., κλπ. Δεν πρόκειται να συγκινηθούν -τελεία. Όλες αυτές οι φλυαρίες, όλες αυτές οι σκηνοθεσίες δεν έχουν παρά μόνο ένα στόχο: να κοιμίσουν τους λαούς, να εξουδετερώσουν τη σκέψη τους, να παραλύσουν τις οργανώσεις τους. Είναι η στρατηγικής της αράχνης. Η όποια συνεργασία συνεπάγεται να πιαστείς στα δίχτυα της.

Στο Βέλγιο, το αδιέξοδο της στρατηγικής της συνεργασίας των μεγάλων περιβαλλοντικών οργανώσεων (και των συνδικαλιστικών ηγεσιών που τις υποστηρίζουν) φάνηκε πλήρως. Πράγματι, την επαύριο της τεράστιας διαδήλωσης για το κλίμα, στις αρχές Δεκεμβρίου (75.000 άνθρωποι στις Βρυξέλλες), οι οργανώσεις “Coalition climat” και “Climate express” παρακαλούσαν τη δεξιά κυβέρνηση να μην πέσει, ενώ η Greenpeace ικέτευε το βασιλιά να πείσει την πολιτική κοινότητα για το επείγον του κλίματος. Προφανώς, χωρίς επιτυχία. Δεν είναι προφανές ότι ο δρόμος αυτός είναι αδιέξοδος; Όταν όλες οι γήινες προσφυγές θα έχουν εξαντληθεί, δεν θα μένει πλέον παρά να ικετεύουμε τα θεία…

Το αδιέξοδο αυτό είναι παρόμοιο, σε όλη του την κλίμακα, με το αδιέξοδο στο οποίο έχουν βυθιστεί, από τα τέλη του 2014, οι συνδικαλιστικές ηγεσίες, σταματώντας τους σχεδιασμούς δράσης τους, “για να δώσουν μια ευκαιρία στο διάλογο”. Ξέρουμε την τύχη του: η δεξιά κυβέρνηση ξαναπήρε την αυτοπεποίθησή της και διέλυσε, τη μία μετά την άλλη, μια σειρά από κοινωνικές κατακτήσεις. 

Τόσο στον κοινωνικό χώρο όσο και στον περιβαλλοντικό, το συμπέρασμα είναι σαφές: η μόνη γλώσσα που καταλαβαίνουν οι ηγεσίες είναι η γλώσσα της δύναμης. Πρέπει επομένως να οικοδομήσουμε ένα συσχετισμό δύναμης και, για να το καταφέρουμε, δεν υπάρχει παρά ένα μέσον: ενότητα των αγώνων για την κλιματική δικαιοσύνη και για την κοινωνική δικαιοσύνη, σε αντικαπιταλιστική κατεύθυνση.

Daniel Tanuro

17/12/2018

Από το βέλγικο : Gauche Anticapitaliste

Μετάφραση στα ελληνικά: ΤΠΤ – Περιοδικό “4”

1Η Συνδιάσκεψη του ΟΗΕ για την κλιματική αλλαγή ή United Nations Framework Convention on Climate Change (https://unfccc.int/) ξεκίνησε από την συνθήκη που υπογράφηκε στο Ρίο ντε Ζανέιρο το 1992 και αποτελείται από 197 “μέρη” ή “εταίρους” (“parties”), που από το 1995 συνέρχονται ετησίως στη Συνδιάσκεψη των Μερών ή COP (Conference of parties). Η τελευταία (24η) διεξήχθη στο Κατόβιτσε της Πολωνίας, στις 1-14 Δεκεμβρίου 2018. [Σημειώσεις του μεταφραστή].

2Η Διακυβερνητική ομάδα ειδικών για την εξέλιξη του κλίματος (ΔΟΕΕΚ) ή Intergovernmental Panel on Climate Change (IPCC) είναι η ομάδα ειδικών του ΟΗΕ για την κλιματική αλλαγή. https://www.ipcc.ch/

3“Εθνικά καθορισμένες συμβολές” είναι οι στόχοι που υιοθετούν “εθνικά” οι κυβερνήσεις. Στη 19η COP είχαν ονομαστεί Intended Nationally Determined Contributions (INDCs) και στην 21η COP, στο Παρίσι, μετονομάστηκαν σε Nationally Determined Contributions (NDCs). Βλέπε π.χ. και το ελληνικό ΕΣΕΚ (Εθνικό Σχέδιο για την Ενέργεια και το Κλίμα).

4Διάφορες διακυβερνητικές διαδικασίες συνεννόησης, χωρίς στόχους και δεσμεύσεις, για το κλίμα, όπως ο “Διάλογος Ταλανόα”, που θεσμοθετήθηκε στην 23η COP, βλ. https://talanoadialogue.com/, ή η High Ambition Coalition, που ξεκίνησε από τη την COP21 στο Παρίσι, που δεν έχει κάν συγκεκριμένα μέλη, κλπ.



Του Daniel Tanuro                                                                  Μετάφραση στα ελληνικά: ΤΠΤ – Περιοδικό “4”

Πηγή COP24: Μέσα στην καταστροφή, η κωμωδία συνεχίζει

Η Κίνα είναι ο No1 παραγωγός μελιού στον κόσμο. Το μισό μέλι που παράγεται παγκοσμίως είναι κινέζικο. Λόγω της πολύ χαμηλής τιμής του, οι ΗΠΑ επέβαλαν το 2001, δασμούς στις εισαγωγές κινεζικού μελιού ώστε να παραμείνει το δικό τους μέλι ανταγωνιστικό. Τότε όμως οι Κινέζοι τελειοποίησαν μια τεχνική υπερ-φιλτραρίσματος του μελιού που σκοπό είχε την αφαίρεση των γυρεόκοκκων ώστε να μην είναι δυνατή η γεωγραφική αλλά και βοτανική προέλευση του μελιού, με κανέναν τρόπο και στη συνέχεια ξεκίνησαν να το διακινούν μέσω άλλων χωρών (στις οποίες συμπεριλαμβάνεται και η Ελλάδα) ώστε να αποφύγουν τους δασμούς. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα να υποβαθμιστεί το μέλι παγκοσμίως!


Σήμερα, περισσότερα απ’ τα τρία τέταρτα του μελιού που πωλούνται στις ΗΠΑ δεν είναι ακριβώς αυτό που παράγουν οι μέλισσες, σύμφωνα με τον FSN (Food Safety News). Τα αποτελέσματα δείχνουν ότι στις περισσότερες περιπτώσεις είχε αφαιρεθεί η γύρη με ειδικό φιλτράρισμα, ενώ το προϊόν συνέχιζε να πουλιέται με την ένδειξη “ΜΕΛΙ” στην ετικέτα του.

Η κατάργηση αυτών των μικροσκοπικών σωματιδίων (γυρεόκοκκων) που βρίσκονται στα άνθη και περνούν στο νέκταρ, καθώς οι μέλισσες το μετατρέπουν σε μέλι, έρχεται σε αντίθεση με τα πρότυπα ποιότητας που έχουν θέσει οι περισσότεροι οργανισμοί τροφίμων στον κόσμο. Και ο FSN και ηΠαγκόσμια Οργάνωση Υγείας αλλά και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αποδέχονται ότι χωρίς την γύρη δεν υπάρχει κανένας τρόπος να προσδιοριστεί η προέλευση του μελιού και κατά συνέπεια αν προέρχεται από νόμιμες και ασφαλείς πηγές.

Στις ΗΠΑ η Υπηρεσία Τροφίμων και Φαρμάκων αναφέρει ότι κάθε μέλι που έχει φιλτραριστεί με αυτόν τον τρόπο και δεν περιέχει ίχνος γύρης, δεν μπορεί να θεωρείται μέλι. Ωστόσο όμως η ίδια δεν ελέγχει το μέλι που διακινείται στην χώρα.

Αριστερά “αγνό” μέλι όπως φαίνεται στο μικροσκόπιο. Δεξιά μέλι που του αφαιρέθηκε η γύρη ώστε να είναι αδύνατος ο εντοπισμός της γεωγραφικής προέλευσης.
Αυτή η διαδικασία φιλτραρίσματος είναι μια διαδικασία υψηλής τεχνολογίας όπου το μέλι θερμαίνεται και στη συνέχεια του ασκείται μεγάλη πίεση ώστε να περάσει από τις εξαιρετικά μικρές οπές των ειδικών αυτών φίλτρων που του αφαιρούν τους γυρεόκοκκους. Αυτό το φίλτρο δεν έχει καμία σχέση με το φίλτρο που χρησιμοποιεί ο μελισσοκόμος. Τα κοινά φίλτρα που χρησιμοποιούνται για να αφαιρέσουν κεριά, νεκρές μέλισσες κτλ έχουν οπές μεγέθους 400 – 600 μικρόν. Οι γυρεόκκοκοι έχουν μέγεθος από 10 έως 100 μικρόν. Η γύρη πέρα απ’ την θρεπτική αξία που προσθέτει στο μέλι είναι και ο μόνος τρόπος να καθοριστεί και η γεωγραφική αλλά και η βοτανική του προέλευση.Πρόκειται για μια τεχνική που τελειοποιήθηκε από τους Κινέζους, οι οποίοι στη συνέχεια εξάγουν παρανόμως τόνους μελιού.

Ο FSN πήρε ξανά δείγματα από διάφορα καταστήματα των ΗΠΑ, αφού σε προηγούμενη έρευνα είχε βρει μέλι το οποίο είχε απαγορευτεί στην Ευρώπη ως μη ασφαλές, λόγω της παρουσίας αντιβιοτικών, βαρέων μετάλλων αλλά και έλλειψης γύρης. Συνολικά, αυτή τη φορά, εξέτασε 60 δείγματα από 10 περιφέρειες της Κολούμπια. Η έρευνα πραγματοποιήθηκε από τον Vaughn Bryant κορυφαίο μελλισοπαλυνολόγο, ειδικευμένο στον εντοπισμό γύρης στο μέλι, διευθυντή του Παλυνολογικού Ερευνητικού Εργαστηρίου του Πανεπιστημίου του Τέξας. 


Σάλτσα μελιού απ’ τα KFC η οποία περιέχει μόλις 7% αληθινό μέλι, ενώ τελικά όπως φαίνεται απ’ τα συστατικά της περιέχει σιρόπι καλαμποκιού. Ο ορισμός της παραπλάνησης του καταναλωτή.
Διαπιστώθηκαν αναλυτικά τα εξής:

Στο 76% των δειγμάτων που πωλούνταν σε παντοπωλεία έχει αφαιρεθεί η γύρη. Τα καταστήματα τα οποία ελέγχθηκαν ήταν τα TOP Food, Giant Eagle, Safeway, QFC, Kroger, Metro Market, Harris Teeter, A&P, Stop & Shop και King Soopers.

Στο 100% των δειγμάτων που πωλούνταν σε καταστήματα υγιεινής διατροφής έχει αφαιρεθεί η γύρη. Τα καταστήματα που ελέγχθηκαν ήταν τα Walgreens, Rite-Aid και CVS Pharmacy.

Στο 77% των δειγμάτων που πωλούνταν από πολυκαταστήματα έχει αφαιρεθεί η γύρη. Αυτά ήταν τα Costco, Sam’s Club, Walmart, Target και H-E-B.

Στο 100% των δειγμάτων που πωλούνταν σε μικρές ατομικές μερίδες έχει αφαιρεθεί η γύρη. Αυτά διατίθονταν στα καταστήματα Smucker, McDonald’s και KFC.
Αντίθετα σε όλα τα δείγματα που προέρχονταν από λαϊκές αγορές απ’ ευθείας από πιστοποιημένους μελισσοκόμους και καταστήματα όπως τα PCC and Trader Joe’s βρέθηκε ότι δεν είχαν υποστεί φιλτράρισμα.


Ατομικές μερίδες αγνού μελιού όπως αναγράφεται στις ετικέτες των McDonald’s. Σε έλεγχο που τους έγινε δεν περιείχαν ίχνος γύρης ώστε να μην προκύπτει η χώρα προέλευσης.
Σε δείγματα που προέρχονταν από καταστήματα βιολογικών τροφίμων, τα 5 από τα 7 που ελέγχθηκαν (71%) περιείχαν γύρη κανονικά. Όλα τα δείγματα βιολογικών μελιών προέρχονταν από την Βραζιλία και το ανέγραφαν όπως πρέπει στην ετικέτα τους.

Σύμφωνα με ομοσπονδιακή έρευνα υπό την εποπτεία του USDA τουλάχιστον το 60% του ξένου μελιού που εισάγεται στις ΗΠΑ προορίζεται για τη βιομηχανία τροφίμων, ώστε να χρησιμοποιηθεί σε τρόφιμα που θα προκύψουν έπειτα από ψήσιμο όπως είναι διάφορες σάλτσες και άλλα επεξεργασμένα τρόφιμα. Μερικοί συσκευαστές μελιού στις ΗΠΑ δεν θέλουν να μιλήσουν για το πώς επεξεργάζονται τα εμπορεύματά τους.

Ένας που το έκανε ήταν ο Bob Olney από την Honey Tree Inc. στο Μίσιγκαν ο οποίος πωλεί το μέλι σε ειδική συσκευασία με το Γουίνι το Αρκουδάκι στην αλυσίδα καταστημάτων Walmart. Στις αναλύσεις που του έγιναν βρέθηκε ότι η γύρη είχε αφαιρεθεί από το Γουίνι του… Ο ίδιος ισχυρίστηκε ότι το μέλι του ήρθε από προμηθευτές του στη Μοντάνα, τη Βόρεια Ντακότα και την Αλμπέρτα. Δήλωσε ότι «Το μέλι φιλτράρεται για να αποκτήσει μια κρυστάλλινη υφή την οποία προτιμούν οι αγοραστές στη Βόρεια Αμερική.»

Ο Γουίνι της Honey Tree Inc που ελέγχθηκε και βρέθηκε χωρίς γύρη και δεξιά της ίδιας εταιρίας σιρόπι με άρωμα μέλι.
Οι συσκευαστές της εταιρίας Silverbow Honey πρόσθεσαν επίσης ότι «Τα παντοπωλεία θέλουν το μέλι τους να παραμένει για μεγαλύτερο διάστημα σε ρευστή μορφή και να μην κρυσταλλώνει γιατί είναι αντιεμπορικό.»

Ο Ernie Groeb πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος της Groeb Farms Inc. η οποία αυτοαποκαλείται ως η μεγαλύτερη εταιρία τυποποίησης και συσκευασίας μελιού παγκοσμίως, αναφέρει ότι δεν υπάρχει καμία συγκεκριμένη απαίτηση για την περιεκτικότητα σε γύρη, του μελιού που αγοράζουν. Ο Groeb διαθέτει το μέλι στη λιανική αγορά με την επωνυμία Miller’s και ισχυρίζεται ότι είναι 100% αγνό μέλι, εμπιστεύεται τους προμηθευτές του, οι οποίοι το χαρακτηρίζουν ως ακατέργαστο και ότι απλώς η εταιρία του δεν απαιτεί από αυτούς να περιέχει ή όχι γύρη.

Γιατί όμως να αφαιρέσει κάποιος τη γύρη;
Η γύρη συχνά αφαιρείται γιατί συμβάλει στην ταχύτερη κρυστάλλωση του μελιού και γιατί χωρίς αυτήν το μέλι αποκτά μια πιο “κρυστάλλινη” και διαυγή εμφάνιση, που το καθιστά πιο εμπορικό. Και ενώ και σε αυτές τις περιπτώσεις η ποιότητα του μελιού υποβαθμίζεται, σε καμία δεν αφαιρείται εντελώς. Ο μόνος λόγος ο οποίος δικαιολογεί την ολική απουσία γύρης στο μέλι είναι η απόκρυψη της προέλευσης. Ο Mark Jensen, πρόεδρος της Αμερικανικής Ένωσης Παραγωγών Μελιού, δήλωσε ότι«Δεν γνωρίζω κανέναν παραγωγό μελιού που κάνει κάτι τέτοιο. Η ολική απομάκρυνση της γύρης μπορεί να επιτευχθεί μόνο με ειδικά φίλτρα και είναι μια αρκετά κοστοβόρα διαδικασία η οποία υποβαθμίζει και την ποιότητα του μελιού. Για ποιο λόγο να κάνει κάποιος κάτι τέτοιο; Κατά την άποψή μου υπάρχει λόγος να γίνει κάτι τέτοιο μόνο σε μέλια που εισέρχονται στην χώρα από το εξωτερικό. Πιστεύω ότι μέλι Κινεζικής προέλευσης έχει υπερ-φιλτραριστεί και εισέρχεται στη χώρα κατά παράβαση του ομοσπονδιακού νόμου.»

Ο Richard Adee είναι ιδιοκτήτης της Adee Honey Farms η οποία διαθέτει 80.000 κυψέλες, οι οποίες βρίσκονται διασκορπισμένες σε πολλές πολιτείες και παράγει γύρω στους 7.000 τόνους ετησίως, ενώ νοικιάζει και μελίσσια σε γεωργικές επιχειρήσεις ώστε μέσω της επικονίασης να αυξήσουν την παραγωγή. Σε ερώτηση που του έγινε δήλωσε ότι «το μέλι εδώ και χιλιάδες χρόνια είναι γνωστό για τη γεύση και τη θρεπτική αξία του και ουσιαστικά αυτά είναι που αφαιρούνται με το φιλτράρισμα. Υπάρχει μόνο ένας λόγος για να κάνει κάποιος κάτι τέτοιο και αυτό δεν είναι σωστό… Όλοι γνωρίζουμε ότι αυτό γίνεται για να μην μπορεί να γίνει γνωστή η χώρα προέλευσης, αλλά όλοι γνωρίζουμε επίσης ότι σχεδόν σε όλες τις περιπτώσεις προέρχεται απ’ την Κίνα.»


Η Sioux Honey Association η οποία θεωρείται η μεγαλύτερη εισαγωγέας μελιού στις ΗΠΑ, ρωτήθηκε για το θέμα και συγκεκριμένα γιατί στα εισαγόμενα μέλια παρατηρείται απουσία γύρης, για το τι είδους σχέση έχει η εταιρία με τους προμηθευτές της και αν το μέλι έρχεται φιλτραρισμένο ή φιλτράρεται στη συνέχεια από τους ίδιους. Αρνήθηκε επανειλημμένως να σχολιάσει.
Γυρεόκοκκοι διαφόρων φυτών όπως φαίνονται στο μικροσκόπιο.
Ο Eric Wenger, διευθυντής της Golden Heritage Foods, της τρίτης μεγαλύτερης εταιρίας συσκευασίας μελιού στις ΗΠΑ, δήλωσε ότι η εταιρεία του δεν αγοράζει κινέζικο μέλι. «Δεν μπορείτε να φανταστείτε τι είδους τεχνάσματα κάνουν ορισμένοι μεσάζοντες για να πουλήσουν κινέζικο μέλι, φιλτράροντας το και αναμιγνύοντας το με ντόπια μέλια ή ακόμα και σιρόπια. Οι μεσάζοντες γνωρίζουν καλά ότι η απουσία γύρης στο μέλι λειτουργεί αποθαρρυντικά για τους αγοραστές, καθώς δεν είναι εφικτή η προέλευσή του και γι αυτό καταφεύγουν σε προσμίξεις με ντόπια μέλια.» Σύμφωνα με τον ίδιο η εταιρία του πραγματοποιεί ελέγχους στους οποίους συμπεριλαμβάνεται και η ανάλυση γύρης κατά την αγορά ξένων μελιώνειδικά από χώρες όπως η Ινδία, το Βιετνάμ και άλλες που έχουν ή είχαν σχέσεις με την αγορά της Κίνας.

Τι συμβαίνει με το Κινέζικο μέλι;
Το Κινεζικό μέλι είχε ανέκαθεν κακή φήμη στις ΗΠΑ, οι οποίες μάλιστα επέβαλαν περιορισμούς μέσω δασμών και φόρων στις εισαγωγές Κινεζικού μελιού για να σταματήσει η τεράστια εισροή η οποία είχε κατακλύσει την αγορά με πάμφθηνο αλλά υποβαθμισμένο μέλι. Οι ντόπιοι μελισσοκόμοι πήραν ανάσα καθώς γι αυτούς ήταν σχεδόν αδύνατον να ανταγωνιστούν αυτές τις τιμές. Όμως οι Κινέζοι οι οποίοι εκτός των άλλων επιδοτούνται από την κυβέρνησή τους για τις εξαγωγές, για να αποφύγουν τα νέα αυξημένα τιμολόγια ξεκίνησαν αμέσως να διακινούν το μέλι μέσω τρίτων χωρών. Αφού το φίλτραραν ώστε να μην προκύπτει στις αναλύσεις η γεωγραφική προέλευση, άλλαζαν τα έγγραφα των ναυτιλιακών με σκοπό να φαίνεται ότι εισάγεται μέλι από χώρες άνευ δασμών.

Παρ’ όλα αυτά στις ΗΠΑ οι περισσότεροι αγοραστές γνώριζαν για τις Κινεζικές αλχημείες καθώς κάτι τέτοιο ήταν φανερό απ’ το πολύ χαμηλό κόστος. Η FDA (U S Food and Drug Administration) είτε λόγω έλλειψης ενδιαφέροντος είτε πόρων, δεν επιθεωρεί το εισαγόμενο μέλι όπως πρέπει. Πάντως ο οργανισμός είχε δημοσιοποιήσει κατά καιρούς ότι παρατήρησε σε μέλια που εισέρχονταν από την Κίνα υπολειμματικότητα σε χλωραμφενικόλη αλλά και άλλων παράνομων αντιβιοτικών, που χρησιμοποιούνται σε ζώα, τα οποία είναι επικίνδυνα για τον άνθρωπο και μπορεί να οδηγήσουν ακόμα και στον θάνατο. Τις περισσότερες φορές η νοθεία δεν γινόταν αντιληπτή. Κάποιες μόνο φορές η FDA κατάφερε να την εντοπίσει.

Προϊόντα Smucker’s με κινεζικό μέλι, αντίστοιχα με αυτά που βρέθηκαν να περιέχουν υπολείμματα παράνομων αντιβιοτικών.
Σε μια περίπτωση που πιάστηκε πριν από 10 χρόνια, μολυσμένο κινεζικό μέλι είχε σταλθεί στον Καναδά και στη συνέχεια μεταφέρθηκε σε μια αποθήκη στο Χιούστον, όπου πωλήθηκε στην εταιρεία κατασκευής μαρμελάδων και γλυκών Smucker’s και στην αλυσίδα αρτοποιείων Sara Lee. Μέχρι η FDAνα εντοπίσει ότι διακινείται μέλι με υπολείμματα αντιβιοτικών, στα Smucker’s είχαν ήδη πουληθεί12.040 συσκευασμένα μέλια αλλά και μισό εκατομμύριο προϊόντα που περιείχαν στα συστατικά τους το συγκεκριμένο μέλι.
Τότε κάποιοι συσκευαστές αφού θορυβήθηκαν άρχισαν να αναρωτιούνται τι είδους μέλι είναι αυτό που διακινούν και έτσι ξεκίνησαν να στέλνουν δείγματα για ανάλυση σε ιδιωτικά εργαστήρια, τα οποία έλεγχαν για παρουσία φαρμάκων, τυχόν αναμείξεις με σιρόπια καλαμποκιού ή 13 άλλες παράνομες γλυκαντικές ουσίες, αλλά κανένα από αυτά τα τεστ, όσο εξελιγμένο κι αν ήταν δεν μπορούσε να προσδιορίσει την γεωγραφική προέλευση όταν είχε αφαιρεθεί η γύρη. Όλοι οι επιστήμονες και οι ειδικοί δηλώνουν ότι οι γυρεόκοκκοι είναι η μόνη αλάνθαστη απόδειξη της προέλευσης, κάτι σαν δαχτυλικό αποτύπωμα ενός μελιού.

Ελληνικό μέλι πευκοσουσούρας στο μικροσκόπιο. Διακρίνονται ξεκάθαρα οι γυρεόκοκκοι του πεύκου και της ερείκης.
Στις ΗΠΑ εισήχθησαν 208.000 τόνοι μελιού τους τελευταίους 18 μήνες. Σχεδόν το 60% προήλθε από χώρες της Ασίας – παραδοσιακά σημεία “βάπτισης” από παράνομες δραστηριότητες κινεζικού μελιού. Οι 45.000 τόνοι προέρχονταν αποκλειστικά από την Ινδία. Ταυτόχρονα υπάρχουν ένα σωρό ιστοσελίδες στο διαδίκτυο που προσφέρονται να μεταφορτώσουν παράνομα μέλι αλλά και δεκάδες άλλα προϊόντα από την Κίνα, στην οποία οι ΗΠΑ έχουν επιβάλει έξτρα δασμούς.

Η FDA έχει κάνει ξεκάθαρο στην βιομηχανία μελιού των ΗΠΑ με επιστολή της, ότι μέλι το οποίο έχει υπερ-φιλτραριστεί και του έχει αφαιρεθεί η γύρη δεν θεωρείται μέλι. Έχουν καταστήσει σαφές μέσω της εκπροσώπου τύπου Tamara Ward, ότι «Δεν μπορούμε να σταματήσουμε όλες τις εισαγωγές φιλτραρισμένων μελιών γιατί δεν ελέγχουμε όλα τα μέλια. Εάν εντοπιστεί μέλι το οποίο έχει φιλτραριστεί σαφώς και του αρνούμαστε την είσοδο στη χώρα.»


Ελληνικό μέλι πευκοσουσούρας στο μικροσκόπιο. Διακρίνονται ξεκάθαρα οι γυρεόκοκκοι του πεύκου και της ερείκης.
Πολλοί στη βιομηχανία μελιού όμως αμφιβάλλουν για το κατά πόσον αυτό θα έχει αποτέλεσμα καθώς θεωρούν ότι η FDA δεν ελέγχει περισσότερο από το 5% του συνόλου που εισάγεται. Από τον FSN μάλιστα δηλώνουν ότι οι ομοσπονδιακές αρχές για την ασφάλεια των τροφίμων αρνήθηκαν να εξετάσουν τα δείγματα του Bryant και να τους εξηγήσουν τι προτίθενται να κάνουν σχετικά με την πώληση του μελιού που αποδεικνύεται ότι είναι νοθευμένο.

Μεγάλοι οργανισμοί καθορισμού προτύπων ασφάλειας τροφίμων, όπως ο Codex Alimentarius των Ηνωμένων Εθνών, η Ευρωπαϊκή Ένωση και η Ευρωπαϊκή Αρχή για την Ασφάλεια των Τροφίμων λένε ότι η εσκεμμένη αφαίρεση της γύρης είναι επικίνδυνη διότι καταργεί τη δυνατότητα των καταναλωτών και των αρχών να προσδιορίσουν την χώρα καταγωγής. «Η αφαίρεση της γύρης κάνει τον προσδιορισμό της βοτανικής και γεωγραφικής προέλευσης του μελιού αδύνατη», λέει η οδηγία της Ευρωπαϊκής Ένωσης για το μέλι. Το ίδιο ακριβώς μας απάντησε και ο καθηγητής μελισσοκομίας του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, Ανδρέας Θρασυβούλου.

Απ’ την άλλη το πρότυπο της επιτροπής Codex για το μέλι, το οποίο καθορίζει τις αρχές για το διεθνές εμπόριο τροφίμων, απεφάνθη ότι «Εκτός από κάποιες ξένες ύλες, όπως είναι το κερί, νεκρές μέλισσες, κομμάτια ξύλου ή πρόπολη απ’ τα πλαίσια, που αφαιρούνται παραδοσιακά απ’ τους μελισσοκόμους με ένα “ελαφρύ” φιλτράρισμα, καμία άλλη ουσία δεν επιτρέπεται να αφαιρεθεί από το μέλι.» Μάλιστα όρισε και το ελάχιστο επιτρεπτό μέγεθος των οπών του φίλτρου, στα 0,2 χιλιοστά, με τα οποία είναι δυνατόν να απομακρυνθούν τα κεριά, μέρη μελισσών και οι υπόλοιπες ξένες ουσίες χωρίς να επηρεάζεται η γύρη που περιέχει το μέλι.

Ελληνικό μέλι με γυρεόκοκκους καστανιάς.
Η Ελλάδα ως ενδιάμεσος διανομέας παράνομα φιλτραρισμένου μελιού.
Ο FSN ζήτησε από τον Vaughn Bryant να αναλύσει και άλλα μέλια που συσκευάζονταν στην Ιταλία, την Ελλάδα, την Ουγγαρία, την Τασμανία και τη Νέα Ζηλανδία, για να προσπαθήσει να πάρει μια αίσθηση για το κατά πόσον τα πρότυπα του Codex για την γύρη είχαν εισακουστεί. Σε όλα αυτά τα μέλια βρέθηκε γύρη εκτός από αυτά που προέρχονταν από την Ελλάδα… Τα Ελληνικά μέλια που ελέγχθηκαν δεν περιείχαν ίχνος γύρης! Στην πραγματικότητα επρόκειτο για κινέζικα μέλια τα οποία είχαν εισάγει διάφοροι Έλληνες τυποποιητές με σκοπό να τα προωθήσουν έπειτα στις ΗΠΑ για να γλιτώσουν τους δασμούς που έχουν επιβληθεί στην Κίνα.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση επανειλημμένα τονίζει ότι πρώτη προτεραιότητα αποτελεί η διευκόλυνση του εμπορίου και όχι η ποιότητα ή η ασφάλεια των καταναλωτών. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα σε πολλές περιπτώσεις να κάνει τα στραβά μάτια αρκεί να κινείται το χρήμα… Είναι πλέον αρκετά εύκολο για έναν έμπορο, ο οποίος δεν χρειάζεται να έχει ουδέν μία σχέση με την μελισσοκομία, να εισάγει μέλι από την Κίνα σε εξευτελιστικές τιμές, (των 0,50 λεπτών και του 1 ευρώ το κιλό) του οποίου η γύρη έχει αφαιρεθεί, ή αφαιρείται από τον ίδιο και στη συνέχεια να το αναμίξει με Ελληνικά μέλια στα οποία η γύρη υφίσταται κανονικά. Στις αναλύσεις που θα του γίνουν θα παρατηρηθεί μεν αραιής πυκνότητας γύρη, το μέλι του όμως θα κυκλοφορήσει με τις ευλογίες της ΕΕ και στην χειρότερη περίπτωση θα αναγράφει στην ετικέτα ως προέλευση την ΕΕ.

Αντίστοιχα πάλι όταν ξεκίνησαν να εισέρχονται στην Ευρώπη, μέλια τα οποία είχαν συλλεχθεί από καλλιέργειες γενετικά τροποποιημένων φυτών, όπως για παράδειγμα το Μεξικό και οι Ευρωπαίοι μελισσοκόμοι ζήτησαν να γίνει διάκριση, με ειδική σήμανση στην ετικέτα η οποία να αναφέρει ότι το μέλι εμπεριέχει γενετικά τροποποιημένη γύρη, η ΕΕ αποφάνθηκε ότι έτσι δεν ευνοείται το εμπόριο και ότι αν συμβεί κάτι τέτοιο (να μπει δηλαδή αυτή η σήμανση στο μέλι) οι καταναλωτές δεν θα προτιμήσουν το συγκεκριμένο μέλι, υποστηρίζοντας ουσιαστικά τα συμφέροντα των μεσαζόντων διακινητών.

Ποτέ δεν θα ξέρεις τι μέλι τρως.
Ως καταναλωτές δεν έχετε την δυνατότητα στις περισσότερες περιπτώσεις να γνωρίζετε την προέλευση του μελιού που αγοράζετε. Η πλειοψηφία των δειγμάτων που ανέλυσε ο Bryant δεν περιείχαν ίχνος γύρης, ενώ ήταν επώνυμα συσκευασμένα μέλια και πωλούνταν από μεγάλες αλυσίδες καταστημάτων. Πολλά από αυτά είχαν ξένη επωνυμία αλλά αρκετά όπως το Safeway και το Wegmans είχαν αμερικάνικη. Το ποιος κάνει την εμφιάλωση αποτελεί μυστήριο. Οι μεγάλες αλυσίδες παντοπωλείων δεν έχουν βοηθήσει καθόλου στον εντοπισμό της προέλευσης των μελιών που πουλούν στα ράφια τους.

Γυρεόκοκκοι διαφόρων φυτών.
Για παράδειγμα όταν ο FSN αναζητούσε την προέλευση εννέα δειγμάτων που είχαν φιλτραριστεί και διακινούνταν από τα QFC, τα Fred Meyer και τα King Sooper, οι διάφοροι αριθμοί εξυπηρέτησης πελατών οδηγούσαν όλοι στην Kroger της οποίας οι απαντήσεις ήταν πανομοιότυπες «Δεν μπορούμε να σας δώσουμε τέτοιες πληροφορίες.»

Η Jessica Carlson, υπεύθυνη δημοσίων σχέσεων της Target αρνήθηκε να πει αν η εταιρία που εκπροσωπεί ή οι προμηθευτές της προέβησαν στην αφαίρεση της γύρης. Παρόμοιες ήταν οι απαντήσεις και των εκπροσώπων της Safeway, της Walmart και της Giant Eagle. Ένας εκπρόσωπος της φαρμακευτικής Rite Aid Pharmacy, δήλωσε ότι «αν δεν σημειώνεται ότι προέρχεται από την Κίνα, τότε μάλλον προέρχεται από τις Ηνωμένες Πολιτείες.» Όταν ρωτήθηκε επίμονα να αποκαλύψει την χώρα προέλευσης τότε υποσχέθηκε ότι θα μάθει και θα ενημερώσει. Ούτε η Rite Aid, ούτε η Walgreen ούτε και η CVS έχουν δώσει ακόμα οποιαδήποτε πληροφορία.

Μόνο δύο μικρότερες εταιρίες, οι αλυσίδες καταστημάτων τροφίμων Haggen και τα Metropolitan Market που πουλούσαν μέλι χωρίς ίχνος γυρεόκοκκων δεν ήταν ντροπαλές σχετικά με την προέλευση του μελιού τους. Τα Haggen δήλωσαν ότι αγοράζουν το μέλι από την Golden Heritage και τα Metropolitan Market από την Bee Maid Honey έναν συνεταιρισμό Καναδών μελισσοκόμων.

Γύρη; Ποιος νοιάζεται.
Γιατί θα πρέπει οι καταναλωτές να νοιάζονται για το αν έχει αφαιρεθεί η γύρη απ’ το μέλι τους; «Το αγνό μέλι θεωρείται ότι έχει πολλές φαρμακευτικές ιδιότητες» λέει η Kathy Egan, διαιτολόγος στο Κολέγιο του Τιμίου Σταυρού στο Γούστερ της Μασαχουσέτης. «Βοηθάει σε παθήσεις του στομάχου, της αναιμίας και σε διάφορες αλλεργίες. Αυτές οι ιδιότητες βρίσκονται μόνο στα μέλια που δεν έχουν υποστεί επεξεργασία.» Μεγάλο μέρος της θρεπτικής αξίας του μελιού βρίσκεται στη γύρη.

Υπάρχει τεράστια ποικιλία μεταξύ των μελιών. Διαφέρουν μεταξύ τους ως προς το χρώμα, το άρωμα, τη γεύση, την ρευστότητα αλλά και την ταχύτητα κρυστάλλωσης. Είναι η φυτική προέλευση αυτή που καθορίζει αυτούς τους παράγοντες. Οι ιστορικοί τροφίμων λένε ότι το 1950 ένα τυπικό παντοπωλείο μπορούσε να προσφέρει τρεις ή τέσσερις διαφορετικές ποικιλίες μελιού. Σήμερα υπάρχουν καταστήματα που διαθέτουν 40 με 50 διαφορετικά είδη.

Ωστόσο, ακόμη και οι πιο προσεκτικοί μελισσοκόμοι μπορούν να κάνουν λάθος σχετικά με τις πληροφορίες που παρέχουν στην ετικέτα τους. Σε 2000 δείγματα, από μελισσοκόμους, συσκευαστές και εισαγωγείς μελιού, που εξέτασε ο Bryant υπήρχαν αρκετά λάθη σχετικά με την φυτική προέλευση. Βρέθηκαν μέλια που ανέγραφαν ότι προέρχονται από φασκόμηλο, άνθη πορτοκαλιάς, φαγόπυρο και οξύδεντρο, αλλά κάτι τέτοιο δεν επιβεβαιωνόταν από την ανάλυση των γυρεόκοκκων.


Το μέλι από οξύδεντρο (sourwood) είναι ένα απ’ τα πιο εμπορικά μέλια στις ΗΠΑ, έχει ζήτηση ανάλογη του θυμαριού στην Ελλάδα.
Περισσότερα από 60 δείγματα του Bryant πωλούνταν ως μέλι βατομουριάς αλλά στην ανάλυση βρέθηκε ότι περιείχαν τριφύλλι και αγριολούλουδα σε μεγαλύτερο ποσοστό απ’ το βατόμουρο. Εδώ στις περισσότερες περιπτώσεις δεν μιλάμε για εσκεμμένη απάτη. Είναι γεγονός ότι οι μελισσοκόμοι δεν μπορούν να ελέγξουν που θα βοσκήσουν οι μέλισσες τους και έτσι κάνουν εικασίες με βάση την εμπειρία τους. Ο Bryant προσέθεσε ότι «Νομίζω ότι χρειαζόμαστε μια νομοθεσία περί σήμανσης στις ΗΠΑ, όπως ισχύει και στις άλλες χώρες» Στην Ελλάδα υπάρχει πάντως νομοθεσία για τις αμιγείς ποικιλίες μελιών και τα ποσοστά γυρεόκοκκων που πρέπει να περιέχουν ώστε να μπορούν να πάρουν την ονομασία.

Γιατί η FDA δεν κάνει κάτι;
Κανείς δεν μπορεί να πει με σιγουριά γιατί η FDA έχει αγνοήσει επανειλημμένως τις εκκλήσεις του Κογκρέσου, τους ίδιους τους μελισσοκόμους, αλλά και την βιομηχανία του μελιού γενικότερα. Η Nancy Gentry ιδιοκτήτρια της μικρής μελισσοκομικής επιχείρησης Cross Creek Honey Company, δεν ανησυχεί καθόλου για την ποιότητα του μελιού που πουλάει. «Είναι από δική μου συγκομιδή. Τοποθετώ τα πλαίσια στον μελιτοεξαγωγέα όπου βγαίνει το μέλι με την φυγοκέντριση καθώς περιστρέφονται. Στη συνέχεια καθώς ρέει μέσα από ένα απλό φίλτρο που απομακρύνει τα κεριά και τις νεκρές μέλισσες, το εισάγουμε κατευθείαν στα βαζάκια. Το μέλι μου είναι απ’ ευθείας απ’ την κυψέλη. Αγνό.»


Το μέλι της Nancy Gentry.
Η ίδια αφιέρωσε μήνες μελετώντας τι κάνει ο υπόλοιπος κόσμος για να προστατεύσει τους καταναλωτές από το μολυσμένο και νοθευμένο μέλι, αλλά και πως θα κερδίσει και πάλι τη χαμένη εμπιστοσύνη τους. Η Gentry έγινε η ηγέτιδα της ανάπτυξης ενός εθνικού προτύπου για το μέλι. Τον Ιούλιο του 2009, η Φλόριντα υιοθέτησε αυτό το πρότυπο και όρισε την Διεύθυνση Ασφάλειας Τροφίμων του Τμήματος Γεωργίας και Προστασίας των Καταναλωτών ως υπεύθυνη επιβολής του. Από τότε ακολούθησε η Καλιφόρνια, το Ουισκόνσιν και η Βόρεια Καρολίνα. Αλλά κάπου εκεί έσβησε μέσα στον λαβύρινθο της γραφειοκρατίας.

Ο John Ambrose, μελισσοκόμος, καθηγητής και εντομολόγος στο Πολιτειακό Πανεπιστήμιο της Βόρειας Καρολίνας, προσπάθησε να πείσει την FDA ότι ένα ενιαίο εθνικό πρότυπο για το μέλι θααποτρέψει την πώληση νοθευμένου μελιού. Ο οργανισμός του υποσχέθηκε ότι κάτι τέτοιο θα γίνει μέσα στα επόμενα δύο χρόνια, αλλά τελικά δεν συνέβη ποτέ. Ο ίδιος ακολουθώντας το παράδειγμα της Gentry και αφού είδε ότι ένα εθνικό πρότυπο για το μέλι δεν ήταν δυνατόν να επιτευχθεί,συνέταξε ένα πολιτειακό πρότυπο για το μέλι στην Βόρεια Καρολίνα, το οποίο ήταν πολύ απλό.«Τίποτα δεν μπορεί να προστεθεί ή να αφαιρεθεί από το μέλι.» Αυτός είναι ο βασικός κανόνας. Έτσι αν κάποιος αφαιρέσει την γύρη ή προσθέσει υγρασία λόγω της πρόσμιξης με σιρόπι καλαμποκιού ή ζάχαρης τότε αυτομάτως θεωρείται νοθεία. Ο Ambrose λέει ότι ακόμα και έτσι όμως δεν μπορείς να είσαι 100% σίγουρος, παρά μόνο αν αγοράζεις απ’ ευθείας από έναν έμπιστο μελισσοκόμο.

Ο γερουσιαστής Charles Schumer, είναι ένας από τους τουλάχιστον 20 γερουσιαστές των ΗΠΑ, που έχουν ζητήσει επανειλημμένα από την FDA να ορίσει ένα εθνικό πρότυπο για το τι θεωρείται “αγνό μέλι” και παίρνει συνεχώς την ίδια απάντηση που παίρνει και ο Ambrose από το 1975.

«Θα είναι έτοιμο σύντομα.»

Του Στράτου Σαραντουλάκη – Ορεινό Μέλι.
Τα στοιχεία αντλήθηκαν από τον FSN.

Πηγή Πως η Κίνα υποβάθμισε το μέλι παγκοσμίως.