20 August, 2017
Home / Περιβαλλον (Page 26)

Ήδη από τη δεκαετία του 1930, ο οικονομολόγος John Maynard Keynes προειδοποίησε για τον αντίκτυπο που θα έχει η αυτοματοποιήση για τον κόσμο της εργασίας. Στο δοκίμιό του «οικονομικές δυνατότητες των εγγονών μας», ο ίδιος επινόησε τη φράση «τεχνολογική ανεργία». Βασικά, αυτό σημαίνει ότι η τεχνολογία κινείται τόσο
γρήγορα για να αντικαταστήσει παραδοσιακούς τρόπους εργασίας και ότι αδυνατούμε να βρούμε νέους τρόπους για να απασχολούμε τους ανθρώπους με τον ίδιο ρυθμό.

Η αυτοματοποίηση είναι ένα από τα πιο σημαντικά θέματα σε οποιαδήποτε συζήτηση για το μέλλον της εργασίας. Αλλά πόσο μεγάλο μέρος των επαγγελμάτων που ασκούμε σήμερα μπορεί να αντικατασταθεί από τους υπολογιστές ; Το παρακάτω εξαιρετικό βίντεο διερευνά ακριβώς αυτό το ερώτημα, και παρέχει μια τρομακτική απάντηση: σχεδόν σε όλα.

Απέναντι Όχθη

Humans Need not Apply(Εξαιρούνται οι άνθρωποι).Βίντεο, ελληνικοί υπότιτλοι.

Μια ανεξιχνίαστη υπόθεση εξαφάνισης απασχολεί από χθες το βράδυ τους άνδρες της ελληνικής αστυνομίας, αφού από χιλιάδες νοικοκυριά της χώρας χάθηκαν μονομιάς τα χριστουγεννιάτικα έλατα τα οποία βρίσκονταν σ’ αυτά απ’ τις αρχές του περασμένου μήνα.
Η συντριπτική πλειονότητα των ελάτων ήταν τοποθετημένη στα σαλόνια των σπιτιών κι έφεραν πάνω τους στολίδια και φωτάκια, ενώ οι ντετέκτιβ των κατά τόπους αστυνομικών τμημάτων, ερευνούν αν η ύπαρξη μιας φάτνης στο κάτω μέρος του δέντρου παίζει κάποιο ρόλο στην εξαφάνισή τους. Προς το παρόν, καμία οργάνωση δεν έχει αναλάβει την ευθύνη ενώ πηγές της αντιτρομοκρατικής δεν αποκλείουν τη σύνδεση της πιθανής απαγωγής με οργανώσεις του εξωτερικού, δίχως ωστόσο να αφήνουν εκτός κάδρου και τους εξωγήινους.

Σύμφωνα με καλά πληροφορημένες πηγές, αντίστοιχη είχε εξαφάνιση είχε λάβει χώρα και περασμένες χρονιές και πάλι στην αρχή του έτους, όμως οι υποθέσεις έμπαιναν κάθε χρόνο στο αρχείο λόγω έλλειψης επαρκών στοιχείων. «Δεν μπορούμε να αποκλείσουμε τίποτα. Αν καταφέρουμε να εντοπίσουμε έστω κι ένα απ’ τα εξαφανισμένα έλατα, ίσως ξετυλίξουμε την άκρη του νήματος, φτάνοντας στη λύση του μυστηρίου», σχολίασε αξιωματικός της αστυνομίας, μιλώντας στο «Κουλούρι».

Τέλος, πηγές των ελληνικών αρχών αρνήθηκαν να επιβεβαιώσουν πως μέσα στα δέντρα που εξαφανίστηκαν ήταν κι αυτά που βρίσκονταν στη ΓΑΔΑ.



Μυστήριο: Χιλιάδες έλατα εξαφανίστηκαν χθες από σπίτια της χώρας

Σκέψεις που γεννήθηκαν μπροστά στο ψηφιακό παράλογο
Δεν περηφανεύομαι ότι καταλαβαίνω τα πάντα. Για την ακρίβεια όλο και περισσότερο αισθάνομαι να καταλαβαίνω όλο και λιγότερα.
Ίσως να φταίει η αδυναμία μου

να συγκρατήσω πια όλη την πληροφορία που περνά μπροστά από την οθόνη μου.

Για παράδειγμα δεν μπορώ να καταλάβω πραγματικά τη φάση με τον Σώρρα, τα 500 δισεκατομμύρια, την ιστορία με ένα δικαστήριο, τη σχέση με μια δολοφονία και με αυτό το αστείο βίντεο με τον παπά. Κατανοώ ότι υπάρχει μια εξήγηση, είδα διάφορα κείμενα αναρτημένα, αλλά νομίζω ότι κάτι χάνω. Δεν είναι μόνο ότι βαριέμαι να διαβάσω, αλλά κυρίως δεν μπορώ να προλάβω όλα αυτά τα θέματα που με τόση ένταση προκύπτουν κάθε μέρα στα κοινωνικά δίκτυα. Νομίζω ότι το μυαλό μου δεν μπορεί κάπως να τα επεξεργαστεί.

Δε θέλω να πω για τη νέα εποχή και τα facebook και αυτά. Τη βαριέμαι λίγο και αυτή την κουβέντα. Ξέρω ότι μπορείς να προστατευτείς, να αποδράσεις λίγο από αυτή τη συγχρονία, αν το επιθυμείς. Έχω αρχίσει να το κάνω κι εγώ περισσότερο.

Δεν ήμουν από την πρώτη γενιά «ιντερνετάκηδων», ωστόσο από σχετικά νωρίς μπήκα στον κόσμο του «αριστερού» διαδικτύου. Το indymedia, το πολιτικό καφενείο που μπαίναμε μικροί. Στα πρώτα χρόνια της κρίσης είχαμε την άνοδο των blogs, και μετά είδαμε το μαρασμό τους και το μετασχηματισμό κάποιων προσπαθειών σε νέα μονοπάτια. Είχα από σχετικά νωρίς λογαριασμούς σε διάφορα κοινωνικά δίκτυα. Πολλές φορές συμμετείχα κι εγώ σε αυτήν την πλημμύρα μπουρδολογίας και ατελείωτων τσακωμών σε site ή ατομικά προφίλ, και προσπαθώ να το σταματήσω.

Μπορεί να είναι το δικό μου μπούχτισμα, όμως αισθάνομαι ότι πλέον είμαστε σε ένα διαφορετικό στάδιο που τις χειρότερες μέρες του δεν έχουμε δει. Σε μια αρχική φάση, τα νέα μέσα έδωσαν τη δυνατότητα στις δυνάμεις του κινήματος και της Αριστεράς, να πολλαπλασιάσουν το λεξιλόγιο των μορφών παρέμβασής τους και να απευθυνθούν σε πολύ μεγαλύτερα ακροατήρια. Με τη σχετική νεανικότητα και δημιουργικότητα που υπάρχει στον κόσμο του αγώνα, φτιάχτηκαν αρκετά γρήγορα διάφορα εργαλεία ενημέρωσης, αντιπληροφόρησης, ιδεολογικής αναζήτησης και συγκροτήθηκαν μικρότερες ή μεγαλύτερες κοινότητες. Προσωπικά δεν είμαι από τους ανθρώπους που τις υποτίμησαν ποτέ αυτές τις ηλεκτρονικές παρέες.

Στην εξέλιξη των πραγμάτων, τα ίδια εργαλεία έγιναν συχνά η αρένα για «ενδο-αριστερές» μονομαχίες, συχνά ιδιαιτέρως θλιβερές. Δε μπορώ να κουνήσω το δάχτυλο σε κανένα και καμία που συμμετείχε. Παρά τη σφοδρότητα και τον προσωπικό τόνο που μπορεί να έπαιρναν, αποτελούσαν ένα ακόμα πεδίο μια ζωντανής αναμέτρησης, που είχε, υποστηρίζω, και θετικές πλευρές.

Σήμερα, έχουμε ξεπεράσει πια και τους εμφυλίους, έχουμε ξεπεράσει και την αυταρέσκεια και την υπερπροβολή. Σήμερα, από την οθόνη μας ξεχειλίζει η αηδία. Μια αηδία κραταιά, που φεύγει από τα timeline και σφίγγει όλο μας το κορμί, χαλάει τη σκέψη και τη διάθεσή μας, μαραζώνει την καρδιά μας. Ένα ηλεκτρονικό ψέκασμα. Είμαστε όλες και όλοι ηλεκτρονικά ψεκασμένοι.

Κάποιοι θα αναγνωρίσουν στην ήττα της Αριστεράς και στο αλληλοφάγωμα τα αίτια της κατάστασης αυτής. Κάποιες θα αναδείξουν σωστά ότι πλέον έχει αυξηθεί και ο αριθμός των χρηστών του διαδικτύου και άρα προσεγγίζει όλο και περισσότερο την πραγματικότητα του γενικού πληθυσμού. Και σίγουρα, για το πόσο επηρεάζεσαι φταις και εσύ, μαζοχιστή εαυτέ μου, που πάλι άφησες ένα βιβλίο στη μέση, δεν πήγες για ένα ποτό, δεν κοιμήθηκες μια ώρα παραπάνω για να κυλήσεις πάλι σε αυτό το ναρκωτικό που σε κατατρώει μέσα από το κινητό ή το λαπτοπ σου.

Δεν ξέρω τις αιτίες, αλλά δε θέλω να σταματήσω την περιγραφή.

Πριν λίγες μέρες πέτυχα ένα από τα πιο αηδιαστικά άτομα που έχω γνωρίσει στη ζωή μου, ευτυχώς όχι από την πολιτική μου δράση, να σχολιάζει μια ανάρτηση συντροφικού μου προσώπου. Δεν ήταν κάτι τρομερό, αλλά ήμουν σίγουρος ότι δε γνωρίζονταν. Αν συναντιόντουσαν έξω από το facebook θα είχαν έστω και την παραμικρή σχέση; Θα θεωρούσαν ότι έχει νόημα να συζητήσουν για οτιδήποτε; Ποιοι είναι οι διάλογοι που αναπτύσσουμε; Με ποιους ανθρώπους; Τι είδους κοινότητες και συζητήσεις συγκροτούνται;

Όντας όλοι και όλες ηλεκτρονικά ψεκασμένοι/ες, και η πολιτική που παράγεται αρχίζει να απευθύνεται πια σε ψεκασμένους. Η Ζωή Κωνσταντοπούλου κατήγγειλε δημόσια στον ΣΚΑΙ, απόπειρα δωροδοκίας συνεργάτη της με πρόσχημα ένα μάθημα ορθοφωνίας και απόδειξη μια συνομιλία στο facebook. Έκατσα να σκεφτώ, αν πράγματι το πιστεύει, αν έχει χάσει κάθε λογική, αν παίζεται κάτι βαθύτερο, αν, αν, αν. Επειδή δε μπορώ εύκολα να πιστέψω σε κάποια φοβερή σκευωρία, νομίζω ότι ο λόγος είναι ότι κάνει πολιτική για ψεκασμένους.

Και δεν είναι μόνο αυτή. Όσο περνά ο καιρός, όσο θολώνουν οι κρίσεις και οι διαχωριστικές, όλα γίνονται ψεκασμένα. Τα μισά ειδησεογραφικά μέσα αναπαράγουν αποκαλύψεις ΣΟΚ με τιποτένιες ειδήσεις. Ακόμα και τα αριστερά site αναπαράγουν τέτοιου είδους «ειδήσεις». Η ψεκασμενοπολιτική παράγεται σχεδόν από παντού, σαν δημοσιογραφία, σαν πολιτική, σα συνδικαλισμός. Την κάνει η μνημονιακή κυβέρνηση, ειδικά με διάφορα μέσα τύπου Βαξεβάνη, την κάνει προφανώς η μνημονιακή αντιπολίτευση, την κάνουν τα ακροδεξιά μέσα, την κάνουν φοβάμαι, συχνά, και αριστεροί/ες.

Αποκαλύψεις του τίποτα, διάλογοι σε inbox, ατομικές σταυροφορίες, δηλώσεις, εξυπνάδες, απαντήσεις και καταγγελίες σε ατομικά προφίλ, εμπλοκή όλων με τα πάντα, συζητήσεις σε τοίχους, βλακείες, βλακείες, βλακείες, ψέκασμα. Διαρκές ψέκασμα.

Είναι πολλές φορές που αισθάνεσαι ότι βασιλεύει η βλακεία. Κι όμως. Κάνεις λάθος.

Βλέπουμε τόσους και τόσες ψεκασμένες επειδή γινόμαστε σιγά σιγά κι εμείς. Επειδή παράγουμε λόγο σα να είμαστε ή να απευθυνόμαστε σε ψεκασμένους. Με μια έξυπνη ατάκα, με κάτι σοκαριστικό, με κάτι εύκολο.

Κι όμως. Εδώ που είμαστε, δεν είμαστε από τους ψεκασμένους, όσοι και αν είναι αυτοί. Δε μας έφεραν εδώ οι χαζοί, οι έξυπνοι μας φέρανε. Καθηγητές πανεπιστημίου, γάτες πολιτικάντηδες.

Για την ήττα της Αριστεράς και του κινήματος δε φταίνε οι ψεκασμένοι. Φταίνε οι ηττημένες ρεφορμιστικές στρατηγικές, φταίνε τα όρια του κινήματος, φταίει η αδυναμία ενός αποτελεσματικού σχεδίου ρήξης. Και η πολιτική που θα μας βγάλει από το βούρκο δε θα είναι ψεκασμένη. Θα είναι ένα σύγχρονο, αναγκαίο και λογικό, απελευθερωτικό πρόταγμα.

Ψεκασμενοπολιτική

“Εάν φοβάσαι τον θάνατο, ας τον φοβάσαι. Το θέμα είναι να ξεκολλήσεις από αυτό, να το αφήσεις να αναλάβει – ο φόβος, τα φαντάσματα, οι πόνοι, η παροδικότητα, η διάλυση και όλα. Και τότε έρχεται η μέχρι τώρα απίστευτη έκπληξη, δεν πεθαίνεις επειδή ποτέ δεν γεννήθηκες. Απλώς είχες ξεχάσει το ποιος είσαι.” – Alan Watts


Απέναντι Όχθη

Αποδοχή του θανάτου

Αλήθεια είναι αυτό που έχεις βιώσει εσύ ο ίδιος, αυτό που έχεις δει εσύ ο ίδιος, με τα δικά σου μάτια. Ακόμη κι αν εγώ έχω δει την αλήθεια και σου την πω, τη στιγμή που σου την λέω, θα γίνει για σένα ψέμα, όχι αλήθεια. Για μένα ήταν αλήθεια, ήρθε μέσα από τα δικά μου μάτια, ήταν δική μου όραση. Για σένα, δεν θα είναι δική σου όραση, θα είναι κάτι δανεικό, θα είναι μια πίστη, δεν θα είναι γνώση. Κι αν αρχίσεις να την πιστεύεις, θα πιστεύεις σε ένα ψέμα. Να το θυμάσαι αυτό. Ακόμα και η αλήθεια γίνεται ψέμα, αν μπαίνει μέσα σου από τη λάθος πόρτα. Η αλήθεια πρέπει να μπει από την μπροστινή πόρτα, από τα μάτια. Η αλήθεια είναι όραση. Πρέπει κανείς να τη δει.
ΤΟ ΟΡΑΜΑ ΤΟΥ ΝΑΡΟΠΑ
Ο Ναρόπα ηταν ενας μεγάλος λόγιος ένας μεγάλος σοφός, με δέκα χιλιάδες μαθητές. Μια μέρα καθόταν ανάμεσα σε χιλιάδες αρχαία και πολύ σπάνια χειρόγραφα. Ξαφνικά αποκοιμήθηκε. Πρέπει να ήταν πολύ κουρασμένος και είδε ένα όραμα. Είδε μια γυναίκα πάρα πολύ γριά, άσχημη, μια φοβερή γυναίκα, μια στρίγκλα. Ήταν τόση η ασχήμια της, που άρχισε να τρέμει μέσα στον ύπνο του. Ήθελε να το βάλει στα πόδια, μα πού να πάει. Τον είχε υπνωτίσει με τα μάγια της. Τα μάτια της ήταν σαν μαγνήτες. «Τι μελετάς;» Ρώτησε η γριά. Εκείνος είπε; «Φιλοσοφία, θρησκεία, επιστημολογία, γλώσσα, γραμματική, λογική.» Η γριά ρώτησε: «Τα καταλαβαίνεις αυτά;» Ο Ναρόπα είπε: «Ασφαλώς και τα καταλαβαίνω.» Η γυναίκα ξαναρώτησε: «Καταλαβαίνεις τις λέξεις ή το νόημα;» Σε όλη του τη ζωή, του είχαν κάνει χιλιάδες ερωτήσεις. Χιλιάδες μαθητές τον είχαν ρωτήσει τα πάντα, κανένας όμως δεν το είχε ρωτήσει αυτό, αν καταλαβαίνει τις λέξεις ή το νόημα. Και τα μάτια τής γυναίκας ήταν τόσο διαπεραστικά, που τού ήταν αδύνατον να τής πει ψέματα. Ένιωσε τελείως γυμνός, διάφανος. Σε οποιονδήποτε άλλον θα μπορούσε να έχει πει: «Ασφαλώς και καταλαβαίνω το νόημα.» Όμως σ’ εκείνη τη γυναίκα, με αυτή την τρομακτική εμφάνιση, έπρεπε να πει την αλήθεια, Είπε: «Καταλαβαίνω τις λέξεις.» Η γυναίκα χάρηκε πολύ. Άρχισε να γελάει και να χορεύει και τότε όλη της η αοχήμια μεταμορφώθηκε και άρχισε να βγαίνει από μέσα της μια απαλή ομορφιά. Ο Ναρόπα σκέφτηκε: «Την έκανα τόσο ευτυχισμένη, γιατί να μην την κάνω ακόμα πιο πολύ. Πρόσθεσε: «Καταλαβαίνω όμως και το νόημα… Η γυναίκα σταμάτησε να γελάει και να χορεύει. Άρχισε να κλαίει γοερά και όλη της η ασχήμια ξαναγύρισε και χίλιες φορές χειρότερη. Ο Ναρόπα ρώτησε: Γατί κλαις και θρηνείς; Και γιατί πριν γελούσες και χόρευες;» Η γυναίκα είπε: «Χάρηκα γιατί ένας μεγάλος σοφός σαν εσένα δεν είπε ψέματα.. Τώρα όμως κλαίω επειδή μου είπες ψέματα. Και οι δυο μας ξέρουμε ότι δεν καταλαβαίνεις το νόημα.»
Το όραμα εξαφανίστηκε και τότε ο Ναρόπα άλλαξε. Εγκατέλειψε το πανεπιστήμιο και δεν ξανάπιασε ποτέ γραφές στη ζωή του. Έγινε εντελώς αδαείς. Κατάλαβε ότι η γυναίκα δεν είχε έρθει απ’ έξω. Ήταν απλώς μια προβολή. Ήταν το ίδιο το είναι που είχε γίνει άσχημο μέσα από τη γνώοη. Μόνο τόση κατανόηση, ότι «δεν καταλαβαίνω το νόημα» και η ασχήμια μεταμορφώθηκε αμέσως σε ομορφιά
Αυτό το όραμα του Ναρόπα είναι πολύ σημαντικό. Αν δεν νιώσεις ότι η γνώση είναι άσχημη δεν θα αναζητήσεις ποτέ τη σοφία. Θα κουβαλάς ένα κάλπικο νόμισμα και θα νομίζεις πως είναι ο αληθινός θησαυρός.
Πρέπει να συνειδητοποιήσεις ότι η γνώση είναι ένα κάλπικο νόμισμα. Δεν είναι κατανόηση, το πολύ-πολύ είναι διανόηση. Έχει κανοηθεί η λέξη αλλά έχει χαθεί το νόημα.


Osho: το ταρώ της μεταμόρφωσης

Παρατώντας την γνώση

Αν η εικόνα που έχετε για τον εαυτό σας και την αξία του καθορίζεται από το τι σκέφτονται οι άλλοι για σας, αυτή είναι η χειρότερη μορφή φυλάκισης που μπορεί κανείς να διανοηθεί.

Ο τρόπος να βγείτε απ’ αυτή τη φυλακή είναι να σταματήσετε
να επηρεάζεστε από τις πράξεις των άλλων απέναντί σας. Η πρώτη αντίδραση που έχει πάντα κανείς, όταν κάποιος άλλος του φέρεται με τρόπο που δεν του αρέσει, είναι να υπερασπιστεί τη θέση του. Πριν αρχίσετε όμως να υπερασπίζεστε τον εαυτό σας, αναρωτηθείτε τι συμβαίνει μέσα σας και όχι πώς μπορείτε να αμυνθείτε πιο αποτελεσματικά.

Ο σοφός άνθρωπος θα σταματήσει αμέσως να υπερασπίζεται τον εαυτό του, επειδή η άμυνα απορροφά την ενέργεια που απαιτείται για να παρατηρήσει πραγματικά εκείνο που συμβαίνει μέσα του.

Κάθε φορά που κάποιος εκδηλώνει συγκεκριμένη στάση απέναντί σας, σας παρέχεται μια ευκαιρία να εξασκηθείτε στην τέχνη της παρατήρησης, με την προϋπόθεση ότι θα εστιάσετε την προσοχή σας στον εαυτό σας.

Από τη στιγμή που αντιδράτε, ο χώρος για να αντιληφθείτε αυτό που συμβαίνει μέσα σας, καθώς και κάθε πιθανότητα επιλογής, έχουν ήδη χαθεί.

Ενώ έχετε επίγνωση για όλα εκείνα που συμβαίνουν στον εξωτερικό κόσμο, η παρατήρηση συμβαίνει εσωτερικά. Τότε δεν υπάρχει ανάγκη αντίδρασης προς τον εξωτερικό κόσμο. Η αντίδραση θα είναι πάντα το σημάδι που θα σας υποδεικνύει ότι απουσιάζει η ολοκληρωμένη παρατήρηση.

Να μην αντιδράτε δεν σημαίνει να γίνετε παθητικοί. Σημαίνει να παρατηρείτε ολοκληρωτικά οτιδήποτε υπάρχει, έτσι ώστε να έχετε την επιλογή κάθε δευτερόλεπτο να παρατηρείτε τι συμβαίνει μέσα σας.

Οτιδήποτε κι αν παρατηρείτε, ακόμη και στον εξωτερικό κόσμο, δεν έχει καμία σημασία, αν δεν είναι ταυτόχρονα συνδεδεμένο με τον εσωτερικό, εκεί όπου εσωτερικός και εξωτερικός κόσμος γίνονται ένα.

* Απόσπασμα από το βιβλίο του Μάνουελ Σοχ, Παρατήρηση το “κλειδί” της ελευθερίας – Η αρχαία φιλοσοφία του Ashtavakra, εκδόσεις Ισόρροπον


Απέναντι Όχθη

Η τέχνη της παρατήρησης

Η ανάπτυξη των χρηματοοικονομικών καινοτόμων προϊόντων και η ριψοκίνδυνη κερδοσκοπία, η άμετρη επέκταση του τραπεζικού δανεισμού, η αύξηση των τιμών των περιουσιακών στοιχείων χωρίς καμία οικονομική βάση, ο προσανατολισμός προς άμεσα ρευστοποιήσιμα στοιχεία, η ξαφνική και απρόσμενη μείωση των τιμών των χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων είναι αναπόφευκτες συνέπειες, όσο οι επενδυτές κυνηγούν τις αποδόσεις και την κερδοσκοπία.

Σε συνδυασμό με την αδυναμία των εθνικών κυβερνήσεων να ελέγξουν αποτελεσματικά την κατάσταση, η εμφάνιση οικονομικών κρίσεων δεν είναι άλλη μια καινοτομία, αλλά καθοριστικό χαρακτηριστικό του συστήματος, ιδιαίτερα καθώς το παγκόσμιο οικονομικό περιβάλλον επιτρέπει τη μετάδοση και εξάπλωσή τους.

Σύντομα μετά το πρώτο μούδιασμα της παγκόσμιας οικονομικής κρίσης του 2008, είδαμε την εμφάνιση μαζικών κινημάτων πολιτών, όπως το Occupy που ξεκίνησε από τις Ηνωμένες Πολιτείες, τους αγανακτισμένους από τις πλατείες της Ευρώπης, και διάφορων αντικαπιταλιστικών κινημάτων. Βασικό αίτημα τους η κοινωνική δικαιοσύνη και η δημιουργία ενός οικονομικού συστήματος στην υπηρεσία των πολιτών.

Tο ευρύ κοινό, ωστόσο, δεν φαίνεται να γνωρίζει ότι υπάρχουν ήδη ηθικές και βιώσιμες επιλογές για τις συντάξεις και τις αποταμιεύσεις του. Η ηθική τραπεζική υπάρχει ως εγχείρημα από τη δεκαετία του 80, με αρκετά επιτυχημένα μέχρι στιγμής παραδείγματα.

Η Triodos και η Opinion Research δημιοσιεύσαν μια έρευνα στα πλαίσια της Εβδομάδας Καλού Χρήματος (Good Money Week, 30 Οκτώβριου – 5 Νοέμβριου) – μιας ετήσιας βρετανικής εκστρατείας για την ευαισθητοποίηση για την ηθική χρηματοδότηση και τις επενδυτικές επιλογές των ατόμων, των οικονομικών συμβούλων, των συνταξιοδοτικών ταμείων και των φιλανθρωπικών ιδρυμάτων. Η έρευνα κατέγραψε το μεγάλο ενδιαφέρον των πολιτών της Βρετανίας για τέτοιες δυνατότητες, αλλά και την άγνοια που υπάρχει για τα υπάρχοντα εγχειρήματα.

Συνολικά, το 54 τοις εκατό των Βρετανών πολιτών δεν γνωρίζει ότι υπάρχουν ηθικά χρηματοπιστωτικά προϊόντα. Το ποσοστό αυξάνεται σε πάνω από 63 τοις εκατό στις νεότερες ηλικίες. Η έρευνα σε δείγμα 2.003 βρετανών επενδυτών κατέγραψε επίσης ενθουσιασμό για ένα σύμβολο τύπου kitermark. Στόχος είναι α άμεση αναγνώριση των χρηματοοικονομικών προϊόντων που λειτουργούν με βιώσιμο ή ηθικό τρόπο.

Σαφώς, υπάρχουν διακριτές διαφορές μεταξύ των υφιστάμενων ηθικών τραπεζών, ωστόσο όλες μοιράζονται ένα κοινό σύνολο αρχών. Πιο σημαντικές ανάμεσα τους είναι η διαφάνεια και η χρηματοδότηση κοινωνικών και περιβαλλοντικών έργων, όπως οι βιολογικές καλλιέργειες, οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και το δίκαιο εμπόριο. Οι ηθικές τράπεζες μερικές φορές μπορεί να συνεργάζονται με στενότερα περιθώρια κέρδους από τις παραδοσιακές τράπεζες. Ως εκ τούτου μπορεί να έχουν λίγα καταστήματα ή να λειτουργούν αποκλειστικά μέσω τηλεφώνου και internet.

Η Ευρωπαϊκή Ομοσπονδία Ηθικών και Εναλλακτικών Τραπεζών (FEBEA), αριθμεί ήδη 26 μέλη από 14 ευρωπαϊκές χώρες. Από το 2015 έχει και ένα μέλος από την Ελλάδα, τη Συνεταιριστική Τράπεζα Καρδίτσας.
H Ελλάδα έχει τη δική της ηθική Τράπεζα

Η Συνεταιριστική Τράπεζα Καρδίτσας, με ιστορία 20 χρόνων, αριθμεί σήμερα 7.000 μέλη, 20.000 πελάτες και 4 καταστήματα. Η φιλοσοφία της είναι πελατοκεντρική, βάζοντας προτεραιότητα στις ανθρώπινες ανάγκες. Ελέγχει πού πηγαίνουν τα δάνειά της, καθώς και την προέλευση των χρημάτων των καταθετών. Διαχειρίζεται τοπικά κεφάλαια έχοντας ως στόχο την ενίχυση και ανάπτυξη της τοπικής οικονομίας.

O Πρόεδρος της Συνεταιριστικής Τράπεζας Καρδίτσας, Γεώργιος Μπούκης μπορεί να είναι περήφανος. Παρουσιάζοντας την δράση της τράπεζας δήλωσε: “Τα χρόνια αυτά της κρίσης, επεκταθήκαμε, θέλοντας έτσι να είμαστε κοντά στον κόσμο. Οι τράπεζες παρέχουν πίστη. Χωρίς πίστη, τράπεζα δεν υπάρχει. Η δική μας τράπεζα δεν διατρέχει αυτήν την στιγμή κανένα απολύτως κίνδυνο, που μπορεί να διατρέχουν άλλες τράπεζες. Η μόνη πηγή των χρημάτων μας είναι τα μέλη και οι καταθέτες μας. Ο ρόλος μιας συνεταιριστικής τράπεζας είναι να βρίσκεται κοντά στις ανάγκες και την τοπική κοινωνία.”

Πιο συγκεκριμένα, επεσήμανε ότι: “η τράπεζα του Νομού μας, σύμφωνα με τα στοιχεία του εννεαμήνου συνεχίζει να βρίσκεται σε κερδοφόρα πορεία και υπάρχει η βεβαιότητα ότι με κερδοφορία θα κλείσει όλο το 2016. Επιτυχία σημαντική μέσα σε ένα οικονομικό περιβάλλον ασταθές και συνεχώς επιδεινούμενο. Η προσεκτική διαχείριση των διαθεσίμων της τράπεζας φάνηκε στις δύσκολες στιγμές όπου δεν αντιμετώπισε ποτέ πρόβλημα. Δεν χρειάστηκε ποτέ να αναζητήσει ρευστότητα από τους μηχανισμούς στήριξης.”

Η Triodos Bank της Ολλανδίας

Καινοτόμος στην ηθική τραπεζική, η Triodos Bank έχει έδρα της στην Ολλανδία. Πλέον δραστηριοποείται και στο Βέλγιο, τη Γερμανία, το Ηνωμένο Βασίλειο και την Ισπανία. Η ηθική αυτή τράπεζα χρηματοδοτεί εταιρείες που προσθέτουν πολιτιστική αξία και όφελος τόσο για τους ανθρώπους, όσο και για το περιβάλλον. Αυτό περιλαμβάνει εταιρείες στους τομείς της ηλιακής ενέργειας, τη βιολογική γεωργία και τον πολιτισμό. Το όνομα της Triodos προέρχεται από την ελληνική λέξη “τρὶ ὁδος” και σηματοδοτεί την “προσέγγιση τριών δρόμων” (άνθρωποι, πλανήτης, κέρδος).

Οι καταθέτες της τράπεζας μπορούν να ανοίξουν συμβατικούς λογαριασμούς ταμιευτηρίου. Επίσης μπορούν να επενδύσουν σε ηθικά κεφάλαια και κεφάλαια επιχειρηματικού κινδύνου. Η Triodos έχει επίσης ενεργό διεθνές τμήμα, υποστηρίζοντας τις πρωτοβουλίες μικροχρηματοδότησης σε όλο τον αναπτυσσόμενο κόσμο.

Το 1980 Triodos ξεκίνησε με το «πράσινο κεφάλαιο», ένα ταμείο για έργα φιλικά προς το περιβάλλον, στο Χρηματιστήριο του Άμστερνταμ. Το 1994 ανέλαβε την παλαιότερη βρετανική ηθική τράπεζα, τη Mercury Provident. Η Triodos είναι πλέον η μοναδική εμπορική τράπεζα στο Ηνωμένο Βασίλειο που δημοσιεύει ετήσιο κατάλογο με όλα τα δάνεια που χορηγεί.

Οι δραστηριότητες της Τράπεζας και οι σχέσεις με τους πελάτες βασίζονται κυρίως στο διαδίκτυο. Ωστόσο, προσαρμόζεται στα τοπικά έθιμα. Στην Ισπανία, για παράδειγμα, τα φυσικά γραφεία προτιμώνται από τους πελάτες και, ως εκ τούτου έχουν ανοίξει πολλά εμπορικά γραφεία στις μεγάλες πόλεις.
Η Triodos δανείζει μόνο σε επιχειρήσεις και φιλανθρωπικά ιδρύματα βάσει του κοινωνικού ή οικολογικού οφέλους τους. Αυτή η «θετική προβολή” επεκτείνει τις πολιτικές της πέρα από εκείνες των ηθικών τραπεζών, που αποφεύγουν απλώς να επενδύουν σε εταιρείες που κρίνονται επιβλαβείς (έργα πυρινικής ενέργειας, όπλα, επικίνδυνες περιβαλλοντικές ουσίες). Η τράπεζα χρησιμοποιεί τα χρήματα που κατατίθενται από περίπου 100.000 αποταμιευτές και δανείζει σε εκατοντάδες οργανώσεις, όπως πρωτοβουλίες δίκαιου εμπορίου (fair trade), βιολογικά αγροκτήματα, πολιτιστικές πρωτοβουλίες, έργα ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, και κοινωνικές επιχειρήσεις.

Η Banca Etica της Ιταλίας

Η Banca Etica είναι άλλο ένα εναλλακτικό τραπεζικό ίδρυμα, μια «αντι-τράπεζα», όπως αποκαλείται στη γενέτειρά της την Πάδοβα. Λειτουργεί με όρους κοινωνικής ευαισθησίας, παρέχοντας όλα τα προϊόντα και τις υπηρεσίες των γνωστών εμπορικών τραπεζών. Με τη διαφορά ότι το μοντέλο λειτουργίας της δεν στοχεύει στη μεγιστοποίηση του δικού της κέρδους, αλλά στην ανάπτυξη υγιών επενδύσεων με γνώμονα την κοινωνική ευθύνη, την αλληλεγγύη και την προστασία του περιβάλλοντος. Οι δραστηριότητές της επικεντρώνονται αποκλειστικά στην πραγματική οικονομία και όχι στη χρηματιστηριακή.
Ιστορία 22 χρόνων

Ολα ξεκίνησαν το 1994 από 22 μη κερδοσκοπικούς οργανισμούς (περιβαλλοντικές οργανώσεις, κοινωνικοπολιτιστικούς συλλόγους, δήμους και νομαρχίες) που συνενώθηκαν και το 1998 συγκέντρωσαν το απαιτούμενο κεφάλαιο για την ίδρυση της. Το πρώτο υποκατάστημα άνοιξε στην Πάδοβα. Μέσα σ’ ένα χρόνο – λόγω της θερμής ανταπόκρισης – η τράπεζα απέκτησε υποκαταστήματα στο Μιλάνο, τη Ρώμη, το Τρεβίζο, τη Φλωρεντία, τη Βιντσέντζα και τη Μπρέσια.

Αξίζει να σημειωθεί ότι τα κεφάλαια της τράπεζας προέρχονται κυρίως από τον ανεπτυγμένο Βορρά. Μεγάλο μέρος τους, ωστόσο, επενδύεται στον Νότο. Στόχος είναι να εξυγιανθεί η τοπική οικονομία και να ξεφύγει από τον έλεγχο της μαφίας.

Βασική αρχή της τράπεζας είναι ότι η πίστωση αποτελεί δικαίωμα όλων και ιδίως των ασθενέστερων ομάδων. Δεν είναι τυχαίο ότι χορηγεί δάνεια σε άτομα που δεν έχουν πρόσβαση σε άλλα πιστωτικά ιδρύματα, όπως σε μετανάστες, άστεγους και ανέργους.

‘Οσον αφορά τα δάνεια που χορηγεί στις επιχειρήσεις, αυτά εγκρίνονται μόνον εφόσον οι επιχειρήσεις πληρούν 60 κριτήρια. Μεταξύ αυτών είναι ο σεβασμός στην εργατική νομοθεσία και το περιβάλλον, το γενικότερο κοινωνικό όφελος, η απουσία σεξισμού και ρατσισμού.



Οι ηθικές τράπεζες ζητάνε την προσοχή μας

Τα McDonald ‘s έχουν μηνύσει τη πόλη της Φλωρεντίας, επειδή οι αρχές της πόλης δεν επέτρεψαν στην αλυσίδα ταχυφαγείων να ανοίξει υποκατάστημα σε ένα αναγεννησιακό κτήριο στην περίφημη πλατεία του καθεδρικού ναού της. Μέχρι τώρα είναι σπάνιες τέτοιες περιπτώσεις. Αλλά αυτό θα αλλάξει αν αυτοί που παίρνουν τις αποφάσεις στην Ευρώπη υλοποιήσουν το σχέδιό τους με τη θέσπιση του Επενδυτικού Δικαστηρίου MIC (Multilateral Investment Court) στο πλαίσιο των εμπορικών συμφωνιών Τ.Τ.Ι.Ρ και CETA.

Οι διαμαρτυρίες των πολιτών παντού έχουν ως αποτέλεσμα να μπει στον πάγο η εμπορική συμφωνία ΤΤΙΡ. Και ταλαντεύεται επίσης και η CETA. Αλλά οι πολυεθνικές «με το φως του λύκου επανέρχονται».

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, μαζί με τον Καναδά, έχει προτείνει την «παλιά» ιδέα των ιδιωτικών ειδικών δικαστηρίων με ένα νέο «κουστούμι». Αντί για μεμονωμένα δικαστήρια, πρέπει να υπάρξει ένα παγκόσμιο, μόνιμο ειδικό δικαστήριο. Αυτό το δικαστήριο θα είναι επίσης κομμένο και ραμμένο στα μέτρα και τα συμφέροντα των εταιρειών.

Για τις εταιρείες, όπως η McDonald’s, θα ήταν μετά πολύ πιο εύκολο να μηνύουν κυβερνήσεις για αποζημιώσεις διαφυγόντων κερδών- και να κερδίζουν.

Όπως είναι γνωστό, η Διατλαντική Εμπορική και Επενδυτική Συνεργασία (Transatlantic Trade and Investment Partnership, ΤΤΙΡ) συζητείται από τον Ιούλιο του 2013 και προβλέπει ότι η ισχύουσα νομοθεσία στις δύο πλευρές του Ατλαντικού θα υπαχθεί στους κανόνες του ελεύθερου εμπορίου επί ποινή εμπορικών κυρώσεων για τη χώρα-παραβάτη ή τεράστιων αποζημιώσεων υπέρ των εναγουσών πολυεθνικών εταιρειών. Οι τελευταίες θα μπορούν να σύρουν σε ειδικά δικαστήρια τις κυβερνήσεις που θεωρούν ότι ο πολιτικός τους προσανατολισμός θα έχει ως αποτέλεσμα τη μείωση των κερδών τους, ή να ζητούν την καταβολή γενναίων αποζημιώσεων για διαφυγόντα κέρδη από την εφαρμογή μιας εργατικής ή και περιβαλλοντικής νομοθεσίας, που θεωρούν ότι τα μειώνει!

Ασφάλεια τροφίμων, υγεία, προδιαγραφές τοξικότητας, αλλά και ελευθερία στο Διαδίκτυο, προστασία των προσωπικών δεδομένων, ενέργεια, πολιτισμός, πνευματικά δικαιώματα, φυσικοί πόροι, επαγγελματική κατάρτιση, υποδομές του κράτους, μετανάστευση, όλοι οι κλάδοι δημόσιου ενδιαφέροντος θα υποτάσσονται στη λογική της αγοράς και του εμπορίου. Έτσι, η πολιτική αρμοδιότητα των εθνικών Κοινοβουλίων θα περιορίζεται στη διαπραγμάτευση με τις πολυεθνικές ή τους τοπικούς αντιπροσώπους τους για ήσσονα ζητήματα. Αλίμονο σε όποιον τολμήσει να αντισταθεί στο ξεπούλημα των φυσικών πόρων, του νερού ή της δημόσιας περιουσίας.

Ευρωπαϊκές πολυεθνικές εταιρείες προσέφυγαν στο παρελθόν στη Δικαιοσύνη κατά της αύξησης του κατώτατου μισθού στην Αίγυπτο ή κατά του περιορισμού των τοξικών εκπομπών αερίων στο Περού. Επίσης, η καπνοβιομηχανία Philip Morris, έχοντας ενοχληθεί λόγω της αντικαπνιστικής νομοθεσίας σε Ουρουγουάη και Αυστραλία, έσυρε τις δύο χώρες σε ειδικό δικαστήριο. Δεν υπάρχει όριο στις κυρώσεις που μπορούν να επιβάλλουν τέτοια ειδικά δικαστήρια εις βάρος των κρατών και προς όφελος των πολυεθνικών. Θυμίζουμε ότι ο Ισημερινός (Εκουαδόρ) καταδικάστηκε σε καταβολή του ποσού των δύο δισεκατομμυρίων δολαρίων, υπέρ πετρελαϊκής εταιρείας!

Η επίθεση δεν θα είναι λιγότερο σαρωτική στο πεδίο της ιδιωτικής ζωής. Η Συμμαχία Ψηφιακού Εμπορίου (Digital Trade Coalition, DTC), στην οποία συμμετέχουν βιομηχανίες από τους τομείς του Διαδικτύου και της υψηλής τεχνολογίας, πιέζει τους αντιπροσώπους στις διαπραγματεύσεις για την ΤΤΙΡ να άρουν τους φραγμούς που εμποδίζουν τις ελεύθερες ροές προσωπικών δεδομένων από την Ευρώπη προς τις ΗΠΑ. Στο στόχαστρο έχουν μπει και οι προδιαγραφές ποιότητας στο πεδίο της διατροφής. Η αμερικανική βιομηχανία κρέατος επιδιώκει να επιτύχει την κατάργηση του ευρωπαϊκού κανονισμού που απαγορεύει την εισαγωγή κοτόπουλων, τα οποία έχουν απολυμανθεί με χλώριο, ή χοιρινού κρέατος με ρακτοπαμίνη!

Οι πολυεθνικές επανέρχονται, το ίδιο πρέπει να επανέλθουν και οι πολίτες όλου του κόσμου, σηκώνοντας «φράγματα» υπέρ του κράτους δικαίου και κατά του κυνηγιού του κέρδους από τους κανιβάλους.



Τα Mc Donald ‘s μήνυσαν τη Φλωρεντία

Είναι γεγονός ότι υπάρχουν κάποιες διαφορές ανάμεσα στον παλαιό (4019/2011) και τον νέο νόμο (4430/2016) χωρίς να είναι εξαιρετικά σημαντικές η να κάνουν την μεγάλη διαφορά και αυτές είναι οι παρακάτω …
1) Ο νέος νόμος έχει πλέον δυο διακριτές κατηγορίες μια της ένταξης ευάλωτων ομάδων και μια κοινωνικού και συλλογικού σκοπού και έτσι είναι πιο ξεκάθαρη η κατηγοριοποίηση.

2) Μια νέα κατηγορία υπάρχει που είναι ο συνεταιρισμός εργαζομένων που στην ουσία είναι η σύμπραξη επαγγελματιών κάτω από ένα άλλο επαγγελματικό ΑΦΜ και οι οποίοι ασφαλίζονται υποχρεωτικά από την πρώτη στιγμή στον ΟΑΕΕ η στο επαγγελματικό σωματείο που ανήκουν (μηχανικοί κ.α.). Μία κίνηση χωρίς ουσία και ακατανόητη λογική πίσω από την απόφαση αυτή.

3) Ξεκαθαρίζει την πλήρη ευθύνη του διαχειριστή στο 100% .

4) Δίνει απαλλαγή από την καταβολή τέλους επιτηδεύματος για τα 5 πρώτα χρονιά και μετά το τέλος διαμορφώνεται σε 500 ευρώ.

5) Η συμμετοχή των ευάλωτων ομάδων μειώθηκε σε ποσοστό και πλέον πρέπει να είναι τουλάχιστον 30% .

6) Οι 5μελης ΚοινΣΕπ μπορούν πλέον να έχουν διαχειριστή αντί διοικούσας επιτροπής με απόφαση της γενικής συνέλευσης τους.

7) Το ποσοστό εργαζομένων μη μελών έναντι μελών δεν μπορεί να υπερβαίνει το 40%.

8) Κατά την αποχώρηση ένα μέλος λαμβάνει πίσω την συνεταιριστική μερίδα που έχει καταβάλει με την τρέχουσα τιμή που έχει διαμορφωθεί και με ανώτατο όριο έως 3 φορές της αρχικής της αξίας.

9) Μπορεί ένα μέλος να μετέχει σε άλλη ΚοινΣΕπ αρκεί να έχει διαφορετική δραστηριότητα

Εκ του μηδενός δημιουργεί τεράστια και χωρίς νόημα αναστάτωση σε όλες τις ΚοινΣΕπ υποχρεώνοντας τες να κάνουν αλλαγή καταστατικού τιμωρώντας όσες δεν το κάνουν με διαγραφή είτε από άγνοια είτε από έλλειψη γνώσης χειρισμού του συστήματος μιας στάσης όπου με χρήση κωδικών taxinet μπορεί να συνδεθεί μια ΚοινΣΕπ και να κάνει διάφορες εργασίες σχετικά με την τροποποίηση του καταστατικού της.

Ο παρόν νόμος θεσπίζει στις ΚοινΣΕπ τον εθελοντή, μια κίνηση χωρίς κανένα νόημα αλλά με ύστερες σκέψεις για ανασφάλιστη εργασία καθώς οι ΚοινΣΕπ είναι ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ και όχι σύλλογοι σωματεία η αστικές μη κερδοσκοπικές επιχειρήσεις και δεν νοείται σε επιχείρηση να έχει εθελοντές έστω και αν είναι σε μη παραγωγική θέση. Αυτό το σημείο δεν είχε μπει στην διαβούλευση και ειλικρινά δεν ξέρουμε τον λόγο που μπήκε και σε τι σκοπεύει!

Σε γενικές γραμμές είναι ένας “νέος” άνευρος νόμος που αφήνει ανοικτά παράθυρα στην ανασφάλιστη και αδήλωτη εργασία και στην ουσία φέρνει την άποψη της παρούσας κυβέρνησης για την εργασία και την οικονομία και αφήνει ανοικτή πόρτα σε κακή χρήση των διατάξεων για την εθελοντική εργασία στα γνωστά λαμόγια της οικονομίας και όσους καπηλεύονται κάθε προσπάθεια εργασιακής επανένταξης ομάδων και ατόμων που αντιμετωπίζουν ανάλογα προβλήματα.




Τι Διαφορετικό έχει ο νέος νόμος για την Κοινωνική Οικονομία

Οι άνθρωποι που θα γνωρίσετε είναι αόρατοι. Οι πολιτικοί δεν τους αναφέρουν. Τα μέσα ενημέρωσης στην πλειοψηφία τους, τους αγνοούν. Και μπορώ να καταλάβω το γιατί. Το να αναγνωρίσεις την ύπαρξη αυτών των ανθρώπων ισοδυναμεί με την παραδοχή ότι υπάρχουν περισσότερες αδικίες στην Βρετανία από αυτές που επιτρέπουν οι «προστάτες της κοινής γνώμης». Σε κάνει να δεις καθαρά οτι οι περισπούδαστες αναλύσεις για την οικονομία είναι σκουπίδια και να καταλάβεις, έστω επιφανειακά, πόσο μικρή είναι η απόσταση ανάμεσα σε όλους εμάς και την απόλυτη καταστροφή.

Όλα αυτά τους καθιστούν τόσο πραγματικούς όσο εγώ ή εσύ – και πληθαίνουν με γρήγορο ρυθμό. Είναι άνθρωποι άστεγοι έστω κι αν δουλεύουν.

Την προηγουμένη εβδομάδα γνώρισα μερικούς από αυτούς, σε ένα ξενώνα διανυκτέρευσης στο κέντρο του Λονδίνου. Δουλεύουν σε μερικές από τις μεγαλύτερες εταιρείες ή στην τοπική αυτοδιοίκηση. Όταν τελειώσουν την εργασία τους, έρχονται σε αυτή την αποθήκη και κοιμούνται σε μεταλλικές κουκέτες μαζί με αλλα 42 άτομα. Οι άντρες χρησιμοποιούν τη μια τουαλέτα κι οι γυναίκες την άλλη. Στον κόσμο των άστεγων αυτό θεωρείται καλή ευκαιρία: το Shelter from the Storm όπως ονομάζεται, προσφέρει πρωινό και δείπνο.

Ένας στους τρεις που βρίσκουν κατάλυμα εδώ είναι εργαζόμενος. Τη νύχτα που πήγα, η συνιδρυτής της πρωτοβουλίας αυτής, Sheila Scott κοίταξε την λίστα των επισκεπτών και μου υπέδειξε τους εργοδότες τους. Είναι εργαζόμενοι στην καταναλωτική οικονομία της Βρετανίας: Starbucks, Eat, Preat, McDonald’s, pubs και κούριερ του Deliveroo.

Ο πρώην υπουργός των συντηρητικών George Young περιέγραψε τους άστεγους ως «αυτό στο οποίο σκοντάφτεις κατά την έξοδό σου από την όπερα». Όχι κύριε George οι σημερινοί άστεγοι παραδίδουν το φαγητό σου και σου σερβίρουν μπίρα. Μετά κοιμούνται σε παγκάκια. Ο Μάρτιν, που δουλεύει στον δήμο του Islington ως οδηγός σχολικού για παιδιά με ειδικές ανάγκες, μου είπε πως για ένα μήνα κοιμόταν είτε στο πάρκο Hampstead Heath είτε στο κανάλι κοντά στον ζωολογικό του Λονδίνου. «Ήμουν εξαντλημένος όλη την ώρα» είπε, «ενώ κάποια πρωινά κουβαλούσα στη δουλειά όλα μου τα υπάρχοντα».

Ο ξενώνας Shelter υπολόγισε πως περισσότεροι από 170.000 Λονδρέζοι είναι άστεγοι. Σχεδόν οι μισοί (47%) υπολογίζεται ότι εργάζονται και ταυτόχρονα ζουν σε στέγες φιλοξενίας.

Αριθμοί όπως αυτοί και καταφύγια αστέγων όπως αυτό της Scott, διαλύουν τη δήθεν αψεγάδιαστη εικόνα της εργασίας στη Βρετανία της κρίσης. Οι υπουργοί καυχιούνται για το ποσοστό απασχόλησης. Αυτό το «οικονομικό θαύμα» περιλαμβάνει το ένα τρίτο των ανθρώπων που κοιμούνται στο καταφύγιο αστέγων Scott. Ο Κάμερον μιλάει μεν αυτάρεσκα για τις νέες τεχνολογίες και την sharing economy, ίσως όμως αυτός ο οδηγός του Uber στην κουκέτα εκεί πέρα να τον φέρει στα συγκαλά του σε μερικά πράγματα. Όλες οι ανοησίες για το πως τα δυνατά σωματεία θα καταστρέψουν την οικονομία; Το εργατικό δυναμικό της επισφάλειας σε αυτούς τους αυτοσχέδιους κοιτώνες είναι ένα καλό επιχείρημα για την ανάγκη συντονισμού των εργατών.

Πάνω απ’ όλα, αποδεικνύεται ότι δύο από τις πιο σκληρές, «ορθόδοξες» πολιτικές στην Βρετανία είναι απάτη. Πρώτον, η παραδοχή ότι η δουλειά πληρώνει. Για αυτό ο Norman Tebbit είπε στου άντρες να ανέβουν στα ποδήλατα τους, για αυτό ο Gordon Brown έχει φοροελαφρύνσεις, για αυτό ο George Osborne την έβγαλε καθαρή μετά την τοποθέτηση του κατά των «τεμπέληδων». Αλλά ο κατώτατος μισθός, τα συμβόλαια μηδενικών ωρών και οι διπλές βάρδιες από γραφεία προσωρινής απασχόλησης δεν πληρώνονται. Σίγουρα όχι αρκετά για να μπορείς να έχεις αξιοπρεπή στέγη στην πιο ακριβή αγορά σπιτιού στον πλανήτη.

Όταν αυτό το δόγμα πεθαίνει. Παίρνει μαζί του και τη βεβαιότητα ότι «οι άστεγοι είναι πάντοτε και άνεργοι». «Γιατί οι ζητιάνοι περιφρονούνται; γιατί περιφρονούνται γενικά» αναρωτιόταν ο Όργουελ στο «οι αλήτες του Παρισιού και του Λονδίνου». «Είναι για τον απλό λόγο ότι απέτυχαν να κερδίσουν μια αξιοπρεπή διαβίωση». Από αυτούς που γνώρισα κανένας δεν ζητιανεύει, αλλά ο καθένας τους ζει στην σκιά ότι όντας άστεγοι, πρέπει να γίνουν τιποτένιοι.

«Πάντα νόμιζα ότι μόνο οι αλκοολικοί κι οι εξαρτημένοι καταλήγουν άστεγοι», είπε ο Λίαμ. Ο είκοσι-κάτι ετών πρώην μηχανικός στο μετρό του Λονδίνου, έμεινε άνεργος κι αναγκάστηκε να ζει «φάει» αυτά που αποταμίευε. Τώρα κάνει βάρδιες σε pub, κερδίζοντας λίγο παραπάνω από το βασικό μισθό. Δεν είναι αρκετά. Μετά την βάρδια του και πριν έρθει στην στέγη αστέγων, περιπλανιέται στους δρόμους ώσπου να ανοίξει ο σταθμός του μετρό στις 3:30  πμ, ανεβαίνει τις σκάλες και ξεκουράζεται για λίγες ώρες. Όχι ότι κοιμήθηκε αρκετά για όλο αυτό το τρέξιμο. Την επόμενη μέρα θα την περάσει στο κέντρο νεότητας. Θα τηλεφωνήσει η μάνα του. «Νιώθω πως θα καταρρεύσω και θα της πω: μαμά τα έχασα όλα, δεν μου έχει απομείνει τίποτα απολύτως. Μα αν το ακούσει αυτό θα της ραγίσει την καρδιά». Όπως και για όλους τους άστεγους στο άρθρο, το Λίαμ είναι ψευδώνυμο. Το να μου μιλάει ισοδυναμεί με το να ξαναζεί την ταπείνωση: το πρόσωπο του κοκκινίζει, τραυλίζει και με κοιτάει ελάχιστα στα μάτια. Αν και για όλη την ντροπή που περιβάλλει την ιστορία του, εκείνος δε φταίει σε τίποτε. Απλώς ξεκίνησε για τη δουλειά.

Η Βρετανία του σήμερα τιμωρεί τους εργάτες και φέρεται ιπποτικά στα αφεντικά που φοροδιαφεύγουν. Επικροτεί τις συμβάσεις μηδενικών ωρών ενώ διώκει την επαιτεία. Ωθεί στη λιμοκτονία τους ανθρώπους με αναπηρία που αναζητούν εργασία, ενώ καθιστά σαφές πως η δουλειά δεν θα φέρει φαγητό στο τραπέζι. Την ίδια στιγμή ζητοκραυγάζει οτι η απλήρωτη εργασία σε καιρό φτώχειας είναι ένα οικονομικό θαύμα.

Το να είσαι φτωχός στην Βρετανία αντιμετωπίζεται από το δημόσιο κι ιδιωτικό τομέα με φαιδρή περιφρόνηση. Μια άλλη φιλοξενούμενη του ξενώνα αστέγων, η Νίκολα, μου είπε ότι όταν χρεοκόπησε η σπιτονοικοκυρά της τον προηγούμενο Μάιο την ώθησαν σε έξωση. Από το να κοιμάται στον δρόμο προτίμησε να κάθεται σε αστυνομικά τμήματα. Άμα έκλεινε τα μάτια της, οι αστυνομικοί έβαζαν στη διαπασών χιπ χοπ για να ξυπνήσει. Όταν αναζήτησε επίδομα από τον δήμο του Haringey, της είπαν πως δεν δείχνει καν για άστεγη! Ένας υπάλληλος της πρότεινε να πάρει ένα μικρό κι ευέλικτο δάνειο (ο δήμος του Haringey αρνείται τους ισχυρισμούς).

Σε μια συνέντευξη κατάλαβαν πως είναι άστεγη. Της είπαν ότι δεν έχουν ξανά δει άστεγο και της ζήτησαν να «κάνει μια στροφή».

Η Νικολά δουλεύει σε μια αποθήκη της αλυσίδα Greggs, φτιάχνοντας κέικ και κουλούρια. Μετά από σχεδόν δύο χρόνια, δουλεύει ακόμη με προσωρινή σύμβαση μέσω εταιρείας ενοικίασης προσωπικού. Χωρίς σταθερό ωράριο, απλά με ένα μήνυμα οτι πρέπει να πάει αμέσως όποτε τη χρειάζονται, αλλιώς θα χάσει την δουλειά της.

Οι βάρδιες ξεκινούν στις 6 το πρωί, το οποίο σημαίνει ξυπνάει στις 3 και αλλάζει τρία λεωφορεία. Πριν λίγες εβδομάδες την έστειλαν στην άλλη άκρη του Λονδίνου για να πακετάρει προϊόντα. Πληρώθηκε μόνο για της 2,5 ώρες που δούλεψε.

Όταν η περιφρόνηση περιλαμβάνεται στο συμβόλαιο, περνάει και στο χώρο εργασίας. Την προηγούμενη εβδομάδα στο τέλος της βάρδιας, ο διευθυντής της υπέδειξε την δουλειά που είχε μείνει και της ούρλιαξε άσχημα «δεν θα πας πουθενά». Η αλυσίδα Greggs λέει ότι οι εργαζόμενοι από τις εταιρείες ενοικίασης προσωπικού εξυπηρετούν για μικρό χρονικό διάστημα. Οι αποδείξεις μισθοδοσίας δείχνουν το αντίθετο. Έχω επίσης δει ανακοινώσεις της εταιρείας ότι οι μέτοχοι κέρδισαν 43,7 εκατομμύρια λίρες σε μερίσματα τον τελευταίο χρόνο.

Η Νίκολα, ο Λίαμ κι ο Μάρτιν θα περάσουν τα Χριστούγεννα άστεγοι. Ρώτησα τη Νίκολα ποια είναι τα σχέδια της για τη μέρα των Χριστουγέννων και μου απάντησε «θα κοιμηθώ όλη τη μέρα, έχω να κάνω καλό ύπνο από το Μάιο».


Πηγή: Guardian

Μετάφραση/ Επιμέλεια: Μπάμπης Χατζηγιαννάκος/ Ελίνα Σαουσοπούλου

Άστεγοι ακόμη κι αν δουλεύουν

Γραμματοσειρά
Αντίθεση