22 March, 2019
Home / Διαφορα (Page 783)

Φωτεινή Μαστρογιάννη

Τα μέτρα που εφαρμόζονται στην Ελλάδα κατ’εντολή των δανειστών έχουν, ως γνωστόν, προκαλέσει τεράστια ύφεση στην οικονομία. Ένα από τα μέτρα αυτά είναι η απορρύθμιση της εργασίας που έχει πλήξει ιδιαίτερα τις γυναίκες.

Με βάση τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ για τον νομό Αττικής βλέπουμε ότι ο αριθμός των ανέργων γυναικών αυξήθηκε κατά τη διάρκεια της κρίσης (από 100.427 το 2006 σε 198.455) το 2017. Σε σχέση με τους άντρες η ανεργία και στα χρόνια πριν την κρίση αλλά και κατά τη διάρκεια της κρίσης πλήττει κυρίως τις γυναίκες.


Εντυπωσιακό όμως είναι ότι, σύμφωνα με τα στοιχεία, η ανεργία πλήττει κυρίως τις γυναίκες μεταλυκειακής και πανεπιστημιακής εκπαίδευσης, δηλαδή με άλλα λόγια γυναίκες ανώτερου εκπαιδευτικού επιπέδου θέτοντας έτσι πολλά εύλογα ερωτήματα όπως γιατί δεν αξιοποιείται κατάλληλα το γυναικείο ανθρώπινο δυναμικό αλλά και το τι είδους στρατηγική ανάπτυξης ακολουθείται όταν το εκπαιδευμένο προσωπικό ωθείται στην ανεργία. Τίθεται όμως και ένα άλλο βασικό ερώτημα που είναι αυτό της ίσης πρόσβασης των γυναικών στην εργασία.

https://images.unsplash.com/photo-1508106611376-a03af6c7d979?ixlib=rb-0.3.5&ixid=eyJhcHBfaWQiOjEyMDd9&s=dd0c3f6758a79a349fbe9ce0292356d4&w=1000&q=80


Αυξάνεται όμως και ο αριθμός των γυναικών στην Αττική που απασχολούνται σε θέσεις μερικής απασχόλησης. Σημειωτέον ότι αντίθετα με τα όσα προσπαθούν να υποστηρίξουν οι διάφορες νεοφιλελεύθερες πολιτικές, δηλαδή ότι οι γυναίκες επιδιώκουν να εργάζονται σε θέσεις προσωρινής απασχόλησης γιατί κατ’αυτό τον τρόπο θα μπορούν να ανταποκρίνονται καλύτερα στις οικογενειακές τους υποχρεώσεις, σύμφωνα με τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ (έρευνα Εργατικού Δυναμικού, τρίτο τρίμηνο 2017), οι γυναίκες στρέφονται στην προσωρινή απασχόληση γιατί δεν μπορούν να βρουν θέσεις εργασίας πλήρους απασχόλησης και όχι γιατί θέλουν ανταποκριθούν καλύτερα στις οικογενειακές τους υποχρεώσεις ή για να επιτύχουν την περιβόητη ισορροπία ζωής – εργασίας που τόσο διαφημίζεται. 


Η συνεχής δε μείωση του υποτυπώδους κράτους πρόνοιας που υπήρχε στην Ελλάδα, λόγω των νεοφιλελεύθερων πολιτικών λιτότητας που επιβάλλονται στη χώρα μας από τους δανειστές, εξαναγκάζει τις γυναίκες στην Ελλάδα να θέσουν ως αποκλειστική τους προτεραιότητα τον ρόλο τους ως σύζυγοι και μητέρες αντί του να αναζητούν μία θέση εργασίας ή να θέλουν να εξελιχθούν επαγγελματικά.


Οι θέσεις μερικής απασχόλησης είναι συνήθως θέσεις με πολύ χαμηλές αμοιβές, χαμηλών εκπαιδευτικών απαιτήσεων, οι οποίες δεν απαιτούν κάποια εξειδίκευση – θέσεις που είναι περισσότερο «γυναικείες» π.χ. φροντίδα ηλικιωμένων, τηλεφωνήτριες κτλ. 



woman sitting beside stair near two women passing by during daytimeΩς εκ τούτου, η απασχόληση των γυναικών σε τέτοιες θέσεις, ενδυναμώνει το χάσμα στην αγορά εργασίας μεταξύ ανδρών και γυναικών και έχουμε μία επιστροφή της γυναίκας σε πιο «παραδοσιακούς» ρόλους όπως είναι η ανατροφή παιδιών, η οικιακή εργασία, η φροντίδα των ηλικιωμένων. Το δε εισόδημα που αποκτά από την εργασία της θεωρείται συμπληρωματικό στο οικογενειακό εισόδημα ενώ η συμμετοχή της στην παραγωγή κρίνεται ως περιστασιακή. 


Η ανεργία των γυναικών μεταλυκειακής εκπαίδευσης και αποφοίτων πανεπιστημίου στην Αττική συνεχίζει να αυξάνεται αντί να μειώνεται ενώ αντίθετα η ανεργία των γυναικών αποφοίτων λυκείου από το 2014 αρχίζει να μειώνεται γεγονός που ενισχύει την άποψη ότι οι θέσεις μερικής απασχόλησης δεν απαιτούν κάποια εξειδίκευση.


Εάν απεικονίσουμε αυτή την ανισότητα με πιο γλαφυρούς όρους, βλέπουμε ότι οι γυναίκες προορίζονται για θέσεις μερικής εργασίας χαμηλής εξειδίκευσης και χαμηλών απολαβών (και έτσι καθίστανται περισσότερο ευάλωτες στην κρίση λόγω της οικονομικής ανασφάλειας) ενώ οι άντρες προορίζονται για θέσεις πλήρους απασχόλησης, υψηλής εξειδίκευσης και υψηλών απολαβών (πάντα στο πλαίσιο που μπορεί να βρει κάποιος εργασία στην Ελλάδα του σήμερα).


Οι γυναίκες εξακολουθούν να είναι φθηνό εργατικό δυναμικό. Ο μισθός των γυναικών που απασχολούνται σε πλήρη απασχόληση αντιστοιχεί στο 87,18% του μέσου ανδρικού μισθού, ωστόσο, όσον αφορά τη μερική απασχόληση παρατηρούμε μία σύγκλιση δηλαδή ο μέσος μισθός των γυναικών που απασχολούνται με μορφή μερικής απασχόλησης αντιστοιχεί στο 97,27% των ανδρών. Με άλλα λόγια, οι άντρες που θα απασχοληθούν σε τέτοιες μορφές απασχόλησης θα έχουν και αυτοί χαμηλές αποδοχές.


Μία από τις λύσεις που προτείνονται για τη μείωση της ανεργίας των γυναικών είναι και η λεγόμενη γυναικεία επιχειρηματικότητα. Τίθεται το εύλογο ερώτημα για το τι είδους επιχειρηματικότητα μιλάμε όταν οι επιχειρήσεις κλείνουν συνεχώς ενώ η κυριαρχία των πολυεθνικών θέτει ακόμα μεγαλύτερα εμπόδια για το επιχειρείν. Οι δε νέες επιχειρήσεις που ανοίγουν είναι συνήθως πολύ μικρές ή δεν έχουν καθόλου εργαζόμενους. Πρόκειται δε για επιχειρήσεις εντάσεως εργασίας και όχι για κάποιες τεχνολογικά εξελιγμένες επιχειρήσεις. Συνεπώς, πρόκειται και για τεχνολογική οπισθοδρόμηση παρά τις πολλές εξαγγελίες για επιχειρηματικότητα σε συνδυασμό με την καινοτομία.


woman looking side way

Στην Αττική σκιαγραφείται πλέον το προφίλ της άνεργης γυναίκας που είναι (κυρίως) ηλικίας 30-44 ετών, μεταλυκειακής εκπαίδευσης ή απόφοιτης πανεπιστημίου. 


Ο περιορισμός δε της πρόσβασης στο δημόσιο τομέα χειροτερεύει την ανεργία των γυναικών όπως και οι πολιτικές που ακολουθούνται που είναι ουδέτερες ως προς το φύλο αντί του να προσαρμόζονται στο φύλο και έτσι να λαμβάνουν υπόψη τους τις ανάγκες των γυναικών, να περιορίζουν τα στερεότυπα και τις προκαταλήψεις εναντίον των γυναικών στην αγορά εργασίας αλλά και να αυξάνουν τις κοινωνικές δομές που είναι απαραίτητες για τις γυναίκες βλ. παιδικοί σταθμοί κτλ. 


Το σύγχρονο δε φεμινιστικό κίνημα διαπνέεται από νεοφιλελεύθερες αντιλήψεις. Υποστηρίζει ότι η γυναίκα πρέπει να φροντίσει μόνη της για τη ζωή της (ως και η ζωή και η ευημερία να είναι ανεξάρτητες από το οικονομικό και κοινωνικό περιβάλλον) και δεν ασκεί καμία κριτική για τις χαμηλές απολαβές , την εργασιακή ανασφάλεια , την αύξηση των ωρών εργασίας ανά νοικοκυριό (που σε συντριπτικό ποσοστό δεν αμείβονται), την αύξηση της φτώχειας των γυναικών και των μονογονεϊκών οικογενειών αλλά αντίθετα απασχολείται με θέματα όπως είναι η ταυτότητα του φύλου.



Φωτεινή Μαστρογιάννη

Όπως βλέπουμε λοιπόν, η κρίση και οι πολιτικές που ακολουθούνται για την εργασία έχουν χειροτερεύσει τη ζωή όλων των Ελλήνων και ειδικότερα των γυναικών και δυστυχώς δεν έχει προταθεί οτιδήποτε ουσιαστικό για τη βελτίωση των άσχημων συνθηκών διαβίωσης. Αντίθετα, το μόνο που βλέπουμε είναι μία εμμονική προσήλωση σε αποτυχημένες οικονομικές πολιτικές. 



Tο κείμενο δημοσιεύτηκε για πρώτη φορά με τον τίτλο «Γυναίκες της Αττικής – Θύματα της κρίσης» στη στήλη «Πλάτωνας όχι Πρόζακ» του ηλεκτρονικού περιοδικού Writers Gang.
Οι πηγές στις οποίες βασίστηκε το παραπάνω κείμενο μπορούν να δοθούν μέσω ηλεκτρονικού μηνύματος σε όποιον αναγνώστη τις ζητήσει.

mastroyanniΠηγή Γυναίκες και Εργασία στην Αττική

Tο φερμουάρ είναι ίσως από τις καλύτερες εφευρέσεις του αιώνα.

Για αυτό που είμαστε σίγουροι είναι ότι η εφεύρεσή αυτή έφερε την επανάσταση στη βιομηχανία και την αγορά της κλωστοϋφαντουργίας πίσω στη δεκαετία του ’20 και σήμερα, παραμένει ο πιο δημοφιλής τρόπος για να ανοίξουμε και να κλείσουμε κάθε είδους κλωστοϋφαντουργικών ειδών ένδυσης, σακίδια, βαλίτσες, τσάντες ή χαρτοφυλάκια.

Πολλοί από εμάς όταν μας χαλάει το φερμουάρ γνωρίζουμε ότι πρέπει να το αντικαταστήσουμε με κάτι νέο.

Όχι πια!

Με τον τρόπο αυτό που θα δούμε στο παρακάτω βίντεο θα φτιάχνουμε το χαλασμένο μας φερμουάρ σε λιγότερο από ένα λεπτό.

Δείτε το βίντεο:

The post ΤΕΛΕΙΟ: Πως θα φτιάξετε το χαλασμένο σας φερμουάρ σε 1 λεπτό με αυτό το κολπάκι… [Βίντεο] appeared first on LINE LIFE.

Πηγή ΤΕΛΕΙΟ: Πως θα φτιάξετε το χαλασμένο σας φερμουάρ σε 1 λεπτό με αυτό το κολπάκι… [Βίντεο]

Συνεχίζουν την τρελή τους πορεία τα… τρομερά μωρά του Γιώργου Δώνη!

Ο Παναθηναϊκός πέρασε από τη Λάρισα επικρατώντας 3-1 της ΑΕΛ και…
έκανε το «3 στα 3» στη φετινή Superleague.

Δύο φοβερά γκολ του Γιόχανσον άνοιξαν τον δρόμο της νίκης για τους Πράσινους, με τον Φατιόν να μειώνει για την ΑΕΛ με πέναλτι και τον Χατζηγιοβάνη να «κλειδώνει» τη νίκη του Τριφυλλιού από τα 11 βήματα…

Πηγή Λάρισα – Παναθηναϊκός 1-3…

Φανταστείτε να κάνετε μια εγχείρηση χωρίς καθόλου αναισθησία. Πριν το 1846 οπότε και έγινε η πρώτη δημόσια επίδειξη της γενικής αναισθησίας από έναν οδοντίατρο της Βοστώνης με το όνομα William T.G. Morton, στο γενικό νοσοκομείο της Μασαχουσέτης, οι ασθενείς έπρεπε να το υποστούν. Ωστόσο από το 1842 υπάρχει η πρώτη καταγεγραμμένη γενική αναισθησία που πραγματοποιήθηκε από τον Crawford Long, αλλά ο ίδιος δεν δημοσίευσε τις επιτυχίες του με τη χρήση αιθέρα για γενική αναισθησία μέχρι το 1849.

Από ανοιχτές επεμβάσεις σε όλο το σώμα, μέχρι αντιμετώπιση σπασμένων οστών, ο πόνος από τον ασθενή ήταν δεδομένος και αναγκαστικά αποδεκτός. Η βρετανική Daily Mail παρουσίασε ένα βιβλίο με συγκλονιστικές -και σε πολλές περιπτώσεις σκληρές- εικόνες με χειρουργικές επεμβάσεις από τον 17ο, 18ο και 19ο αιώνα.

Οι ανατριχιαστικές εικόνες δείχνουν επεμβάσεις στα μάτια, στον εγκέφαλο και τα πόδια, κι όλα αυτά χωρίς αναισθητικό! Το βιβλίο, που ονομάζεται «Crucial Interventions» συντάχθηκε από τη βιβλιοθήκη του Wellcome Collection με τη συμβολή του ιστορικού ιατρικών γεγονότων, Richard Barnett.

Τον 19ο αιώνα, σύμφωνα με το δημοσίευμα, υπήρξε μεγάλη πρόοδος στην πρακτική της χειρουργικής, με νέες τεχνικές που απεικονίζονται στις σελίδες του βιβλίου για πρώτη φορά.
Πριν από την εποχή εκείνη, ο χειρουργός John Hunter είχε περιγράψει τη χειρουργική επέμβαση ως «ταπεινωτικό θέαμα της ματαιότητας της επιστήμης».

Πολλοί ασθενείς πέθαναν από μετεγχειρητικό σοκ, μόλυνση, ή απώλεια αίματος, με το ποσοστό θανάτου μετά τις επεμβάσεις να είναι πάρα πολύ υψηλό, ακόμη και 80% σε ορισμένα νοσοκομεία του Λονδίνου!

Οι φωτογραφίες που δημοσιεύονται μπορεί να σοκάρουν, όσους μάλιστα δεν είναι εξοικειωμένοι με τέτοιες εικόνες, αλλά δίνουν μια συναρπαστική εικόνα του… μακάβριου κόσμου της αρχαϊκής ιατρικής. Μια από τις πιο επώδυνες καταστάσεις είναι η καισαρική τομή του 1840 κατά την οποία δεν χρησιμοποιούνταν αναισθητικά, πράγμα που σήμερα είναι επέμβαση ρουτίνας.

Ουσιαστικά οι ασθενείς έμπαιναν στο χειρουργείο, όχι απλώς αγχωμένοι όπως είναι σήμερα, αλλά κυριολεκτικά τρομοκρατημένοι με τους γιατρούς να πρέπει μέσα σε όλα να χειρουργήσουν υπό τις κραυγές των ασθενών που υπέφεραν. Από τότε και έχοντας περάσει αρκετές δεκαετίες, οι ασθενείς μπορούν αν μη τι άλλο να υποβληθούν σε σοβαρές και επώδυνες εγχειρήσεις χωρίς να νιώσουν τον παραμικρό πόνο.

Δείτε τις φωτογραφίες που δημοσιεύονται στο βιβλίο…
2881

3559

4485

5464

6430

7405

8356

9340

11095Πηγή

The post Πώς γίνονταν οι χειρουργικές επεμβάσεις το 1840. Συγκλονιστικές εικόνες από χειρουργεία χωρίς αναισθητικό appeared first on LINE LIFE.

Πηγή Πώς γίνονταν οι χειρουργικές επεμβάσεις το 1840. Συγκλονιστικές εικόνες από χειρουργεία χωρίς αναισθητικό


Την επιθυμία να χριστεί και Τούρκος πολίτης εξέφρασε ο διάσημος Γάλλος ηθοποιός, Ζεράρ Ντεπαρτιέ.

Μιλώντας στον απεσταλμένο της τουρκικής εφημερίδας «Αϋντινλίκ» στη Βόρεια Κορέα, που…
καλύπτει τους εορτασμούς της 70ης επετείου ίδρυσης της Δημοκρατίας της χώρας, ο Ζεράρ Ντεπαρντιέ αποκάλυψε ότι θα ήθελε να αποκτήσει  την τουρκική υπηκοότητα.

Ο Γάλλος ηθοποιός έχει ήδη ρωσική και αλγερινή υπηκοότητα.   Μάλιστα όπως είπε ο Γάλλος σταρ «τον Οκτώβριο θα βρίσκομαι στην Τουρκία και θα συναντηθώ με τον Ερντογάν», οπότε και θα συζητήσει το θέμα μαζί με τον Τούρκο πρόεδρο.    

Κατά την παραμονή του στη Βόρεια Κορέα ο Ντεπαρτιέ αναμένεται να συναντηθεί με τον ηγέτη της χώρας Κιμ Γιονγκ Ουν. 

lifo.gr

Πηγή Ο Ζεράρ Ντεπαρτιέ θέλει να γίνει Τούρκος…

 Ούτε Δεξιά, ούτε Αριστερά, ούτε Κέντρο. Μόνο «Ελληνες»! 
Τι «ενωτικό» το μήνυμα του κ.Μητσοτάκη. 
Και πόσο βολική «ιδιότητα», ε; «Ελληνες». 
Νομίζω…
την έχουν και 4-5 τραπεζίτες, μια ντουζίνα εργολάβοι, καμιά εκατοστή βιομήχανοι & εφοπλιστές και καμιά χιλιάδα πολιτικά γιουσουφάκια της τρόικας.

Μπογιόπουλος Νίκος (FB)

Πηγή Ο βολικός Kυριακος Μητσοτάκης…

Πολλοί άνθρωποι αντιμετωπίζουν το πρόβλημα της τριχόπτωσης. Η οξεία απώλεια μαλλιών επηρεάζει την εμφάνιση, αλλά και τα επίπεδα της αυτοπεποίθησής τους. Υπάρχουν πολλές φυσικές θεραπείες οι οποίες είναι ικανές να συμβάλλουν στη σωστή ανάπτυξη των μαλλιών. Μία από αυτές είναι ο χυμός κρεμμυδιού προσυπογράφοντας ότι η τριχόπτωση είναι αναστρέψιμη.

Φυσικός και ασφαλής τρόπος

Είναι απολύτως ασφαλές να χρησιμοποιήσετε το κρεμμύδι για την πρόληψη της τριχόπτωσης και την προώθηση της ανάπτυξης των μαλλιών, καθώς το κρεμμύδι βοηθά στην ανάπτυξη της τρίχας χωρίς ανεπιθύμητες παρενέργειες ή αλλεργίες.

Οι περισσότεροι από τους ανθρώπους είναι επιφυλακτικοί σχετικά με τη χρήση του. Επιστημονικές μελέτες σχετικά με τις φυσικές θεραπείες για την τριχόπτωση αποδεικνύουν ότι η εφαρμογή κρεμμυδιού και η κατανάλωσή του ελέγχει την τριχόπτωση και άλλα προβλήματα που σχετίζονται με τα μαλλιά, όπως η πιτυρίδα, οι μυκητιασικές λοιμώξεις και οι λοιμώξεις ζύμης. Μάλιστα έχει βρεθεί ότι ο χυμός του είναι εξίσου αποτελεσματικός στην πρόληψη πρόωρου γκριζαρίσματος των μαλλιών.

Τα κρεμμύδια έχουν πλούσια περιεκτικότητα σε θείο βελτιώνοντας την κυκλοφορία του αίματος στην περιοχή. Το θείο βελτιώνει επίσης την παραγωγή των ιστών κολλαγόνου που είναι αναγκαίοι για την ανάπτυξη της τρίχας. Παράλληλα, διαθέτει αντιβακτηριακές ιδιότητες και εμποδίζει την ανάπτυξη μυκήτων και βακτηρίων στο τριχωτό της κεφαλής μειώνοντας τις πιθανότητες απώλειας μαλλιών λόγω αυτών των λοιμώξεων. Μάλιστα, ο χυμός αυξάνει την αντοχή της τρίχας και εμποδίζει τη λέπτυνση και θραύση, ενώ προσδίδει όγκο στα μαλλιά με την τακτική εφαρμογή του.

Οδηγίες

Αν ο χυμός έχει μια πικάντικη μυρωδιά, η θεραπεία είναι ιδιαίτερα αποτελεσματική για την επίτευξη των επιθυμητών αποτελεσμάτων. Θα πρέπει να κρατήσετε τον χυμό στο τριχωτό της κεφαλής για τουλάχιστον 30 λεπτά. Ξεπλύνετε τον χυμό με νερό και ήπιο σαμπουάν. Θα πρέπει να επαναλάβετε αυτή τη θεραπεία τουλάχιστον τρεις φορές την εβδομάδα για τουλάχιστον δύο μήνες.

Άλλες μέθοδοι

Κρεμμύδι και μέλι

Μπορείτε να χρησιμοποιήσετε αυτό το φάρμακο με δύο διαφορετικούς τρόπους. Μπορείτε να αναμίξετε ¼ φλιτζάνι χυμό κρεμμύδι με μία κουταλιά της σούπας μέλι και μπορείτε να το καταναλώνετε από το στόμα κάθε ημέρα ή να εφαρμόσετε το μείγμα στο τριχωτό της κεφαλής και να κάνετε μασάζ για 15 λεπτά καθημερινά προκειμένου να δείτε τη διαφορά.

Κρεμμύδι και ρούμι

Αν η μυρωδιά των κρεμμυδιών είναι αφόρητη για εσάς, προτείνουμε την ακόλουθη μέθοδο. Ψιλοκόβουμε ένα μεσαίου μεγέθους κρεμμύδι και το ρίχνουμε σε ένα ποτήρι ρούμι. Την επόμενη ημέρα στραγγίζουμε το μίγμα και αφαιρούμε τα κομμάτια κρεμμυδιού. Χρησιμοποιήστε το αφέψημα για να κάνετε μασάζ στο τριχωτό της κεφαλής ή χρησιμοποιήστε το για να ξεβγάλετε τα μαλλιά σας.

Τα μαλλιά είναι μέρος της προσωπικότητας του ατόμου. Εάν ανησυχείτε για την υπερβολική απώλειά τους, μπορείτε να δοκιμάσετε την παραπάνω μέθοδο για τουλάχιστον δύο μήνες. Για την τόνωση της ανάπτυξης των μαλλιών σας, μπορείτε επίσης να κάνετε μασάζ στο τριχωτό της κεφαλής σας με ένα μείγμα από λάδι ελιάς, λάδι καρύδας και αμυγδαλέλαιο μία φορά την εβδομάδα.

Πηγή

The post Κρεμμύδι: Και ξεχάστε την τριχόπτωση ! appeared first on LINE LIFE.

Πηγή Κρεμμύδι: Και ξεχάστε την τριχόπτωση !


…στο Χονγκ Κονγκ…

Στο Χονγκ Κονγκ βρίσκεται ο Γιώργος Παπανδρέου. Την περιοχή πλήττει ο…
υπετρυφώνας Μανγκούτ. 

Ο πρώην πρωθυπουργός απαθανάτισε τη μανία του τυφώνα και ανέβασε τα βίντεο στο Instagram.

Έγραψε μάλιστα ότι πρόκειται για τον χειρότερο τυφώνα των τελευταίων 60 ετών. Και αναρωτήθηκε με νόημα: «Ποίος είπε ότι δεν υπάρχει κλιματική αλλαγή;».

Η δημοσίευση κοινοποιήθηκε από το χρήστη George A. Papandreou (@georgeapapandreou) στις

//www.instagram.com/embed.js
lifo.gr

Πηγή Ο Παπανδρέου μεταδίδει εικόνα από τον τυφώνα…



Συνάντησα τον καθηγητή Γεωπολιτικής του Πανεπιστημίου της Σορβόνης (Paris I) Γιώργο Πρεβελάκη κοντά στην παλιά του γειτονιά στο Παγκράτι. «Λίγο παρακάτω ήταν το…
σπίτι του παππού μου, στην Αλκιμάχου και Σπύρου Μερκούρη, που τότε ήταν χωματόδρομοι. Εμεινα στο Παγκράτι μέχρι το ’74 που παντρεύτηκα με παρένθεση τις σπουδές μου στο Παρίσι όπου μετά έφυγα μόνιμα» μου λέει.

Ο Γιώργος Πρεβελάκης είναι σήμερα ένας από τους πιο σπουδαίους Ευρωπαίους καθηγητές Γεωπολιτικής και με αφορμή την τελευταία επίσκεψή του στην Ελλάδα βρήκαμε την ευκαιρία να συζητήσουμε μαζί του αναλυτικά την κατάσταση που επικρατεί σήμερα στα Βαλκάνια, την Ευρώπη και την Τουρκία.

● Σας βρίσκω αποκαλόκαιρο στην Αθήνα, φαντάζομαι ύστερα από κάποιες διακοπές;

Οχι ακριβώς διακοπές, όταν έρχομαι στην Αθήνα, μένω στο σπίτι που ανήκε στον θείο μου τον συγγραφέα Παντελή Πρεβελάκη, είναι στην Εκάλη και έχει ησυχία. Μπορώ να γράφω και να δουλεύω. Το καλοκαίρι είναι και διακοπές και δουλειά, για μας τους πανεπιστημιακούς δεν χωρίζονται και πολύ.

● Κύριε Πρεβελάκη, ένα από τα μεγάλα θέματα που απασχολούν την ελληνική κοινωνία είναι η Συμφωνία για το Μακεδονικό. Εσείς πώς βλέπετε αυτή τη Συμφωνία;

Είναι ένα πρόβλημα που το έχουμε χειριστεί όλοι πάρα πολύ άσχημα από την αρχή. Εγώ ήμουν κάπως αιρετικός σε ό,τι αφορά το θέμα αυτό.

● Τι εννοείτε;

Θεώρησα ότι με το τέλος του ψυχρού πολέμου, με τη διάλυση της Γιουγκοσλαβίας και με την ανεξαρτητοποίηση των κρατών, είχαμε ως Ελλάδα και ως ελληνισμός μια καταπληκτική ευκαιρία.

Αυτό το κομμάτι της Οθωμανικής Μακεδονίας που εντάχθηκε στη Γιουγκοσλαβία, είχαμε την ευκαιρία να το κάνουμε ελληνικό, να το βάλουμε κάτω από τη δική μας επίδραση.

Μάλιστα τότε έγραψα στην «Εστία» ένα άρθρο με τον τίτλο «Μήπως προδίδουμε τους Μακεδονομάχους;». Γιατί η γενική αντίληψη είναι ότι προδίδουμε τους μακεδονομάχους με το να δώσουμε το όνομα, όμως αυτό που έλεγα τότε ήταν ότι το όνειρο των μακεδονομάχων –και έχω ευαισθησία γιατί ο παππούς μου από τη μητέρα μου ήταν μακεδονομάχος– ήταν όλη η Οθωμανική Μακεδονία να γίνει ελληνική.

Με το τέλος των Βαλκανικών Πολέμων μοιράστηκε σε τρία κομμάτια. Η Ελλάδα πήρε το μεγαλύτερο, η Σερβία πήρε ένα αρκετά μεγάλο και η Βουλγαρία ένα άλλο μικρότερο κομμάτι. Θεωρούσαμε λοιπόν ότι αυτό το παιχνίδι είχε τελειώσει. Και ξαφνικά με το τέλος του ψυχρού πολέμου και την πτώση της Γιουγκοσλαβίας το σερβικό κομμάτι βρέθηκε στο κενό.

Για να μπορέσουν να ξεπεράσουν τις εσωτερικές τους αντιθέσεις ανάμεσα στον σλαβόφωνο πληθυσμό και τον αλβανόφωνο, κατασκεύασαν αυτό τον μύθο με αναφορές στην αρχαιότητα, προσπαθώντας να φτιάξουν μια εθνική ταυτότητα.

● Αρα ουσιαστικά ήταν σαν να προσπάθησαν να μιμηθούν ή να προσεγγίσουν την Ελλάδα;

Θεωρώ ότι με κατάλληλο χειρισμό μπορούσαμε αυτό να το είχαμε βάλει σε μια τροχιά, ώστε να γίνει ένα τρίτο ελληνικό κράτος. Και μ’ αυτή τη λογική θα μπορούσαμε να πραγματώσουμε το όνειρο των μακεδονομάχων.

Σε έναν βαθμό το κάναμε οικονομικά. Η οικονομική διείσδυση ήταν πάντοτε πάρα πολύ σημαντική. Βέβαια η οικονομική κρίση το πήγε πίσω. Ενδεχομένως να μην έχει χαθεί το παιχνίδι. Θα δούμε.

● Εχουμε μια ησυχία τα τελευταία χρόνια στα Βαλκάνια. Κρίνετε ότι είναι ουσιαστική ή εικονική;

Τα βαλκανικά προβλήματα που ανέκυψαν με το τέλος της Γιουγκοσλαβίας από ένα σημείο και ύστερα η Δύση τα έβαλε κάτω από το χαλί.

Οι Δυτικοί κουράστηκαν, έμπλεξαν σε προβλήματα που δεν ήξεραν να χειριστούν, ήρθε και η οικονομική κρίση… Δεν έχουν λυθεί τα προβλήματα. Οπως το θέμα της Συμφωνίας για το Μακεδονικό.

Εγινε σε επίπεδο κυβερνήσεων, αλλά δεν την έχει ενσωματώσει κοινωνικά ο λαός.

Το 70% του λαού την απορρίπτει και αυτό μπορεί να είναι μια ωρολογιακή βόμβα που μπορεί κάποια στιγμή να φτιάξει ένα λαϊκίστικο ακροδεξιό κόμμα. Και να το βρούμε μπροστά μας αυτό το πρόβλημα.

Ανάλογα θέματα μπορεί να έχουν και οι γείτονές μας. Εχουμε και το πρόβλημα του Κοσσυφοπεδίου, που τώρα γίνονται συζητήσεις για την ανταλλαγή εδαφών.

● Θα θέλατε λίγο να μας αποκρυπτογραφήσετε την κατάσταση στο Κοσσυφοπέδιο;

Αυτή η σκέψη για την ανταλλαγή εδαφών, δηλαδή να δώσει το Κοσσυφοπέδιο στη Σερβία το κομμάτι το οποίο έχει κυρίως σερβικό πληθυσμό και να δώσει η Σερβία στο Κοσσυφοπέδιο την περιοχή που έχει κατά βάση αλβανικό πληθυσμό, εντάσσεται βεβαίως στη γενικότερη γεωπολιτική πολιτική που κυριάρχησε στα Βαλκάνια από τις αρχές του αιώνα.

Δηλαδή, ένα είδος «πολιτισμένης» ας πούμε εθνοκάθαρσης. Οπως και οι ανταλλαγές πληθυσμών που έγιναν μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας.

● Οι οποίες δεν ήταν ακριβώς πολιτισμένες…

Γι’ αυτό και το έβαλα εντός εισαγωγικών. Προφανώς δεν έγιναν καθόλου πολιτισμένα, αλλά αν δει κανείς τα κείμενα των δημοσιογράφων εκείνη την εποχή, εμφανιζόταν ως τεράστιο βήμα προόδου.

Αρα και αυτό που γίνεται σήμερα είναι αντίστοιχης λογικής, αλλά αυτό σημαίνει ότι ξαφνικά ανοίγουμε το κουτί της Πανδώρας σε ό,τι αφορά την αλλαγή των συνόρων.

Αυτό τρόπον τινά είχε αποφευχθεί. Οχι απολύτως. Αλλά αφού το αναγνώρισαν πολλά άλλα κράτη, το Κοσσυφοπέδιο από διοικητικό σύνορο έγινε κρατικό σύνορο. Στις άλλες περιπτώσεις δεν είχαν γίνει τέτοιου είδους αλλαγές.

Αν δημιουργηθεί ένα προηγούμενο με το Κοσσυφοπέδιο, μπορούν να μπουν σε διαδικασίες και άλλες αλλαγές. Και οι αλλαγές αυτές να γίνουν με χρήση βίας, δολοφονίες και διωγμούς.

Επομένως δεν είναι πολύ σαφές προς τα πού μπορεί να πάει η κατάσταση. Οι λύσεις αυτές έχουν σοβαρά προβλήματα.

● Εχουμε και το θέμα της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης…

Αυτό είναι ένα κατασκεύασμα τελείως περίεργο και ιδιότυπο. Οι γείτονές μας έχουν πολύ σοβαρό πρόβλημα με τον αλβανόφωνο πληθυσμό. Πίσω από αυτό υπάρχει το ευρύτερο θέμα της «μεγάλης Αλβανίας».

Ηδη συζητιέται η ενοποίηση Αλβανίας – Κοσσυφοπεδίου. Θα προκύψει θέμα για το τι θα γίνει με τις αλβανικές περιοχές και αλλού.

Και βλέπει κανείς πως μετά προκύπτουν μια σειρά από προβλήματα τα οποία οι ειδικοί της Γεωπολιτικής τα ξέραμε από το τέλος της Γιουγκοσλαβίας. Υπήρχε μια καταγεγραμμένη λίστα. Αλλά οι διπλωμάτες και οι πολιτικοί της Ευρώπης είπαν «ας τα αφήσουμε τώρα».

● «Ας τα αφήσουμε τώρα και ας πάμε στα θέματα της Μέσης Ανατολής»;

Κυρίως πήγαν στα δικά τους προβλήματα. Είδαμε μια εσωστρέφεια της Ευρώπης. Το πρόβλημα στα Βαλκάνια είναι διπλό. Από τη μια μεριά είναι οι εσωτερικές αδυναμίες και από την άλλη το γεωπολιτικό περιβάλλον που θα εκμεταλλεύεται αυτές τις αδυναμίες.

Η Ρωσία δεν έχει πια τη σοβιετική φιλοδοξία να κυριαρχήσει σε όλο τον κόσμο. Η Ρωσία έχει ξαναγίνει αυτοκρατορία με τον Πούτιν και ως αυτοκρατορία θέλει να έχει αυξημένη επιρροή στις χώρες που είναι κοντά της. Κι έτσι πολύ μεθοδικά προωθεί τα πιόνια της. Το είδαμε στη Συρία.

Και τα Βαλκάνια είναι επίσης ένας χώρος όπου διαθέτει πολύ σοβαρά πλεονεκτήματα, πολιτισμικά και ιστορικά.

Το μεγάλο της ατού είναι ότι έχει μια σταθερότητα στην πολιτική της με τον Πούτιν και κερδίζει πόντο πόντο. Σε αντίθεση με τη Δύση, που έχει εσωτερικές αντιφάσεις, τη σύγκρουση μεταξύ Ευρώπης και Αμερικής, αλλά και γενικότερα τα ευρωπαϊκά δημοκρατικά καθεστώτα δεν μπορούν να έχουν μια σταθερή εξωτερική πολιτική, αφού αλλάζουν κυβερνήσεις και υπουργούς Εξωτερικών.

● Εχετε πει ότι ένας άλλο μεγάλος παίκτης στην περιοχή των Βαλκανίων θα είναι η Κίνα. Γιατί;

Αρχισε από την Ελλάδα και τις επενδύσεις στο λιμάνι του Πειραιά. Αυτό το τεράστιο επενδυτικό σχέδιο της Κίνας, ο «θαλάσσιος δρόμος του μεταξιού», καταλήγει στον Πειραιά και στη Βόρεια Ελλάδα. Αυτό σημαίνει ότι για τους Κινέζους ο χώρος αυτός γίνεται εξαιρετικά σημαντικός.

Προς το παρόν αυτό εκφράζεται οικονομικά. Αλλά όταν έχεις κάνει τέτοιες επενδύσεις θέλεις να τις προστατέψεις. Επομένως θα φροντίσεις να επενδύσεις πολιτικά και στρατιωτικά.

● Το μεγάλο θέμα για μας είναι η Τουρκία. Σε τι έχει μεταλλαχθεί και πόσο απειλητική είναι. Υπάρχει όντως ενδεχόμενο μιας πολεμικής εμπλοκής;

Κίνδυνος πάντα υπήρχε από την Τουρκία. Ηταν μια απειλή που την ξέραμε και την είχαμε εντάξει μέσα στους σχεδιασμούς μας. Είχαμε φτιάξει τα σενάρια του τι μπορεί να συμβεί και πώς μπορούμε να το αντιμετωπίσουμε όσο το δυνατόν καλύτερα. Τώρα όμως έχουμε μπει σε καινούργια εποχή.

Είναι δύσκολο να προβλέψουμε το τι μπορεί να κάνει η Τουρκία, διότι έχει πάψει το πολιτικό σύστημα που θεμελίωσε ο Μουσταφά Κεμάλ. Η κεμαλική Τουρκία τελείωσε, γέρασε, ξεπεράστηκε. Γίνεται τώρα κάτι άλλο περισσότερο όμοιο με αυτό που κατήργησε ο κεμαλισμός, δηλαδή την Οθωμανική Αυτοκρατορία.

Από τις αρχές του 19ου αιώνα μπήκε σε μια διαδικασία διάλυσης με την απώλεια των Βαλκανίων, κατόπιν έχουμε τον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, την ήττα, και την Συνθήκη των Σεβρών, όπου ο κατατεμαχισμός που έγινε στα Βαλκάνια μεταφέρθηκε και στη Μικρά Ασία.

Ουσιαστικά η Μικρά Ασία γινόταν ένας δεύτερος βαλκανικός χώρος. Ο Κεμάλ κατάφερε να σταματήσει αυτή την τροπή και να την αναστρέψει, αποκαθιστώντας την ενότητα και φτιάχνοντας την Τουρκία με τη Συνθήκη της Λωζάννης. Τώρα λοιπόν είναι σαν να έκλεισε αυτή η παρένθεση και να ξαναμπαίνουμε σε αυτήν τη διαδικασία.

● Μιλάμε δηλαδή πλέον για Ρωσική και Οθωμανική Αυτοκρατορία;

Ναι, αλλά πίσω από τη Ρωσία υπάρχει ένα ισχυρό έθνος που έχει μεν πολλές αποχρώσεις, αλλά είναι συμπαγές. Και, ναι, η Τουρκία με τον Ερντογάν γύρισε στην Οθωμανική Αυτοκρατορία, αλλά εδώ έχουμε πολύ μεγαλύτερες εσωτερικές αντιστάσεις και μπορεί σε πρώτη φάση ο νεο-οθωμανισμός να έλυσε το πρόβλημα, σε δεύτερη φάση όμως έφερε στην επιφάνεια όλες τις παλιές αντιφάσεις.

Και ενώ είχαμε βρει έναν τρόπο για το πώς μπορούμε να χειριστούμε τα προβλήματα με την Τουρκία, έχουμε πάλι την επιστροφή του «μεγάλου ασθενούς» που δεν ξέρουμε πώς θα εξελιχθεί.

Για παράδειγμα το πραξικόπημα εναντίον του Ερντογάν αν είχε επιτύχει δεν θα ξέραμε τι μορφή θα είχε σήμερα αυτή η χώρα. Ή, αν είχε μισο-πετύχει, αυτό θα σήμαινε εμφύλιος πόλεμος στην Τουρκία. Θα μπορούσε να πάρει έναν δρόμο ανάλογο με αυτόν της Συρίας.

● Θεωρείτε ότι δεν υπάρχει ένας εμφύλιος τώρα στη γείτονα με τη φυλάκιση τόσων ανθρώπων;

Αυτό δείχνει πόσο φοβισμένος είναι ο Ερντογάν. Δεν τον βλέπω σαν έναν «δικτάτορα», αλλά σαν έναν άνθρωπο που φοβάται πάρα πολύ. Τέτοια καταστολή είναι δείγμα φόβου όχι δύναμης. Το να κάνεις συμμαχίες με τους ιστορικούς εχθρούς σου όπως η Ρωσία και το Ιραν είναι δείγμα αδυναμίας. Δεν μπορεί να στηρίξει τη σχέση του με τη Δύση, γιατί με το να στηρίξει τη συνοχή της χώρας του στο Ισλάμ είναι σε αντίθεση με τον δυτικό προσανατολισμό.

● Κοιτάζοντας τον χάρτη της ευρύτερης περιοχής των Βαλκανίων και της Μέσης Ανατολής βλέπετε «ελαστικά σύνορα»;

Τα σύνορα γίνονται ελαστικά ανάλογα με τους συσχετισμούς δυνάμεων και τις εξελίξεις. Φυσικά η λογική του συνόρου είναι να σταθεροποιεί και επομένως τα σύνορα έχουν τη δύναμη να αποτρέπουν τη συνεχή ρευστότητα.

Γίνεται προσπάθεια από τη διεθνή κοινότητα να μην αμφισβητούνται τα σύνορα, όπως ας πούμε στη Συρία και στο Ιράκ τα κρατικά σύνορα δεν έχουν αλλάξει. Ναι, αλλά είναι σαν ένα κέλυφος το οποίο έχει διαβρωθεί από μέσα. Κρατάμε το κέλυφος, αλλά η πραγματικότητα είναι άλλη.

Μέχρι πότε θα μπορεί να υπάρχει αυτή η απόσταση ανάμεσα στο σχήμα και το περιεχόμενο; Αυτό είναι το ερώτημα για τη σταθερότητα μιας περιοχής που είναι δίπλα μας.

Μπορεί να αγγίξει και μας με φοβερές συνέπειες. Επομένως η απειλή από την Τουρκία μπορεί να πάρει πολλές μορφές. Αν η ζωή των Τούρκων της Μικράς Ασίας για κάποιο λόγο μπει σε κίνδυνο είναι λογικό να έρθουν στα ελληνικά νησιά και τότε δεν θα έχουμε δεκαπέντε χιλιάδες πρόσφυγες αλλά ένα εκατομμύριο ανθρώπους!

Ενα αδύναμο κράτος μπορεί να γίνει επιθετικό για να εξαγάγει τις αδυναμίες του. Μια δύναμη σε κατάσταση απελπισίας μπορεί να κάνει κάτι που έχει πολύ υψηλό κίνδυνο αλλά μπορεί να τη βγάλει από το αδιέξοδο.

● Παίρνοντας ως αφορμή τον τίτλο του βιβλίου σας «Ποιοι είμαστε;» (Εκδόσεις Κέρκυρα – Εconomia Publishing), θα μπορούσατε να μας πείτε ποιες είναι οι μυθιστορίες που έχουμε στο κεφάλι μας ως λαός και λειτουργούν ανασταλτικά;

Κάθε σχήμα πολιτικό κατασκευάζει, κατά τον ιστορικό ΜακΚέιν, μια μυθιστορία ή, κατά τον δικό μου δάσκαλο, τον Γκοντμάν, μια εικονογραφία, δηλαδή μια αφήγηση που δεν μπορεί να είναι αυθαίρετη, αλλά χρησιμοποιεί στοιχεία ριζωμένα και κληρονομημένα.

Το ελληνικό κράτος έφτιαξε μια πολύ ισχυρή τέτοια εικονογραφία, γιατί είχε την τύχη να έχει διανοούμενους με πάρα πολύ μεγάλες ικανότητες, όπως είναι ο Παπαρηγόπουλος.

Εφτιαξαν ένα σχήμα που συνδύασε τη συνέχεια της αρχαιότητας με στοιχεία που έφερε από τη Δύση. Φτιάξανε ένα μοντέλο του Ελληνα όπως τον φαντάστηκαν. Το σχολείο και ο στρατός ανέλαβαν να το διαδώσουν.

Και έτσι φτάσαμε στην εποχή μας να έχουμε την συγκεκριμένη εικόνα του Έλληνα. Το θέμα είναι όμως ότι οι εποχές αλλάζουν και επομένως υπάρχει η ανάγκη αυτό να το ξαναδούμε. Αυτό σημαίνει ότι και πάλι θα πρέπει να χρησιμοποιήσουμε κληρονομημένα στοιχεία αλλά ίσως έχουμε ανάγκη να ξαναβρούμε στοιχεία που δεν χρησιμοποιήθηκαν.

Οπως για παράδειγμα το στοιχείο της διασποράς ή το θαλασσινό μας στοιχείο που προσπάθησε το κράτος να απωθήσει, αλλά τώρα μπαίνουμε σε μια εποχή κατά την οποία οι διασπορές θα παίζουν ολοένα και μεγαλύτερο ρόλο. Αρα πρέπει να το ανασύρουμε και να το βάλουμε στην ανανεωμένη ταυτότητα.

● Εχουμε επίσης και ένα εξαιρετικά αδύναμο δημογραφικό…

Ναι, και πρέπει να δεχτούμε πληθυσμούς τους οποίους θα πρέπει να ελληνοποιήσουμε. Αυτό είναι κάτι που πάντα το κάναμε και ας μην μας αρέσει και πολύ να το λέμε.

Η ελληνική δημογραφία πριν από τη Μικρασιατική Καταστροφή δεν είναι σπουδαία. Ηταν μεγάλη ενίσχυση. Αλλά και η αλβανική μετανάστευση.

Εχουμε την ικανότητα ως κοινωνία να ελληνοποιούμε πληθυσμούς. Αυτό είναι μια διέξοδος για τη δημογραφική κατάρρευση. Φυσικά αυτό προϋποθέτει ένα εκπαιδευτικό σύστημα της προκοπής.

● Ποιοι είναι οι ανασταλτικοί παράγοντες για μια τέτοια πολιτική ελληνοποιήσεων;

Εχουμε ζήσει μια μεγάλη περίοδο που θεωρούσαμε ότι δεν χρειαζόταν να σκεφτόμαστε και πολύ. Ηταν η περίοδος της αστακομακαρονάδας, που θεωρούσαμε ότι η Ευρώπη μας εξασφάλιζε οικονομική ευμάρεια και οι συμμαχίες μας ασφάλιζαν.

Δυστυχώς η ελληνική διανόηση δεν επιτέλεσε την αποστολή της. Αποκοιμηθήκαμε και τώρα αρχίσαμε να ξυπνάμε. Βλέπω νέους επιστήμονες πολύ πιο ανήσυχους από ότι παλιότερα.

Θα μπούμε σε μια περίοδο ιδεολογικών αναθεωρήσεων και μέσα σ’ αυτά τα θέματα θα είναι και το θέμα της ταυτότητας.

● Κύριε Πρεβελάκη, τελειώνοντας αυτή τη συνέντευξη, αν στο τραπέζι που είμαστε αυτή τη στιγμή είχαμε έναν χάρτη με την ευρύτερη περιοχή της Μεσογείου, πού θα βάζατε κάποιες κόκκινες κουκκίδες επικινδυνότητας;

Για μένα το πιο επικίνδυνο είναι οι εξελίξεις στην Τουρκία. Καμιά φορά σκέφτομαι ένα σχήμα άμπωτης και παλίρροιας. Δηλαδή από τον 19ο αιώνα έχουμε την επέκταση του δυτικού μοντέλου προς την Ανατολή, η Ελλάδα, τα Βαλκάνια, η Βόρεια Αφρική, η Τουρκία, το Ιραν, το Ιρακ, οι αραβικές χώρες. Τώρα σαν να βλέπουμε να γυρίζει πίσω αυτό το κύμα δημιουργώντας τεράστια προβλήματα για τους πληθυσμούς.

Είναι ένα αντίστροφο κύμα που προχωρά και μας πλησιάζει. Εχει ήδη αγγίξει την Τουρκία που συνορεύει με τη Συρία και το χάος που επικρατεί εκεί, αν την περάσει, τότε γινόμαστε εμείς το σύνορο με την αστάθεια.

Εφημερίδα των Συντακτών

Πηγή «Η καταστολή του Ερντογάν είναι δείγμα φόβου»…