25 June, 2017
Home / Περιβαλλον (Page 23)

Στη μέση ενός πυκνοκατοικημένου αστικού σκηνικού στο κέντρο της Pasadena, μια δραστική αλλαγή ριζώνει. Για πάνω από είκοσι χρόνια, η οικογένεια Dervaes έχουν μεταμορφώσει το σπίτι τους σε ένα μοντέλο βιώσιμης
γεωργίας και αστικής ζωής.

Μέσα από τη δημιουργία της «Αστικής Αγροικίας», η οικογένεια Dervaes δείχνει ότι η αλλαγή είναι εφικτή βήμα-βήμα. Μαζεύουν 3 τόννους βιολογικών τροφίμων ετησίως από τον κήπο τους που είναι μόλις 400 τ.μ, ενώ ενσωματώνουν πολλές βασικές πρακτικές όπως την ηλιακή ενέργεια και το βιοντίζελ, προκειμένου να μειώσουν το οικολογικό τους αποτύπωμα.


Αυτό το ντοκιμαντέρ είναι μια μικρή εισαγωγή στο έργο που έχει ήδη ανακηρυχθεί ως η νέα επανάσταση της αστικής βιωσιμότητας.

Αστική αγροικία.«Μια επανάσταση μέσα από την αυλή μας» Βίντεο

Χθες εμφανίστηκε στη μηνιαία συνέλευση του πολιτιστικού συλλόγου Βολισσού ένα μέλος του ΔΣ και έθεσε προς συζήτηση το εξής αίτημα: Να μαζέψουν υπογραφές για να με διώξουν από το χωριό.
Δικαιολόγησε δε το αίτημα του αυτό λέγοντας ότι δεν είμαι Βολισσιανός και ότι δημιουργώ κλίμα υπέρ των προσφύγων στο χωριό και στην κοινή γνώμη, αφού γράφω ότι οι Βολισσιανοί έχουν δεχτεί θερμά και βοηθάνε τους πρόσφυγες, γεγονός που κατά την άποψή του δεν ισχύει. Φυσικά έλαβε τις κατάλληλες απαντήσεις από τον Πρόεδρο και τα μέλη του ΔΣ και το αίτημα του δεν έγινε αποδεκτό από τον Σύλλογο.

Η ιστορία αυτή έχει διάφορες παραμέτρους. Η πρώτη είναι η αστεία. Κι εγώ όταν μου το γνωστοποίησαν τα μέλη του Συλλόγου, γέλασα με την τραγική πνευματική και ψυχολογική κατάντια κάποιων, μετρημένων στα δάχτυλα ανθρώπων του τόπου, και του συγκεκριμένου εκφραστή τους στον σύλλογο.

Μετά άρχισα να αναρωτιέμαι. Άντε και το συνέταξαν το έγγραφο και μάζεψαν και υπογραφές. Με τι τρόπο θα με διώξουν μετά; Πώς θα λειτουργήσουν παρακάτω; Θα το πάνε στον δήμαρχο και θα απαιτήσουν να με εξορίσει; Θα το πάνε στον δεσπότη και θα απαιτήσουν να με αφορίσει και να με πατάξει; Θα το πάνε στην αστυνομία και θα ζητήσουν να με φυλακίσει, θα το πάνε σε λαϊκή συνέλευση και θα απαιτήσουν πυρά στην πλατεία ή θα το φέρουν σε μένα για να φιλοτιμηθώ και να τους αδειάσω τη γωνιά άμα δω και εγγράφως ότι δεν με θέλουν; Τι θα κάνουν τέλος πάντων για να ικανοποιήσουν τα ψυχικά τους τραύματα, την αμορφωσιά και τον κομπλεξισμό της ανικανοποίητης προσωπικότητας και ζωής τους; Ειλικρινά απορώ με την απύθμενη βλακεία κάποιων ανθρώπων.

Φυσικά ένα τέτοιο έγγραφο αν το συντάξουν, θα είναι για μένα ένα βραβείο που θα επιχειρήσω να το αποκτήσω και να το κορνιζώσω στο σπίτι μου. Και μόνο που το εκστομίζουν ως αίτημα και επιθυμία τους να με διώξουν από το χωριό λόγω που υποστηρίζω τους πρόσφυγες, αποτελεί για μένα σημάδι ότι δεν έχω αποκτηνωθεί σαν τους ίδιους. Ελπίζω όμως να διώξουν και το μισό χωριό μαζί με μένα, αφού άλλοι κάνουν μαθήματα στα προσφυγόπουλα, άλλοι τους εφοδιάζουν με αυγά, με κρέας, με φρούτα, άλλοι τους φτιάχνουν βασιλόπιτες, άλλοι τους φέρνουν ρούχα και παπούτσια, άλλοι τους διαθέτουν τα σπίτια τους και τους φιλοξενούν, και τους κάνουν και τα έξοδα της διατροφής. Εκτός αν τους αρκεί να την πληρώσω εγώ για όλους αυτούς τους ανθρώπους που στέκουν αλληλέγγυοι και με ανθρωπιά απέναντι στους πρόσφυγες ή αν θεωρούν ότι εγώ τους ξεσηκώνω, πράγμα που δεν ισχύει φυσικά αφού πριν από μένα, κάποιος άλλος χωριανός φιλοξένησε πρώτος μια προσφυγική οικογένεια, αλλά επειδή αυτός ανήκει σε εύπορη και παραδοσιακή οικογένεια του χωριού, δεν τα βάζουν μαζί του!!!

Επειδή όμως η ιστορία δεν αρχίζει τώρα αλλά έχει παρελθόν, αφού με διάφορες αφορμές, πχ επιχειρούμενα τσιμεντώματα δικτύου μονοπατιών ή μπαζώματα του προστατευόμενου υδροβιότοπου της περιοχής, θέματα στα οποία αντιδρώ φυσικά, έχουν ξανά στο πρόσφατο παρελθόν οι ίδιοι άνθρωποι εκφραστεί και κινηθεί απειλητικά εναντίον μου, με φράσεις όπως θα σε διώξουμε από το χωριό, θα σε φτιάξουμε καλά, θα σε τακτοποιήσουμε, θα σε βρει άδικη ώρα, και άλλες τέτοιες, αποφάσισα να δημοσιοποιήσω την υπόθεση αυτή σήμερα, που έχω πια και μάρτυρες της επιθυμίας τους αυτής, να με εξοστρακίσουν, όλα τα μέλη και τον πρόεδρο του ΔΣ του Πολιτιστικού Συλλόγου Βολισσού και να ζητήσω από τον εισαγγελέα προστασία από ανθρώπους που προφανώς χρίζουν ψυχολογικής υποστήριξης διότι εκτός από το διασκεδαστικό της υπόθεσης, υπάρχει και το σοβαρό της.

Προφανώς ό,τι συμβεί σε μένα και στα τριγύρω από μένα αντικείμενα και πρόσωπα και άλλα ζωντανά, είναι φανερό ότι θα έχει συγκεκριμένους φυσικούς ή ηθικούς υπαίτιους και θα πηγάζει από την αμορφωσιά και τα κόμπλεξ των συγκεκριμένων ανθρώπων.

Γιάννης Μακριδάκης

Αίτημα εξοστρακισμού εν έτει 2017!

Διαβάζω στο διαδίκτυο ότι 370+ διανοούμενοι έβγαλαν κείμενο υποστήριξης του ΔΟΛ. Το κείμενο έχει ως εξής:

«Καλούμε την Κυβέρνηση και όλη την Αντιπολίτευση, τις Τράπεζες και τη Δικαιοσύνη να δείξουν την επιβαλλόμενη ευαισθησία απέναντι σε έναν ιστορικό Δημοσιογραφικό Οργανισμό και να στηρίξουν – για όσον χρόνο απαιτεί η ρύθμιση των χρεών και των όποιων εκκρεμοτήτων – τη συνέχιση της έκδοσης των εφημερίδων «Το Βήμα» και «Τα Νέα», των Περιοδικών και της λειτουργίας του ραδιοφωνικού Σταθμού Βήμα FM, του ενημερωτικού πόρταλ in.gr και του πλήθους των ιντερνετικών σελίδων.

Τέτοιες φωνές – είτε συμφωνεί κανείς είτε διαφωνεί με όλες τις απόψεις τους – πρέπει να συνεχίσουν να ακούγονται, τώρα που η Ελλάδα χρειάζεται την πολυφωνία όσο ποτέ και ακόμη περισσότερο γιατί ο σύγχρονος ελληνικός πολιτισμός πάντοτε στηρίχτηκε σε τέτοιες φωνές.

Η καταδίκη σε ανεργία ενός ακόμη μεγάλου αριθμού εργαζομένων, δημοσιογράφων, τεχνικών και άλλων που δοκιμάζονται ήδη επί μήνες, θα είναι μια νέα ανοιχτή πληγή στην οικονομία, στον πολιτισμό, στην Παιδεία και στα Γράμματα που πρέπει να αποφευχθεί πάση θυσία».

Όλη την λίστα των (μέχρι τώρα) υπογραφών θα την βρείτε εδώ: http://www.tovima.gr/politics/article/?aid=856876

Με άλλα λόγια, δεν πρόκειται απλά για ένα κείμενο ευαισθησίας για τους εργαζόμενους, οι οποίοι αναφέρονται στο τέλος. Πρόκειται ουσιαστικά για μια πολιτική πρωτοβουλία διαγραφής των χρεών των…. καπιταλιστών (συγκεκριμένα του ΔΟΛ) , με επιχείρημα την «πολυφωνία» και την «προσφορά στον πολιτισμό». Η οποία μάλιστα εγκαλεί με αυστηρό τρόπο την «Κυβέρνηση και όλη την Αντιπολίτευση, τις Τράπεζες και τη Δικαιοσύνη να δείξουν την επιβαλλόμενη ευαισθησία».

Κάτω από αυτές τις σημαίες συνασπίζεται, μέσα στους 370+, μεγάλο μέρος της δεξιάς και αριστερής διανόησης της χώρας. Καθηγητές πανεπιστημίου, πρώην υπουργοί, ηθοποιοί, ζωγράφοι, ποιητές, διευθυντές φεστιβάλ, συγγραφείς κλπ. Η υπόθεση του ΔΟΛ ρίχνει τα τείχη δεξιάς-αριστεράς αφού ο αναγνώστης του κειμένου θα βρει διανοητές με «απόσταση από τα κόμματα» μαζί με υπουργούς της ΝΔ και του ΠΑΣΟΚ, ονόματα της αριστερής τέχνης μαζί με εκσυγχρονιστές και δεξιούς κ.α. Έτσι ο Νίκος Χριστοδουλάκης ενώνεται με τον Γιώργο Κιμούλη, ο Δημήτρης Καταλειφός με τον Κωσταντίνο Αρβανιτόπουλο κλπ. Είναι φανερό ότι το «ίδρυμα» τα υπερβαίνει όλα αυτά, αφού η εμπλοκή του για δεκαετίες με επιχειρηματικές δραστηριότητες στον χώρο του πολιτισμού είχε σαν αποτέλεσμα την συνεργασία του με μεγάλο μέρος του κόσμου της τέχνης.Συνεργασία μέσα από την οποία προβλήθηκαν και αξιόλογες δουλειές, μέσα στην πλειοψηφία των «Εθνικών επιτευγμάτων» τύπου 2004.

Έτσι τώρα, στις δύσκολες στιγμές, ήρθε η ώρα της ανταπόδοσης, ανεξάρτητα από την αριστερή η την δεξιά ταυτότητα. Γιατί η «πολυφωνία» και η «προσφορά στον πολιτισμό» είναι, σύμφωνα με τους υπογράφοντες, πάνω από διαφοροποιήσεις. Και όχι η πολυφωνία γενικά αλλά η «πολυφωνία» που παρέχει ο ΔΟΛ, η οποία κινδυνεύει, αν στερηθεί το δικαίωμα του τζάμπα δανεισμού που είχε τόσα χρόνια. Δηλαδή η πολυφωνία-στο γενικότερο της πλαίσιο, με συμπληρωματικές εξαιρέσεις στον κανόνα- του «ζήτω τα μνημόνια», του «΄ζήτω η Ευρωπαική Ένωση», του «κάτω οι συντεχνίες», του «μαζί τα φάγαμε», του «καταναλώνουμε περισσότερα από όσα πρέπει», του «ξηλώστε το δημόσιο», του «ζήτω η ανταγωνιστικότητα και το τσεκούρι στα εργατικά δικαιώματα», των «μειοψηφιών που απεργούν», η πολυφωνία της καμαρίλας και της «γάτας». Με άλλα λόγια η μονοκομματική «πολυφωνία» της αφήγησης που αναπαράγουν κατά 90% κάθε μέρα, και ακριβώς με τον ίδιο τρόπο, όλα τα μέσα και οι μηχανισμοί εξουσίας΄, συκοφαντώντας και αποκλείοντας «πολυφωνικά» κάθε διαφορετική φωνή, πολύ περισσότερο αν προέρχεται από το εργατικό κίνημα.

Όλοι αυτοί οι διανοούμενοι δεν έβγαλαν΄, όχι διακήρυξη σαν αυτή για τον ΔΟΛ, αλλά κανένα αντίστοιχο κείμενο-που να εγκαλεί κάποια κυβέρνηση- για τα χρέη λίγων εκατοντάδων ευρώ που κυνηγάνε τους ανέργους, τους εργαζόμενους, τους συνταξιούχους. Όπως δεν έβγαλαν ποτέ κανένα κείμενο υπογραφών για να υποστηρίξουν κάποιο εργατικό αίτημα, κάποια απεργία, η να καταγγείλουν τα μνημόνια 1-2-3 (και βλέπουμε) που έφτιαξαν και εφαρμόζουν τώρα μαζί δεξιοί και αριστεροί (άλλη μια υπέρβαση). Ακόμα όμως και για τους εργαζόμενους στον τύπο, πάλι δεν υπήρξε κάποια συμπαράσταση τόσα χρόνια που τα εκδοτικά συγκροτήματα προχωρούσαν σε απολύσεις. Τους θυμήθηκαν όμως τώρα, για να ζητήσουν διαγραφή των χρεών της ιδιοκτησίας του ΔΟΛ.

Όμως ακόμα και έτσι η παρέμβαση είναι σημαντική. Γιατί είναι μια ξεκάθαρη απάντηση στο ερώτημα «που είναι οι διανοούμενοι;». Μετά από αυτό το κείμενο, κανείς δεν θα μπορεί εύκολα να υποστηρίξει το ερώτημα «που είναι», ούτε με «ποιόν είναι». Τουλάχιστον για τους συγκεκριμένους, γιατί υπήρξαν και υπάρχουν και άλλοι διανοούμενοι που ακολούθησαν έναν διαφορετικό δρόμο. Αυτούς όμως δύσκολα θα τους βρει κανείς στην επικαιρότητα και ακόμα πιο δύσκολα στα πολιτιστικά project των εκδοτικών συγκροτημάτων.

Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι οι θέσεις εργασίας σε κάθε επιχείρηση τύπου ΔΟΛ θα πρέπει να διασφαλιστούν άμεσα. Οι εργαζόμενοι πάντα πληρώνουν τα επιχειρηματικά παιχνίδια και τις «διευθετήσεις» με τα χρέη, όπως τα πλήρωναν και πριν σκάσουν οι φούσκες με τις τράπεζες. Το πώς θα γίνει αυτό είναι δουλειά των υπευθύνων, δηλαδή των εργοδοτών και του κράτους που δημιούργησαν το πρόβλημα. Πάντως σίγουρα δεν θα γίνει με πρωτοβουλία υποστήριξης διαγραφής των χρεών της…εργοδοσίας, την ώρα που ο κόσμος πεινάει και τον κυνηγάνε οι τράπεζες και οι φοροεισπράκτορες, χωρίς κανείς να τους διαγράφει-όπως θα έπρεπε- τα χρέη.. Γιατί,όπως δείχνει η εμπειρία, τέτοιες παρεμβάσεις έχουν σαν μοναδικό κίνητρο και αποτέλεσμα να εξασφαλιστούν οι εργοδότες και στο τέλος να την πληρώνουν, με μειώσεις μισθών η και απολύσεις, οι ίδιοι οι εργαζόμενοι………

Κατερίνα Μαργαρίτη

«Ένα ίδρυμα που όλους μας ενώνει»: Για τους 370+ διανοούμενους που υποστηρίζουν τον ΔΟΛ

Ο υγροβιότοπος Λιβάδι (Κολοβρέχτης) βρίσκεται στα σύνορα των δήμων Μεσσαπίων-Διρφύων και Χαλκιδέων και αποτελεί ένα οικοσύστημα μεγάλης φυσικής και οικολογικής αξίας. Έχει κηρυχτεί προστατευόμενη περιοχή με Προεδρικό Διάταγμα (ΦΕΚ. 642 ΙΔ 19-10-1989) και προστατεύεται από διεθνείς συνθήκες (Ramsar-Βέρνης) τις οποίες έχει υπογράψει και δεσμεύουν το ελληνικό κράτος. Όμως, στην πραγματικότητα αντί να προστατεύεται, ο υγροβιότοπος υποβαθμίζεται, λεηλατείται και καταστρέφεται συνειδητά: από τις φωτιές που μπαίνουν στους καλαμιώνες με στόχο την καταπάτηση του χώρου και την επέκταση των γεωργικών καλλιεργειών, από τα βιομηχανικά απόβλητα που ρέουν από γειτονικές επιχειρήσεις, τις απορρίψεις σκουπιδιών και μπάζων, τα αστικά λύματα, τις παράνομες εκχερσώσεις και επιχωματώσεις με στόχο την καταπάτηση, την παράνομη κατασκευή καναλιών απορροής, τα φυτοφάρμακα και τα αγροτοκτηνοτροφικά απόβλητα, το παράνομο κυνήγι και την παράνομη βοσκή ζώων, την κίνηση τροχοφόρων και το παράνομο στρώσιμο δρόμων. Όλα αυτά πάντα με τη συνένοχη παντελή αδιαφορία των υποτιθέμενων υπεύθυνων αρχών.

Διαχρονικά στον υγροβιότοπο ζούσαν ή διαχείμαζαν πολλά πουλιά (ερωδιοί, χαλκόκοτες, γλαρόνια, πρασινοκέφαλες πάπιες, γερακίνες, ασημόγλαροι και καστανοκέφαλοι γλάροι, καλημάνες κ.α) αφού αποτελεί ένα σημαντικό πέρασμα υδρόβιων πτηνών μερικά από τα οποία είναι πολύ σπάνια, όπως οι καλημάνες. Στο παρελθόν έχουν καταμετρηθεί 49 προστατευόμενα είδη πουλιών ενώ υπάρχουν και δεκάδες άλλα μεταναστευτικά και μη.

Σήμερα, θεωρείται ότι οι ανθρώπινες παρεμβάσεις μειώνουν τραγικά τους πληθυσμούς των πουλιών. Οι καταπατητές συνεχίζουν ανενόχλητοι την καταστροφή με εμπρησμούς και άλλες παρεμβάσεις ενώ οι αρμόδιες υπηρεσίες του Κράτους κάνουν εδώ και δεκαετίες τα στραβά μάτια. Η ‘’Ομάδα Πολιτών για τη Διάσωση του Υγροτόπου του Κολοβρέχτη’’ καταγγέλλει: τον τελευταίο καιρό με αλλεπάλληλες φωτιές-εμπρησμούς, οι επίδοξοι διεκδικητές και καταπατητές του υγροτόπου προσπαθούν να δημιουργήσουν το έδαφος για να εισβάλουν περισσότερο μέσα στον πυρήνα του υδροβιοτόπου. Επιπλέον και αμέσως μετά τις πρόσφατες πυρκαγιές του Δεκεμβρίου ένα καμένο κομμάτι έχει ήδη μπαζωθεί από κάποιους διεκδικητές, ενώ εντός της ζώνης Α’ του υδροβιότοπου βρίσκεται εγκατεστημένη μπουλντόζα η οποία προχωρά σε εργασίες διαμόρφωσης.΄

Οι εμπρησμοί όμως δεν είναι κάτι που συμβαίνει τελευταία, είναι η πάγια εγκληματική τακτική των καταπατητών εδώ και πολλά χρόνια, οι οποίοι, με την ανοχή πάντα των αρμόδιων υπηρεσιών, σταδιακά καταστρέφουν τον υγροβιότοπο. Ο προηγούμενος εμπρησμός είχε συμβεί στις 20 Φεβρουαρίου του 2014. ‘’Το θέαμα ήταν ανατριχιαστικό. Λίγο πριν νυχτώσει μια τεράστια φωτιά κατέστρεψε μεγάλο τμήμα του πυρήνα του βιότοπου. Τα πουλιά έφυγαν ή κάηκαν. Οι φωλιές τους, τα βατράχια, οι χελώνες κάηκαν’’.

Επίσης θα πρέπει να θυμίσουμε ότι στο παρελθόν ομάδα δημοτικών συμβούλων του δήμου Μεσσαπίων προσπάθησαν να θέσουν επίσημα θέμα αποξήρανσης και εκμετάλλευσης για οικοπεδοποίηση. Επίσης, ότι ο Δήμος Μεσσαπίων παράνομα έστρωσε δρόμο μέσα στον πυρήνα (Α’ Ζώνη) του υγρότοπου με χώμα από τα μεταλλεία της Λάρκο.

Μετά από διαμαρτυρίες πολιτών και τοπικών συλλόγων ο συνήγορος του πολίτη παρενέβη δύο φορές με επιστολές (στις 19/6/2008 και 9/10/2008), με αυστηρές συστάσεις προς τη δημόσια διοίκηση και τους δήμους Μεσσαπίων και Χαλκιδέων για την καταστροφή του Κολοβρέχτη.

Τι έκαναν όμως οι Δήμοι και οι αρμόδιες υπηρεσίες του Κράτους μέχρι σήμερα; Απολύτως τίποτα. Άφησαν δηλαδή ανενόχλητους τους καταπατητές να καταστρέφουν τον υγροβιότοπο με συνεχείς εκχερσώσεις και επιχωματώσεις, την κατασκευή καναλιών απορροής και εμπρησμούς. Οι ευθύνες λοιπόν των αρμόδιων αρχών (Δήμοι-Περιφέρεια) για τη σημερινή καταστροφή είναι μεγάλες και είναι ακόμη μια απόδειξη ότι δεν πρέπει να περιμένουμε τίποτα από αυτούς. Μόνο η συλλογική κνητοποίηση και ευαισθητοποίηση των ίδιων των πολιτών μπορεί να έχει θετικά αποτελέσματα. Το παράδειγμα της αρχιτεκτονικής αποκατάστασης της Δημοτικής Αγοράς της Χαλκίδας ενάντια στην ισοπεδωτική μανία του δημάρχου το αποδεικνύει περίτρανα. Μια ομάδα πολιτών με επιμονή, δημοκρατική οργάνωση, αγάπη για την τοπική ιστορία και την επιστημονική τεκμηρίωση κατάφερε όχι μόνο να αποτρέψει το γκρέμισμα αλλά και να αναδείξει τους ιστορικούς και επιστημονικούς όρους της ορθής αποκατάστασης.

Δεν πρέπει λοιπόν να ανεχτούμε άλλο αυτή την κατάσταση, δεν μπορούμε να παραμένουμε αμέτοχοι στην καταστροφή. Η λεηλασία πρέπει να σταματήσει και η ζωή να αποκατασταθεί πλήρως στο οικοσύστημα του Κολοβρέχτη. Είναι το χρέος μας απέναντι στις επόμενες γενιές και τα πλάσματα που ζουν μέσα οικοσύστημα.

Πρέπει αμέσως να σταματήσει η καταπάτηση και η καταστροφή του οικοσυστήματος

Να καθαριστεί απολύτως η περιοχή από σκουπίδια και μπάζα και να περιφραχθεί τουλάχιστον η Α’ Ζώνη (πυρήνας)

Να σταματήσει η μόλυνση των υδάτων από τα λύματα του βιολογικού καθαρισμού της Ν. Αρτάκης καθώς και από τα αγροτοκτηνοτροφικά απόβλητα

Το οικολογικό έγκλημα που συντελείτε αφορά όλους τους πολίτες αυτού του τόπου, αν ενώσουμε τις φωνές μας, αν αντισταθούμε οργανωμένα στη λεηλασία της ζωής θα έχουμε θετικά αποτελέσματα.

ΟΥΛΑΛΟΥΜ

ulaloum@gmail.com

Όρια του Πυρήνα του Υγροβιότοπου




Όχι στην καταστροφή του Κολοβρέχτη – Ο υγροβιότοπος είναι πηγή ζωής

Η αγροοικολογία είναι περισσότερο ένα σύνολο εννοιών και βασικών αρχών παρά συγκεκριμένων πρακτικών. Στοχεύει στην σχεδίαση συστημάτων παραγωγής τροφίμων που αποσκοπούν να διατηρήσουν τις λειτουργίες, τόσο εσωτερικές όσο και εξωτερικές ως προς την παραγωγή, που τα φυσικά συστήματα παρέχουν, και είναι ισχυρές, παραγωγικές και δίκαιες. Αυτό σημαίνει ενσωμάτωση, αντί διαχωρισμός, “κλειστά” συστήματα παραγωγής βασιζόμενα σε τοπικές εισροές, αύξηση της βιολογικής και γενετικής ποικιλομορφίας, διαδικασίες “αναγέννησης” αντί υποβάθμισης.

Οι βασικές έννοιες της Αγροοικολογίας και των αγροοικολογικών πρακτικών διαχείρισης συμβαδίζουν με επιχειρήματα για την ασφάλεια και αυτάρκεια των τροφίμων και την αειφόρο ανάπτυξη της υπαίθρου.



Τι είναι η Αγρο-οικολογία

Η αγροοικολογία είναι περισσότερο ένα σύνολο εννοιών και βασικών αρχών παρά συγκεκριμένων πρακτικών. Στοχεύει στην σχεδίαση συστημάτων παραγωγής τροφίμων που αποσκοπούν να διατηρήσουν τις λειτουργίες, τόσο εσωτερικές όσο και εξωτερικές ως προς την παραγωγή, που τα φυσικά συστήματα παρέχουν, και είναι ισχυρές, παραγωγικές και δίκαιες. Αυτό σημαίνει ενσωμάτωση, αντί διαχωρισμός, “κλειστά” συστήματα παραγωγής βασιζόμενα σε τοπικές εισροές, αύξηση της βιολογικής και γενετικής ποικιλομορφίας, διαδικασίες “αναγέννησης” αντί υποβάθμισης.

Οι βασικές έννοιες της Αγροοικολογίας και των αγροοικολογικών πρακτικών διαχείρισης συμβαδίζουν με επιχειρήματα για την ασφάλεια και αυτάρκεια των τροφίμων και την αειφόρο ανάπτυξη της υπαίθρου.



Τι είναι η Αγρο-οικολογία

Τίποτα από όλα αυτά που διαφημίζονται και πωλούνται κατά κόρον γύρω μας δεν είναι στ’ αλήθεια πράσινο και οικολογικό. Η ουσιαστική αλλαγή, δεν μπορεί να έρθει με μικρές βελτιώσεις, όπως, για παράδειγμα, οι βιοδιασπώμενες σακούλες σούπερ μάρκετ. Όταν ζεις σε μια άρρωστη πόλη κι όταν ο τρόπος ζωής σου επηρεάζει προς το αρνητικό τούς υπόλοιπους ανθρώπους, που δεν έχουν ακόμη χάσει την επαφή με τη φύση επιχειρώντας να ζουν εναρμονιζόμενοι με αυτήν, δεν προστατεύεις την φύση με λίγες εναλλακτικούρες.

Οι αριθμοί μιλούν από μόνοι τους. Ενώ το 1950 το 30% ζούσε σε αστικά κέντρα, σήμερα ζει το 54% του παγκόσμιου πληθυσμού, με προοπτική να ανέβει στα 66% το 20501.

Για τον σύγχρονο δυτικό άνθρωπο, κάθε τι άγριο πρέπει να εξημερωθεί. Σκοτώνει ή φυλακίζει τα άγρια ζώα και γελοιοποιεί τα εξημερωμένα (σκυλάκια με μπικουτί). Κάθε ίντσα γης πρέπει να κατακτηθεί, να μπει γκαζόν και να πουληθεί. Τα δάση κόβονται ή καίγονται, η ερημοποίηση επέρχεται.

Η «επιστροφή στη φύση» είναι μια συνολικότερη θεώρηση των πραγμάτων. Οι μνήμες των ανθρώπων που εμπεριέχουν σκηνές ελεύθερης ζωής, σιγά-σιγά σβήνουν.

Οι παλαιότεροι σίγουρα θυμούνται σπίτια στο χωριό, κατασκευασμένα εξ ολοκλήρου με υλικά του κάθε τόπου. Σπίτια που δεν είχαν γραμματοκιβώτια και που ο ταχυδρόμος έφερνε μόνο γράμματα από κάποιο ξενητεμένο μέλος της οικογένειας και όχι λογαριασμούς ΕΥΔΑΠ, ΔΕΗ, ΚΙΝΗΤΟΥ, ΣΤΑΘΕΡΟΥ, Ε9, ΦΠΑ κτλ. Χωριό που περιβαλλόταν από δάση και άγρια ζώα.

Για ένα παιδί, όμως, που έχει δει μόνο το διαμέρισμά του σε μια πολυκατοικία της Αθήνας είναι αυτονόητο ότι το νερό πουλιέται. Δεν έχει την μνήμη της πηγής στο βουνό, της βρύσης στην πλατεία του χωριού ή του γάργαρου ποταμού, ή του πηγαδιού

στην αυλή, όπου οι άνθρωποι ελεύθερα χρησιμοποιούσαν για να βρουν όσο νερό χρειάζονταν. Το νερό, την πηγή κάθε ζωής, δεν επιτρέπεται να το κατέχουν και να το διαχειρίζονται κάποιοι λίγοι, που αν μπορούσαν να εγκλωβίσουν και τον αέρα που αναπνέουμε θα τον έβαζαν προς πώληση. Για έναν νέο στην πόλη είναι αυτονόητο να θέλει να ξενυχτάει και να ζει σαν νυκτόβιο ον, μπορεί και κάθε νύχτα, παραβιάζοντας την ανθρώπινη φύση του. Δεν έχει τη μνήμη της φυσικής ζωής όπου οι άνθρωποι κοιμούνταν με την δύση του ηλίου και ξυπνούσαν με την ανατολή του. Που όλα τα φρούτα ωρίμαζαν με τις αχτίδες του. Δωρεάν. Που έκοβαν το μυρωδάτο αχλάδι και το έτρωγαν. Δωρεάν. Δεν θυμάται πως ήταν η ζωή χωρίς κινητό ή face book, που δίνει αναφορά με το στίγμα του ανά πάσα ώρα και στιγμή σε κάποια αρχή, που ανήκει και πάλι σε κάποιους λίγους. Ο άνθρωπος που έμπλεξε με δάνεια και δόσεις, για να φύγει από το χωριό και να έρθει στην πόλη, ξέχασε πόσο ανεκτίμητη ήταν η ησυχία του. Και στην τελική, ποιος θα πήγαινε να του κάνει έξωση, με όλο το χωριό στο πλάι του;

Ο κόσμος ζει σε μια τρέλα. Απασχολείται με άνευ ουσίας πράγματα (ανταύγεια μπλε, πράσινη ή μελιτζανί στο μαλλί;), ενώ έχει χάσει την ίδια την ουσία της ύπαρξης του, τρέχοντας όλη μέρα για να μπορέσει να πληρώσει την ανταύγεια και όλα τα υπόλοιπα. Η ζωή του, δεν του ανήκει.

Η βιομηχανία, εμπνέεται συνεχώς διάφορα προϊόντα, που ανταποκρίνονται σε μια άλλη τρέλα, ή σε κάτι που θα ονομάζαμε «λειτουργικό» για την ζωή στην πόλη, πλην όμως εντελώς αφύσικο (π.χ. αυτοκίνητο). Τα περισσότερα από τα υλικά αυτών των προϊόντων είναι βλαβερά έως θανατηφόρα. Υπάρχουν περιπτώσεις ανθρώπων που έχουν αναπτύξει τόσο σοβαρές αλλεργίες που δεν μπορούν να βγουν από το σπίτι τους χωρίς ειδική στολή.

Χωρίς διάθεση να σπείρουμε τον πανικό και καθαρά για ενημερωτικούς σκοπούς, περιγράφουμε ορισμένα τέτοια υλικά που βρίσκονται άφθονα σε κάθε σπίτι, κυρίως του δυτικογενούς πολιτισμού. Αντικαθιστώντας τα με φυσικά υλικά ή σταματώντας να τα αγοράζουμε, δεν έρχεται η ολοκληρωτική αλλαγή που επιθυμούμε για την απελευθέρωση του ανθρώπου, που θα έρθει μόνο με την απελευθέρωση του νου και στη συνέχεια με την πραγματική επιστροφή στην φύση.

Θα επιχειρήσουμε την καταγραφή των καρκινογόνων και αλλεργιογόνων ουσιών με τις οποίες έρχεται σε επαφή ο σύγχρονος άνθρωπος, σε όποιο μήκος και πλάτος της γης ζει, εφ’ όσον ακολουθεί τον πολιτισμένο τρόπο ζωής (κυρίως τον δυτικό).

Πέρα από το περιβάλλον και την έκθεση στον ήλιο, πέρα από τα ζητήματα διατροφής, φαρμακευτικής αγωγής και ποιότητας πόσιμου νερού, καθώς και της τροφικής αλυσίδας στο σύνολό της, υπάρχουν ένα σωρό παράγοντες που υποσκάπτουν την υγεία του ανθρώπου σε ημερήσια βάση. Συχνά βρίσκουμε άρθρα, μικρότερα ή μεγαλύτερα που παρουσιάζουν τις ουσίες αυτές με το επιστημονικό τους όνομα, άρθρα χωρίς παραδείγματα ή ελλιπή άρθρα. Θα προσπαθήσουμε να δώσουμε μια συνολική εικόνα.

Ας ξεκινήσουμε με τα υφάσματα, όπου τα συνθετικά υλικά είναι πανταχού παρόντα, ακόμη και στα βρεφικά είδη, έστω και ως πρόσμιξη.

Κατά την επιλογή-διαλογή ρουχισμού και ιδιαίτερα όσοι/ες είναι επιρρεπείς στον καταναλωτισμό, μάλλον δεν σκέφτονται το τοξικό φορτίο τους για το σώμα αλλά και το περιβάλλον. Τα περισσότερα υφάσματα από τα οποία κατασκευάζονται τα ρούχα μας, τα υφάσματα επιπλώσεων και τα κλινοσκεπάσματα, αλλά και η ταπετσαρία του αυτοκινήτου μας είναι επεξεργασμένα με τόνους χημικών ουσιών. Όλη μέρα και όλη νύχτα περιβαλλόμαστε από υφάσματα. Όχι πολύ καιρό πριν, οι άνθρωποι χρησιμοποιούσαν μόνο φυσικές ίνες: μαλλί, κασμίρι, βαμβάκι, μετάξι, λινό και κάνναβη.

Αλλά αν ρίξουμε μια ματιά στις ετικέτες των ρούχων μας σήμερα, είναι πιθανό να βρούμε υλικά όπως ρεγιόν, πολυεστέρα, ακρυλικό, ασετάτ και νάιλον. Θα δούμε πως αποτελούνται από υφάσματα που δεν τσαλακώνουν ή απωθούν τους λεκέδες. Αυτές οι τεχνολογικές εξελίξεις σε υφάσματα μπορούν να κάνουν τη ζωή μας πιο απλή, αλλά με ποιο κόστος; Τα χημικά επεξεργασμένα, είτε φυσικά είτε συνθετικά, υφάσματα είναι μια πηγή των τοξινών που επηρεάζουν αρνητικά την υγεία μας και την υγεία του πλανήτη.

Παραθέτουμε σύντομη λίστα με τα κορυφαία 6 τοξικά υφάσματα
Ο πολυεστέρας είναι από τα χειρότερα υφάσματα. Είναι κατασκευασμένο από συνθετικά πολυμερή τα οποία προέρχονται από εστέρες διεδρικής αλκοόλης και τερεφθαλικό οξύ.
Το ακρυλικό είναι πολυακρυλονιτρίλιο (εμπεριέχει κυανιούχο ρίζα) και μπορεί να προκαλέσει καρκίνο, σύμφωνα με την EPA (United States Environmental Protection Agency, EPA ή κάποιες φορές USEPA).
Το ρεγιόν είναι από ανακυκλωμένο πολτό ξύλου επεξεργασμένου με χημικά, όπως η καυστική σόδα, η αμμωνία, η ακετόνη και το θειικό οξύ, για να αντέχει το τακτικό πλύσιμο και τη φθορά.
Το ασετάτ και το τρίασετατ είναι κατασκευασμένα από ίνες ξύλου από τις οποίες εκχυλίζουν κυτταρίνη. Υποβάλλονται σε εκτεταμένη χημική επεξεργασία μέχρι την παραγωγή του τελικού προϊόντος.
Το νάϋλον γίνεται από πετρέλαιο και συχνά του δίνουν ένα μόνιμο χημικό φινίρισμα που μπορεί να είναι επιβλαβές.
Οποιοδήποτε ύφασμα με αντίσταση στον στατικό ηλεκτρισμό, που απωθεί ή δεν επιτρέπει την δημιουργία λεκέδων, που παραμένει μόνιμα ατσαλάκωτο ή που απωθεί τον σκώρο. Πολλά από τα υφάσματα που δεν τσαλακώνουν ή απωθούν τους λεκέδες είναι επεξεργασμένα με υπερφθοριωμένες χημικές ουσίες (PFC), όπως το Teflon.

Ας λάβετε υπόψη ότι πολλά υφάσματα (συμπεριλαμβανομένων αυτών που κατασκευάζονται από φυσικές ίνες) υφίστανται σημαντική επεξεργασία που συχνά περιλαμβάνει: Απορρυπαντικά, Πετροχημικές βαφές, Φορμαλδεΰδη για την πρόληψη της συρρίκνωσης, Πτητικές οργανικές ενώσεις (VOCs), Χλωρίνη που παράγει διοξίνες, Χημικά μαλακτικά.2

Αυτά τα πρόσθετα είναι συχνά τοξικά για τον ανθρώπινο οργανισμό, μπορεί να περιέχουν βαρέα μέταλλα και μολύνουν το περιβάλλον.

Τοξίνες που βρίσκονται σε εσωτερικούς χώρους

Ο αέρας στους εσωτερικούς χώρους μπορεί να έχει υψηλότερες συγκεντρώσεις τοξινών από τον αέρα στο έξω περιβάλλον. Κατά ειρωνικό τρόπο, αυτές οι χημικές τοξίνες προέρχονται από τα προϊόντα που χρησιμοποιούμε για να «κάνουμε τη ζωή μας καλύτερη».

Τα σπίτια (δομικά υλικά) και τα έπιπλα του σπιτιού κατασκευάζονται από υλικά που προέρχονται από χώρες σε όλη τη γη. Τα πρότυπα (στάνταρντ) για την ποιότητα των υλικών δεν είναι επαρκώς εναρμονισμένα μεταξύ των εθνών και τα εμπορικά συμφέροντα συχνά υπερισχύουν των ανησυχιών για την υγεία που συνδέονται με πολλά προϊόντα, εν μέρει επειδή τα σχετικά προβλήματα υγείας μπορεί να χρειαστούν χρόνια για να αναπτυχθούν και είναι δύσκολο να αποδοθούν τα αιτία.

Ωστόσο, η αύξηση στις διαταραχές του ανοσοποιητικού συστήματος, τα νευρολογικά προβλήματα, το σύνδρομο χρόνιας κόπωσης, οι πολλαπλές αλλεργίες στα χημικά και οι ορμονικές διαταραχές οφείλονται σε περιβαλλοντικούς παράγοντες. Μια έκθεση του 2004 από το British Medical Journal αναφέρει ότι είναι σαφές πως οι περιβαλλοντικοί παράγοντες και αυτοί του τρόπου ζωής αποτελούν τους βασικούς συντελεστές των ανθρωπίνων ασθενειών αντιπροσωπεύοντας ίσως και το 75% των περισσότερων καρκίνων. Και οι εκτιμήσεις καταδεικνύουν ότι οι περισσότεροι Αμερικανοί έχουν κάπου μεταξύ 400 και 800 χημικές ουσίες που αποθηκεύονται στο σώμα τους, συνήθως σε λιπώδη κύτταρα.

Ρεαλιστικά, οι περισσότεροι καταναλωτές δεν είναι σε θέση ή δεν έχουν το χρόνο ή την τεχνογνωσία για την παρακολούθηση της σύστασης των προϊόντων που μας περιβάλλει.

Οι παρακάτω τοξίνες είναι από τις πιο διαδεδομένες στον αέρα, το νερό ή/και τα τρόφιμα. Αυτή η λίστα δεν είναι θα μπορούσε να είναι πλήρης, καθώς χιλιάδες άλλες τοξίνες κυκλοφορούν στο περιβάλλον μας.
Πτητικές Οργανικές Ενώσεις. Είναι μια ομάδα χημικών ουσιών που εξατμίζονται εύκολα και εισάγουν ρύπους στο σπίτι από μια ποικιλία πηγών. Υπάρχουν πάνω από 400 ενώσεις στην οικογένεια των π.ο.ε. (VOC) που έχουν εντοπισθεί μέσα στο σπίτι και από αυτές πάνω από 200 μπορεί να βρεθούν στα συνθετικά χαλιά/μοκέτες. Σύμφωνα με την EPA, οι πτητικές οργανικές ενώσεις τείνουν να είναι ακόμη περισσότερες (δύο έως πέντε φορές) στον αέρα των εσωτερικών χώρων από ότι στον εξωτερικό αέρα, πιθανόν επειδή είναι παρούσες σε τόσα πολλά προϊόντα οικιακής χρήσης.

Κίνδυνοι: Ερεθισμός των ματιών, της αναπνευστικής οδού, πονοκέφαλοι, ζάλη, οπτικές διαταραχές και δυσλειτουργία της μνήμης. Η χρόνια έκθεση αυξάνει τον κίνδυνο του καρκίνου, βλάβες του ήπατος, των νεφρών και του κεντρικού νευρικού συστήματος. Τα άτομα με αναπνευστικά προβλήματα, όπως άσθμα, τα μικρά παιδιά, οι ηλικιωμένοι και τα άτομα με αυξημένη ευαισθησία σε χημικές ουσίες μπορεί να είναι πιο επιρρεπή σε ερεθισμούς και ασθένειες που οφείλονται στις πτητικές οργανικές ενώσεις.

Πηγές: Τα νέας τεχνολογίας χαλιά και έπιπλα στο σπίτι, τα χρώματα εσωτερικών χώρων, οι μοριοσανίδες, τα κόντρα πλακέ και τα προϊόντα από πεπιεσμένες ίνες ξύλου, τα νέα πλαστικά και ηλεκτρονικά είδη, τα αποσμητικά, τα υγρά καθαρισμού, τα βερνίκια, τα σαμπουάν και τα καλλυντικά, το στεγνό καθάρισμα ενδυμάτων, τα απωθητικά σκόρου (ναφθαλίνη), τα αποσμητικά χώρου, οι ξυλόσομπες και τα προϊόντα καπνού.
Φυτοφάρμακα. Σύμφωνα με την EPA, το 60 τοις εκατό των ζιζανιοκτόνων, το 90 τοις εκατό των μυκητοκτόνων και 30 τοις εκατό των εντομοκτόνων είναι γνωστό ότι είναι καρκινογόνα. Ανησυχητικά, υπολείμματα φυτοφαρμάκων έχουν ανιχνευτεί στο 50 έως το 95 τοις εκατό των αμερικανικών τροφίμων.

Κίνδυνοι: Ερεθισμός του οφθαλμού, της μύτης και του φάρυγγα, βλάβη του ΚΝΣ και των νεφρών, αυξημένος κίνδυνος καρκίνου, της νόσου του Parkinson, αποβολή, βλάβη στα νεύρα, γενετικές ανωμαλίες, ανασταλτικός παράγοντας στην σωστή απορρόφηση των θρεπτικών συστατικών των τροφίμων.

Πηγές: Τρόφιμα (μερικά φρούτα, λαχανικά και τα βιομηχανοποιημένα κρέατα), προϊόντα ελέγχου των παρασίτων και σπρέι, και μερικές θεραπείες για το γκαζόν.
Μούχλα και άλλες τοξίνες από μύκητες. Ένα στα τρία άτομα έχουν παρουσιάσει αλλεργική αντίδραση στη μούχλα. Οι μυκοτοξίνες (μυκητιασικές τοξίνες) μπορεί να προκαλέσουν μια σειρά από προβλήματα υγείας με την έκθεση σε μόνο ένα μικρό ποσό.

Κίνδυνοι: Δεν υπάρχει ομοφωνία μεταξύ των επιστημόνων σχετικά με τους κινδύνους για την υγεία από τις μυκοτοξίνες. Μπορεί να έχουν τοξικές επιδράσεις που κυμαίνονται από ερεθισμό των βλεννογόνων μεμβρανών μέχρι καταστολή του ανοσοποιητικού συστήματος και καρκίνο.

Πηγές: Τα μολυσμένα κτίρια, υγρές περιοχές με συχνές αλλαγές της θερμοκρασίας, τα αιωρούμενα σωματίδια από μπουριά ή κλιματιστικό.
Φθαλικές ενώσεις και PVC (πολυβινυλοχλωρίδιο). Το PVC περιέχει φθαλικές ενώσεις, μια κατηγορία ευρέως χρησιμοποιούμενων βιομηχανικών ενώσεων. Υπάρχουν πολλές φθαλικές ενώσεις με πολλές χρήσεις, και εξ ίσου πολλές τοξικές ιδιότητες. Αυτές οι χημικές ουσίες χρησιμοποιούνται κατά κύριο λόγο για να επιμηκύνουν τη ζωή των αρωμάτων και να μαλακώνουν τα πλαστικά.

Κίνδυνοι: Βλάβη του ενδοκρινολογικού συστήματος (οι φθαλικές ενώσεις μιμούνται τις ορμόνες και είναι ιδιαίτερα επικίνδυνες για τα παιδιά). Οι ερευνητές έχουν συνδέσει την έκθεση εγκύων γυναικών σε φθαλικές ενώσεις, με αρνητικές συνέπειες για την ανάπτυξη των γεννητικών οργάνων των παιδιών τους. Οι κίνδυνοι αυτοί υφίστανται ακόμη και στην έκθεση σε χαμηλές δόσεις.

Πηγές: Πλαστικό περιτύλιγμα, πλαστικά μπουκάλια, πλαστικά δοχεία αποθήκευσης τροφίμων, τα οποία μπορεί να εκλύσουν φθαλικές ενώσεις στο φαγητό μας. Το PVC είναι συστατικό ορισμένων προϊόντων, όπως τα δάπεδα βινυλίου, οι συνθετικές κουρτίνες και οι ταπετσαρίες τοίχου, τα παιχνίδια του μωρού, οι πλαστικές κουρτίνες τού ντους, τα φουσκωτά στρώματα αέρα, τα καλλυντικά και οι λακ.
Διοξίνες. Πρόκειται για χημικές ενώσεις που σχηματίζονται ως το αποτέλεσμα της ελλιπούς διεργασίας καύσης στην διάρκεια καύσης εμπορικών ή αστικών αποβλήτων, στην λεύκανση με χλώριο χαρτοπολτού και χαρτιού, καθώς και στην καύση καυσίμων, όπως το ξύλο, ο άνθρακας ή το πετρέλαιο.

Κίνδυνοι: Καρκίνος, αναπαραγωγικές και αναπτυξιακές διαταραχές, χλωρακμή, δερματικά εξανθήματα, δυσχρωμίες του δέρματος, και ήπια ηπατική βλάβη.

Πηγές: Ζωικά λίπη: Πάνω από το 95% της έκθεσης σε διοξίνες προέρχεται από την κατανάλωση του ζωικού λίπους από βιομηχανοποιημένα κρέατα, γάλατα, πουλερικά, ψάρια και αυγά. 23% είναι από το γάλα και τα γαλακτοκομικά και μόνο. Οι άλλες μεγάλες πηγές της έκθεσης είναι το βόειο κρέας, τα ψάρια, το χοιρινό κρέας, τα πουλερικά και τα αυγά. Στη θάλασσα, οι τοξίνες αυτές βιοσυσσωρεύονται στην τροφική αλυσίδα, έτσι ώστε τα επίπεδα διοξίνης στα ψάρια είναι 100.000 φορές μεγαλύτερη από αυτή του υδάτινου περιβάλλοντος. Ο καπνός του τσιγάρου περιέχει μικρές ποσότητες διοξινών. Μικρές ποσότητες της έκθεσης από την αναπνοή αέρα που περιέχει ίχνη διοξινών.
Βαρέα Μέταλλα. Μέταλλα όπως το αρσενικό, ο υδράργυρος, ο μόλυβδος, το αλουμίνιο και το κάδμιο, τα οποία βρίσκονται γύρω μας, συσσωρεύονται στους μαλακούς ιστούς του σώματος.

Κίνδυνοι: Καρκίνος, νευρολογικές διαταραχές, νόσος του Αλτσχάιμερ, ζαλάδα, κόπωση, ναυτία και έμετος, μειωμένη παραγωγή των ερυθρών και των λευκών κυττάρων του αίματος, ανωμαλίες του καρδιακού ρυθμού, βλάβη στα αιμοφόρα αγγεία.

Πηγές: Το πόσιμο νερό, μερικά θαλασσινά, τα εμβόλια, τα φυτοφάρμακα, το συντηρημένο ξύλο, τα αντιιδρωτικά καλλυντικά, τα οικοδομικά υλικά, τα οδοντιατρικά αμαλγάματα (σφραγίσματα), οι μονάδες παραγωγής χλωρίου, τα χρώματα μολύβδου.
Πολυβρωμοδιφαινυλαιθέρες (PBDEs). Οι PBDE, είναι βιομηχανικά τοξικά χημικά που έχουν χρησιμοποιηθεί για πάνω από 30 χρόνια ως επιβραδυντικά φλόγας. Παρά το γεγονός ότι οι PBDE ελαττώνονται σταδιακά, πολλοί εξακολουθούν να τους χρησιμοποιούν στη Βόρεια Αμερική.

Κίνδυνοι: Μια σειρά από αρνητικές επιπτώσεις στην υγεία, όπως οι θυρεοειδικές ορμονικές διαταραχές, η διαρκής εξασθένηση της μνήμης, οι αλλαγές στη συμπεριφορά, η μείωση της ακοής, η καθυστερημένη έναρξη της εφηβείας, η μείωση του αριθμού των σπερματοζωαρίων, οι εμβρυϊκές δυσπλασίες και, ενδεχομένως, ο καρκίνος.

Πηγές: Μερικά έπιπλα και μαξιλάρια επίπλων, συνθετικές κουρτίνες, στρώματα, κρεβάτια κατοικίδιων ζώων, συνθετικά χαλιά και υποστρώματα χαλιού, ηλεκτρονικά είδη και οικιακές συσκευές.
Χλωροφόρμιο. Αυτό το άχρωμο υγρό έχει μια ευχάριστη, μη-ερεθιστική οσμή και μία ελαφρώς γλυκιά γεύση, και χρησιμοποιείται για να σχηματίσει άλλες χημικές ουσίες. Επίσης, σχηματίζεται όταν το χλώριο προστίθεται στο νερό.

Κίνδυνοι: Καρκίνος, πιθανή βλάβη στο αναπαραγωγικό, εκ γενετής ελαττώματα, ζάλη, κόπωση, κεφαλαλγία, ηπατική και νεφρική βλάβη.

Πηγές: το χλώριο, το οποίο χρησιμοποιείται για την απολύμανση των δημόσιων παροχών πόσιμου νερού (ΕΥΔΑΠ κλπ). Ο αέρας, το πόσιμο νερό και τα τρόφιμα μπορεί να περιέχουν χλωροφόρμιο.

Πολλά από τα χημικά που θεωρούνται «απαραίτητα» στο νοικοκυριό ή την προσωπική υγιεινή μπορούν να αντικατασταθούν από το βραστό νερό, το ξύδι, το λεμόνι, το αλάτι, τη μαγειρική σόδα, το ελαιόλαδο, διάφορες φλούδες φρούτων ή φύλλα αρωματικών φυτών κ.ά.

Παρακάτω ακολουθούν κάποια από τα πιο επικίνδυνα χημικά που συναντάμε καθημερινά κυρίως στα καλλυντικά και οι επιπτώσεις τους.

PARABENS (Methyl Paraben, Ethyl Paraben, Propyl Paraben). Οι παραβένες επηρεάζουν τα επίπεδα οιστρογόνων και μπορούν να δημιουργήσουν καρκίνο του μαστού στις γυναίκες (βλ. µελέτη του Πανεπιστημίου του Reading).

SLS & SLES (Sodium Lauryl Sulfate, Sodium Laureth Sulfate). Έχουν ενοχοποιηθεί για σοβαρούς δερματικούς ερεθισμούς και προβλήματα. Καταστρέφουν την φυσική ασπίδα του δέρματος, προκαλούν αλλεργικές αντιδράσεις σε άλλες τοξίνες και αλλεργιογόνα, ξεφλουδίζουν και σκληραίνουν το δέρμα. Στο τριχωτό της κεφαλής μπορεί να δημιουργήσουν λέπια και πιτυρίδα, να εμποδίσουν την ανάπτυξη των τριχών, να αποδυναμώσουν τον θύλακα της τρίχας και να δημιουργήσουν τριχόπτωση. Το SLS και SLES μπορούν εύκολα να διεισδύσουν στο δέρμα και να προκαλέσουν εξανθήματα και άφθες στο στόμα και ερεθισμούς στα μάτια. Τέλος μπορούν να δημιουργήσουν μολύνσεις στο ουροποιητικό σύστημα και προβλήματα γονιμότητας. Κάποιοι υποστηρίζουν ότι μπορεί επί πλέον να προκαλέσουν καρκίνο του δέρματος, καταρράκτη και σοβαρά προβλήματα όρασης.

Το SLS παραμένει στο σώμα μέχρι και 5 μέρες μετά τη χρήση του. Μελέτες έχουν δείξει ότι μπορεί να διαπεράσει εύκολα το δέρμα και να αφήσει κατάλοιπα στην καρδιά, το συκώτι, τα πνευμόνια και τον εγκέφαλο. Η χρόνια χρήση του μπορεί να επιφέρει βλάβες στο DNA και να προκαλέσει καρκίνο.

METHYLISOTHIAZOLINONE (ΜΙΤ). Πρόκειται για χημική ουσία που ανήκει σε μια ομάδα ουσιών που ονομάζονται (τι ειρωνία!) …βιοκτόνα.

Πειράματα που έγιναν από τον καθηγητή Νευροβιολογίας στην Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου του Πίτσμπουργκ, Elias Aizenman, με εγκεφαλικά κύτταρα ποντικών έδειξαν ότι η επαφή με αυτήν την χημική ουσία, η οποία περιέχεται σε πολλά προϊόντα που χρησιμοποιούμε καθημερινά, εμποδίζει την ανάπτυξη των νευρικών κυττάρων. Σε προηγούμενα πειράματα είχε βρεθεί ότι η χημική αυτή ουσία μπορεί να προκαλέσει ερεθισμό σε ευαίσθητα άτομα, καψίματα στο δέρμα και δερματίτιδα. Επειδή πολλές χημικές ουσίες είναι τοξικές σε μεγάλες δόσεις, ο Aizenman και η ομάδα του ξεκίνησαν να δοκιμάζουν πολύ μικρότερες δόσεις για μεγάλη χρονική περίοδο, μιμούμενοι έτσι την περίπτωση ανθρώπων που εκτίθενται σε ΜΙΤ καθημερινά, όπως για παράδειγμα αυτοί που εργάζονται σε εργοστάσια που φτιάχνουν καλλυντικά, χρώματα, βαφές, κόλλες κ.λπ., ή όπου αλλού η συγκέντρωση της συγκεκριμένης χημικής ουσίας είναι υψηλή.

Ο Aizenman πιστεύει ότι η μελέτη του αποκαλύπτει έναν εν δυνάμει κίνδυνο. Τα σαμπουάν, ας πούμε, περιέχουν συγκέντρωση ΜΙΤ 100 με 200 φορές περισσότερο από ό,τι χρησιμοποίησε στο πείραμά του. Αλλά παραδέχεται ότι πιθανώς αυτοί που χρησιμοποιούν σαμπουάν, για παράδειγμα, μπορεί να μην έχουν επιπτώσεις, όπως αυτοί που εκτίθενται στην ουσία λόγω δουλειάς.

ΤΕΑ (Triethanolamine). Έχει ενοχοποιηθεί για αλλεργικές αντιδράσεις και αφυδάτωση στο δέρμα και στα μάτια. Υποστηρίζεται ότι με την μακροχρόνια χρήση του απορροφάται από το δέρμα και μπορεί να δημιουργήσει καρκίνο.

DEA (Diethanolamine) & COCAMIDES (DEA – Cetyl phosphates, Oleamide DEA, Lauramide

DEA, Myristamide DEA, DEA Oleth-3 phosphates). Η FDA (American Food and Drug Administration) έχει εκδώσει προειδοποιήσεις για τους πιθανούς κινδύνους από το 1979. Το 1998 το NTP (American National Toxicology Program) καταδίκασε την χρήση τους και τα χαρακτήρισε ως καρκινογόνα.

PEG (Polyethylene Glycol). Αφαιρούν τα φυσικά έλαια του δέρματος. Πρόσφατα αναγνωρίστηκαν και ως πιθανά καρκινογόνα.

ΣΙΛΙΚΟΝΗ και παράγωγά της. Δεν είναι βιοδιασπώμενη.

Η σιλικόνη κολλάει πάνω στο δέρμα και τα μαλλιά και δεν φεύγει με το πλύσιμο, αλλά αφήνει ένα μόνιμο κατάλοιπο. Με την επαναλαμβανόμενη χρήση αυτό το κατάλοιπο όλο και μεγαλώνει κι δεν αφήνει το δέρμα και την τρίχα να αναπνεύσουν. Η μακροχρόνια χρήση μπορεί να δημιουργήσει προβλήματα όπως η ψαλίδα, αδυναμία στην τρίχα κλπ. Τα παράγωγα της σιλικόνης φράσσουν τους πόρους και συσσωρεύονται στο συκώτι και τους λεμφαδένες. Κάποιοι θεωρούν ότι υποβοηθούν την ανάπτυξη καρκινικών όγκων.

ΠΕΤΡΟΧΗΜΙΚΑ, PETROLATUM, CARBOMER και PARAFFIN GEL (Βαζελίνη). Όλα αυτά είναι παράγωγα από την απόσταξη της βενζίνης από το αργό πετρέλαιο. Μπορούν να δημιουργήσουν φωτοευαισθησία. Έρευνες έχουν αποδείξει ότι η βαζελίνη αφαιρεί τα φυσικά έλαια τής επιδερμίδας και αφήνει ένα λεπτό φιλμ από πάνω που εμποδίζει την ικανότητα του δέρματος να απορροφά νερό και να διώχνει τις τοξίνες. Δεν αφήνει το δέρμα να αναπνεύσει, φράζει τους πόρους και δημιουργεί πρόωρη γήρανση. Το παραφινέλαιο (mineral oil) είναι το κύριο συστατικό σε πολλά παιδικά προϊόντα περιποίησης δέρματος που υποτίθεται ότι καταπραΰνουν το δέρμα από τα εξανθήματα και το έκζεμα …ενώ στην ουσία τα προκαλεί γιατί κάνει το δέρμα να ασφυκτιά! Τέλος υποστηρίζεται ότι μπορεί να δημιουργήσει ή να χειροτερεύσει την ακμή.

Fragrance – Parfum – Συνθετικά αρώματα. Τα συνθετικά αρώματα που χρησιμοποιούνται στα καλλυντικά μπορεί να έχουν μέχρι και 600 διαφορετικά συστατικά. Το 95% από αυτά είναι από πετρέλαιο. Δεν υπάρχει τρόπος να ξέρουμε ποια είναι αυτά τα συστατικά καθώς η ετικέτα λέει απλά Parfum ή Fragrance (άρωμα). Μερικά από τα προβλήματα που προκαλούν αυτές οι ουσίες είναι πονοκεφάλοι, εξανθήματα, φαγούρες, κοκκινίλες, βήχα, άσθμα, τάσεις για εμετό, πολλά έχουν «ναρκωτική» επίδραση. Πολλά από τα χημικά που βρίσκονται στα συνθετικά αρώματα είναι τα ίδια με αυτά στον καπνό του τσιγάρου που είναι καρκινογόνα.

ALUMINUM (Aluminium Allantoinate, Aluminum Carbonate, Aluminium Chloride). Έχει συνδεθεί με τον καρκίνο του μαστού γιατί μπλοκάρει τους πόρους και έτσι δεν μπορούν να απελευθερωθούν οι τοξίνες μέσω του ιδρώτα. Αυτές οι τοξίνες διοχετεύονται στο στήθος με βλαβερές συνέπειες για τον οργανισμό. Επίσης μπορούν να προκαλέσουν αλλεργικές αντιδράσεις και ενοχοποιούνται για την ασθένεια Alzheimer’s.

AMMONIUM HYDROXIDE COMPOUNDS (Συνθέσεις αμμωνίας). Είναι τοξικές και προκαλούν αλλεργικές αντιδράσεις σε πολλούς ανθρώπους. Μακροχρόνια μπορούν να προκαλέσουν βήχα, ανακοπή της αναπνοής με αποτέλεσμα πνευμονικό οίδημα.

FLUORIDE (Φθόριο). Πριν δεκαετίες το φθόριο χρησιμοποιείτο σαν δηλητήριο για τα ποντίκια. Καταστρέφει την ακετυλοχολίνη. Όσο λιγότερη ακετυλοχολίνη υπάρχει στον οργανισμό τόσο μικρότερη είναι η ικανότητα μνήμης (το Αλτσχάιμερ οφείλεται σε μειωμένη παραγωγή της). Το 50% του φθορίου απορροφάται από τα αιμοφόρα αγγεία στο στόμα και συσσωρεύεται κυρίως στα κόκαλα και στα δόντια. Από το 1990 το φθόριο έχει συγκαταλεγεί στις καρκινογόνες ουσίες από το Εθνικό Ινστιτούτο Καρκίνου των ΗΠΑ με ένδειξη καρκίνου των οστών και οστεοσαρκώματος. Η Διεθνής Ακαδημία Στοματικής Ιατρικής και Τοξικολογίας κατέταξε το φθόριο ως μη αποδεκτό οδοντικό φάρμακο, λόγω της υψηλής τοξικότητάς του.

ISOPROPYL ALCOHOL, Propyl Alcohol-Propanol. Πρόκειται για διαλύτη που όταν τον εισπνέουμε μπορεί να έχουμε πονοκεφάλους, μέθη και ναυτία. Χημική ουσία από πετρέλαιο. Ερεθίζει τα μάτια και το δέρμα, επηρεάζει το κεντρικό νευρικό σύστημα, προκαλεί κοκκινίλες και πόνο. Με την αναπνοή αυτής της ουσίας έχουμε συμπτώματα ζαλάδας, πονοκεφάλους, αναισθησία, ακόμα και θάνατο. Άτομα με ευαισθησίες στο δέρμα, προβλήματα νεφρών, συκωτιού, καρδιάς και κυκλοφορικά είναι πιο ευάλωτα στην τοξικότητα. Μπορεί να προκαλέσει τερατογένεση.

STEARALKONIUM CHLORIDE. Έχει, επίσης, συνδεθεί με αλλεργίες γιατί είναι πολύ τοξικό.

PVP/ VA COPOLYMER. Παράγωγο του πετρελαίου, πολύ τοξικό γιατί τα μόρια του βοηθούν την διείσδυση ξένων σωματιδίων στους πνεύμονες των ευαίσθητων ανθρώπινων οργανισμών. Βλαβερό με την εισπνοή ή με την απορρόφησή του από το δέρμα. Προκαλεί ερεθισμό στα μάτια. Ερεθίζει τις βλεννώδεις μεμβράνες και το άνω αναπνευστικό σύστημα. Ανήκει στην κατηγορία Γ με την ένδειξη τερατογένεσης στα ζώα.

ACETON (AKETONH κοινώς Ασετόν). Προκαλεί ξηροστομία, ζαλάδα, ναυτία, δυσκολία στην ομιλία και σε ακραίες περιπτώσεις κώμα. Λειτουργεί ως κατασταλτικό του κεντρικού νευρικού συστήματος (ΚΝΣ).

BENZYL ACETATE (Οξικό Βενζύλιο). Υπάρχουν σοβαρές ενδείξεις ότι είναι καρκινογόνος ουσία (καρκίνος του παγκρέατος). Προκαλεί ερεθισμούς στα μάτια και το αναπνευστικό σύστημα, βήχα και συστημικές αντιδράσεις. Τοξικό.

BENZYL ALCOHOL (Βενζυλική Αλκοόλη). Πετροχημικό. Απορροφάται από το δέρμα πολύ εύκολα. Μπορεί να προκαλέσει ερεθισμούς στα μάτια, πονοκεφάλους, ναυτία, εμετό, ζαλάδα, πτώση της πίεσης του αίματος, καταστολή του κεντρικού νευρικού συστήματος και σε ακραίες περιπτώσεις διακοπή της αναπνοής και θάνατο.

BHT (Butulated Hydroxutoluene, Βουτίλιο Υδροτολονόλιο). Είναι συνθετικό συστατικό από πετρέλαιο. Προκαλεί μεγάλους ερεθισμούς με την έκθεση στον ήλιο. Προκαλεί ερεθισμούς στα μάτια και στο δέρμα, διαταραχές και ερεθισμούς στο πεπτικό και αναπνευστικό σύστημα και κατ’ επέκταση στην καρδιά. Ακόμα μπορεί να προκαλέσει αναπαραγωγικά προβλήματα και διαταραχές στο έμβρυο. Σε πειράματα που έγιναν, τα αποτελέσματα έδειξαν ότι μπορεί να προκαλέσει τερατογένεση (Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας).

Η μεγάλη συσσώρευσή του προκαλεί γαστρεντερίτιδα, ναυτία, εμετούς και διάρροιες και γενικά ακραία προβλήματα υγείας. Ύποπτο για καρκινογένεση σε βαθμό επικινδυνότητας 3. Περιέχει τα επικίνδυνα συστατικά Cresol και Phenol.

DMDM-Hydantoin. Προκαλεί αλλεργίες, ισχυρούς πόνους και καρκίνο.

EDTA Ethylenedinitrilo – Edetic Arid. Συνθετικό χημικό. Προκαλεί αλλεργικές αντιδράσεις και είναι τοξικό. Μάλιστα ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας το κατατάσσει στις τερατογενείς ουσίες.

TOLUENE (Τολουόλιο ή Μεθυλοβενζόλιο). Το τολουόλιο είναι τοξική ουσία που χρησιμοποιείται ως διαλύτης. Σε ένα δοχείο με τολουόλιο του εμπορίου διαβάζουμε τις ενδείξεις R38 (Ερεθιστικό στο δέρμα), R48/20 (Προκαλεί σοβαρές βλάβες στην υγεία κατόπιν παρατεταμένης εισπνοής), R63 (Πιθανή βλάβη σε αγέννητο βρέφος), R65 (Μπορεί να προκαλέσει βλάβες στον πνεύμονα αν καταποθεί). Η τοξικότητα του τολουολίου μπορεί να εξηγηθεί από το μεταβολισμό του. Ας δώσουμε ορισμένες λεπτομέρειες για τη διαδικασία. Το τολουόλιο δεν διαλύεται στο νερό και άρα αν εισέλθει στον ανθρώπινο οργανισμό δεν μπορεί να εξέλθει από τις συνηθισμένες οδούς (ιδρώτας, ούρα κλπ). Κατά κύριο λόγο, ο μεταβολισμός του τολουολίου γίνεται στο κυτόχρωμα P540 με οξείδωση της μεθυλομάδας προς βενζυλική αλκοόλη (95% μετατροπή) αλλά και δυο ακόμα ιδιαίτερα τοξικούς μεταβολίτες. Οι τοξικοί μεταβολίτες οξειδώνονται σε βενζαλδεϋδη και κρεσόλες. Τα τοξικά προϊόντα δεσμεύονται από την γλουταθειόνη ωστόσο υπάρχει ποσοστό τοξικών ουσιών που παραμένει ελεύθερο με αποτέλεσμα να προκαλεί σοβαρές βλάβες στα ανθρώπινα κύτταρα. Κάποιοι από τους μεταβολίτες του τολουολίου οδηγούν σε καταστροφή του DNA και καρκινογένεση.

Τέλος, μια αναφορά στα δομικά υλικά

Σύμφωνα με τις μελέτες της Αμερικάνικης Υπηρεσίας Περιβάλλοντος ΕΡΑ, τα επίπεδα των 11 συνηθέστερων ρύπων είναι, συνήθως, δυο με πέντε φορές μεγαλύτερα μέσα στα κτίρια από ότι έξω από αυτά και μέχρι εκατό φορές υψηλότερα σε μερικές περιπτώσεις. Και υπολογίζεται ότι οι άνθρωποι περνούν το 90% του χρόνου τους μέσα σε κάποιο κτίριο. Τελευταία πραγματοποιούνται πολλές μελέτες που αφορούν στο «σύνδρομο του άρρωστου κτιρίου», όρος που χρησιμοποιείται για να εκφράσει την κακή κατάσταση της υγείας τουλάχιστον του 50% των χρηστών ενός κτιρίου, η οποία αποδίδεται αποκλειστικά σε παράγοντες σχετικούς με το κτίριο. Η λίστα αυτών των παραγόντων συνεχώς μεγαλώνει και περιλαμβάνει στοιχεία φυσικά όπως η θερμοκρασία, η υγρασία, και ο φωτισμός, τα τοξικά και τα καρκινογόνα υλικά, βιολογικούς παράγοντες όπως οι μύκητες και τα βακτηρίδια και πολλά άλλα. Αλλά και η λίστα των συμπτωμάτων και των ασθενειών που αυτά προκαλούν δεν είναι καθόλου μικρή:

Τσιμέντο. Το σημαντικότερο μειονέκτημα στο τσιμέντο (πέρα από τα περιβαλλοντικά θέματα εξόρυξης και παραγωγής) εντοπίζεται σε ορισμένα συστατικά ή προσμείξεις που το καθιστούν βλαβερό για τον ανθρώπινο οργανισμό. Το αμιαντοτσιμέντο δεν πρέπει να χρησιμοποιείται γιατί ο αμίαντος ανήκει εξακριβωμένα πια στα καρκινογόνα υλικά. Αλλά και η πτητική τέφρα, σύμφωνα με μελέτες έχει ραδιενέργεια και εφ’ όσον το μπετόν που την περιέχει καθίσταται αυτομάτως επικίνδυνο.

Μέταλλα. Ο Χάλυβας που χρησιμοποιείται για το οπλισμένο σκυρόδεμα, μπορεί να έχει ραδιενέργεια, ιδιαίτερα όταν προέρχεται από ανακύκλωση παλαιοσιδήρου. Επί πλέον, ο δομικός χάλυβας προκαλεί μια μεταβολή του γήινου ηλεκτρομαγνητικού πεδίου, με επιδράσεις και στον ανθρώπινο οργανισμό.

Μόλυβδος. Ο μόλυβδος είναι δηλητήριο και πρέπει να αποφεύγεται. Έχει τοξική επίδραση στους βιολογικούς οργανισμούς και όταν απορροφηθεί μπορεί να προκαλέσει αναιμία και προβλήματα στα οστά και το νευρικό σύστημα.

Χαλκός. Έχει χαμηλό κόστος ανακύκλωσης, αλλά τα άλατά του που εισέρχονται μέσω του δικτύου ύδρευσης στο πεπτικό σύστημα του οργανισμού μπορούν να προκαλέσουν δυσφορία, φλεγμονές και άλλες ανωμαλίες.

Αλουμίνιο. Η παραγωγή του είναι αρκετά ενεργοβόρα και ελευθερώνει μεγάλες ποσότητες μονοξειδίου του άνθρακα, διοξειδίου του θείου και φθόριο υψηλής τοξικότητας. Είναι ανακυκλώσιμο, αλλά αυτή η διαδικασίε είναι, επίσης, ενεργοβόρα και ρυπαντική. Δεν είναι τυχαίο ότι η ΠΕΣΙΝΕ για παραγωγή σε πρώτο στάδιο αλουμίνας και στη συνέχεια αλουμινίου, καταναλώνει το 5% της συνολικής ηλεκτρικής ενέργειας της χώρας. Επί πλέον, η εξόρυξη του βωξίτη προκαλεί τεράστια καταστροφή στο περιβάλλον, με εμφανές παράδειγμα τις καταστροφές των βουνών της Γκιώνας και του Παρνασσού.

Ξύλο. Το ξύλο είναι ένα υλικό, που δέχεται πολύ μικρή επεξεργασία έτσι ώστε να φτάσει στην τελική του μορφή και θεωρείται γενικά οικολογικό. Αρκεί βέβαια να λαμβάνονται υπ’ όψη η προέλευση, η διαδικασία παραγωγής, ο τύπος επεξεργασίας και η ενέργεια μεταφοράς. Το ξύλο, όμως, εξετάζεται ως μια από τις πηγές έκλυσης φορμαλδεΰδης. Όλες οι μελαμίνες, νοβοπάν, MDF κλπ. περιέχουν, (για την ακρίβεια περιείχαν μέχρι πρόσφατα) υψηλά ποσοστά φορμαλδεΰδης. Ορισμένες βιομηχανίες ξυλείας προωθούν υποτίθεται οικολογικές μελαμίνες που δεν περιέχουν φορμαλδεΰδη, περιέχουν όμως ισοκυάνιο που είναι ένα από τα τοξικότερα αέρια.

Το δασοπονικό είδος από το οποίο προέρχεται το ξύλο παίζει σημαντικό ρόλο στην έκλυση της φορμαλδεΰδης.

Τα χρώματα, ως γνωστόν, το χρώμα αποτελούνται από χημικά συστατικά.

Η πραγματικά οικολογική επιλογή είναι τα χρώματα από φυσικά συστατικά, που έχουν ως πρώτη ύλη φυτικές ρητίνες και έλαια, κεριά, ορυκτά υλικά όπως κιμωλία, βόρακα, ώχρα, που είναι απόλυτα ασφαλή για τον άνθρωπο, φιλικά προς το περιβάλλον, πλήρως ανακυκλώσιμα.

Πλαστικά-Συνθετικά. Εκτιμάται ότι το 4% περίπου της παγκόσμιας παραγωγής πετρελαίου χρησιμοποιείται για την παραγωγή συνθετικών υλικών. Οι διεργασίες που απαιτούνται για την παραγωγή των πλαστικών και των πρώτων υλών τους απαιτούν σημαντικά ποσά ενέργειας, προκαλούν εκπομπές πτητικών οργανικών ενώσεων και επιβλαβή απόβλητα. Τα πιο γνωστά είναι: Πολυβινυχλωρίδιο (PVC), Μονωτικά Υλικά, Εξηλασμένη Πολυστερίνη, Πολυουρεθάνη, Υαλοβάμβακας και πετροβάμβακας, Heraklit.

Μετάφραση-Απόδοση Κ.

ΠΗΓΕΣ
http://eartheasy.com/live_reducing_indoor_toxins.html
http://www.bioathens.com/i-karkinogones-ousies-pou-vazoume-sto-spiti-mas-ke-ston-organismo-mas/
http://www.oikologio.gr/component/option,com_smf/Itemid,27/topic,1779.0/
http://www.s-ol-ar.gr/index.php/arthra/eco-domisi/8-eco-ylika
Σχετικά με την σύσταση των Σερβιετών και των Ταμπόν, βλέπε:http://ireadlabelsforyou.com/tampons-and-sanitary-pads-safe-or-toxic/



Ζην επικινδυνως

Ποια ήταν η πιο επικίνδυνη πυρηνική καταστροφή στην ιστορία του κόσμου; Οι περισσότεροι άνθρωποι θα έλεγαν την πυρηνική καταστροφή του Τσερνομπίλ στην Ουκρανία, αλλά θα ήταν λάθος. Το 2011, ένας σεισμός, που πιστεύεται ότι είναι ένας μετασεισμός του σεισμού του 2010 στη Χιλή, δημιούργησε ένα τσουνάμι που προκάλεσε την κατάρρευση του εργοστάσιου πυρηνικής ενέργειας TEPCO στη Φουκουσίμα, στην Ιαπωνία. Τρεις πυρηνικοί αντιδραστήρες έλιωσαν και ότι συνέβη στη συνέχεια ήταν η μεγαλύτερη απελευθέρωση ραδιενέργειας μέσα στο νερό στην ιστορία του κόσμου. Κατά τη διάρκεια των επόμενων τριών μηνών, ραδιενεργά χημικά προϊόντα, μερικά σε ακόμα μεγαλύτερες ποσότητες από ότι το Τσερνομπίλ, διέρρευσαν στον Ειρηνικό Ωκεανό. Ωστόσο, οι αριθμοί μπορεί στην πραγματικότητα να είναι πολύ υψηλότεροι, καθώς οι ιαπωνικές επίσημες εκτιμήσεις έχουν αποδειχθεί από πολλούς επιστήμονες ότι έχουν παραποιηθεί τα τελευταία χρόνια.

Ραδιενεργά συντρίμμια από την Φουκουσίμα πλησιάζουν την δυτική ακτή της Βόρειας Αμερικής
Σαν αυτό να μην ήταν αρκετά κακό, η Φουκουσίμα συνεχίζει να διαρρέει μια εκπληκτική ποσότητα 300 τόνων ραδιενεργών αποβλήτων στον Ειρηνικό Ωκεανό κάθε μέρα, και θα συνεχίσει το πράττει επ αόριστον καθώς η πηγή της διαρροής δεν μπορούν να σφραγιστούν, καθώς είναι απρόσιτες στους ανθρώπους και τα ρομπότ λόγο των εξαιρετικά υψηλών θερμοκρασιών.
Δεν θα πρέπει να αποτελέσει καμία έκπληξη, λοιπόν, ότι η Φουκουσίμα έχει μολύνει ολόκληρο τον Ειρηνικό Ωκεανό σε μόλις πέντε χρόνια. Αυτό που θα μπορούσε εύκολα να είναι η χειρότερη περιβαλλοντική καταστροφή στην ιστορία της ανθρωπότητας, σχεδόν ποτέ δεν αναφέρεται από πολιτικούς, διορισμένους επιστήμονες , ή τις ειδήσεις. Είναι ενδιαφέρον να σημειωθεί ότι η TEPCO είναι θυγατρική της General Electric (επίσης γνωστή ως GE), μία από τις μεγαλύτερες εταιρείες στον κόσμο, η οποία έχει σημαντικό έλεγχο πάνω από πολλές εταιρείες μέσων ενημέρωσης και πολιτικούς. Θα μπορούσε αυτό ενδεχομένως να εξηγεί την έλλειψη κάλυψης ειδήσεων που η Φουκουσίμα έχει δεχθεί κατά τα τελευταία πέντε χρόνια; Υπάρχουν επίσης ενδείξεις ότι η GE γνώριζε για την κακή κατάσταση των αντιδραστήρων της Φουκουσίμα για δεκαετίες και δεν έκανε τίποτα. Αυτό οδήγησε 1.400 Ιάπωνες πολίτες να μηνύσουν την GE για το ρόλο της στην πυρηνική καταστροφή της Φουκουσίμα.
Ακόμα κι αν δεν μπορούμε να δούμε την ίδια την ραδιενέργεια, ορισμένα τμήματα της δυτικής ακτής της Βόρειας Αμερικής έχουν αρχίσει να αισθάνονται τις επιπτώσεις για χρόνια τώρα. Δεν έχει πολύ καιρό μετά τη Φουκουσίμα, που τα ψάρια στον Καναδά άρχισαν να αιμορραγούν από τα βράγχια τους, το στόμα του και τα μάτια. Αυτή η «ασθένεια» αγνοήθηκε από την κυβέρνηση και έχει αποδεκατίσει τους αυτόχθονες πληθυσμούς των ψαριών, 


συμπεριλαμβανομένης και της ρέγγας στο Βόρειο Ειρηνικό. Αλλού στον Δυτικό Καναδά, ανεξάρτητοι επιστήμονες έχουν μετρήσει μια αύξηση 300% στο επίπεδο της ακτινοβολίας. Σύμφωνα με αυτούς, το ποσό της ακτινοβολίας στον Ειρηνικό Ωκεανό αυξάνεται κάθε χρόνο. Γιατί αυτό αγνοείται από το mainstream μέσα μαζικής ενημέρωσης; Θα μπορούσε να έχει κάτι να κάνει με το γεγονός ότι οι κυβερνήσεις των ΗΠΑ και του Καναδά έχουν απαγορεύσει τους πολίτες από το να μιλάμε για την Φουκουσίμα, ώστε «οι άνθρωποι να μην πανικοβληθούν.»

Νοτιότερα στο Όρεγκον, στις Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής, οι αστερίες άρχισαν να χάνουν τα πόδια και στη συνέχεια αποσυντέθηκαν εντελώς όταν η ραδιενέργεια της Fukushima έφτασε εκεί το 2013. Τώρα, πεθαίνουν σε ποσότητες ρεκόρ, βάζοντας όλο το ωκεάνιο οικοσύστημα στην περιοχή σε κίνδυνο. 


Ωστόσο, οι κυβερνητικοί αξιωματούχοι λένε ότι η Φουκουσίμα δεν μπορεί να κατηγορηθεί ακόμα και αν η ραδιενέργεια στους τόνους στο Όρεγκον τριπλασιάστηκε μετά τη Φουκουσίμα. Το 2014, η ακτινοβολία στις παραλίες της Καλιφόρνιας αυξήθηκε κατά 500 τοις εκατό. Σε απάντηση, οι κυβερνητικοί αξιωματούχοι είπαν ότι η ακτινοβολία προέρχεται από μια μυστηριώδη «άγνωστη» πηγή και δεν ήταν τίποτα το ανησυχητικό.
Ωστόσο, η Φουκουσίμα έχει δεχθεί μεγαλύτερο αντίκτυπο από ό, τι η δυτική ακτή της Βόρειας Αμερικής. Οι επιστήμονες λένε τώρα ότι ο Ειρηνικός Ωκεανός είναι ήδη ραδιενεργός και είναι προς το παρόν τουλάχιστον 5-10 φορές πιο ραδιενεργός από ό, τι όταν η κυβέρνηση των ΗΠΑ έριξε πολλές πυρηνικές βόμβες στην περιοχή του Ειρηνικού κατά τη διάρκεια και μετά τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο. Αν δεν αρχίσουμε να μιλάμε για την Φουκουσίμα σύντομα, θα μπορούσαμε όλοι να βρεθούμε μπροστά σε μια πολύ δυσάρεστη έκπληξη.



Η Ακτινοβολία της Φουκουσίμα έχει μολύνει ολόκληρο το Ειρηνικό Ωκεανό – και πρόκειται να γίνει χειρότερα

Το πρόταγμα της Αποανάπτυξης αρχικά αμφισβητεί την τρέχουσα λειτουργία της οικονομίας της διαρκούς ανάπτυξης, κατ’ επέκταση της ίδιας της λειτουργίας της κοινωνίας αλλά και ατομικά του κάθε ανθρώπου του δυτικού κόσμου. Ενώ
ταυτόχρονα τελεί ένα κάλεσμα αλλαγής του φαντασιακού για τον ορισμό της ανθρώπινης προόδου. Ο Καστοριάδης μιλούσε για την αποαποικιοποίηση του φαντασιακού μας που έχει καταλειφθεί από την εμμονή της διαρκούς ανάπτυξης «Το απαιτούμενο είναι μια νέα φαντασιακή δημιουργία που η σημασία της δεν μπορεί να συγκριθεί με τίποτε ανάλογο στο παρελθόν, μια δημιουργία που θα έβαζε στο κέντρο της ζωής του ανθρώπου σημασίες άλλες από την αύξηση της παραγωγής και της κατανάλωσης που θα έθετε στόχους διαφορετικούς, για τους οποίους οι άνθρωποι θα μπορούσαν να πουν πως αξίζουν τον κόπο…»


                                     Παντελής Κάλλιας. Η συνέχεια ΕΔΩ

Απέναντι Όχθη

Η Αποανάπτυξη αποτελεί τη μόνη διέξοδο από την κρίση

Η ιστορία ξεκινά από παλιά. Από την ελληνική Πόλιν που συγκροτήθηκε από Κοινότητες και οι κοινότητες από Οίκους. Η μικρή πόλις συμπίπτει με την κοινότητα, η μεγάλη περιλαμβάνει πολλές κοινότητες. Η οικογένεια και η κοινότητα είναι αναγκαίες για το ζην, ενώ η πόλις για το ευ ζην. Στην εξέλιξή της η ελληνική κοινότητα ολοκληρώνεται σε πόλι – κράτος, χαρακτηριστικό της οποίας είναι η συνειδητή συλλογική αυτοθέσμιση. Η πολιτειακή αυτοθέσμιση περιλαμβάνει και την εκπαίδευση του πολίτη με κριτήρια αμιγώς «πολιτικά». Διαμορφώνει δηλαδή η ίδια, σύμφωνα με τα πρότυπά της, το Άτομο – Πολίτη, το πολιτικό της κύτταρο. Η κοινότητα είναι μια ομάδα, συνήθως μερικών εκατοντάδων ανθρώπων, οι οποίοι οργανώνονται στον χώρο και τον χρόνο, έτσι ώστε μπορούν να επιβιώσουν κάνοντας την άριστη δυνατή βιώσιμη αξιοποίηση των δυνατοτήτων του τοπικού οικοσυστήματος και καταφεύγοντας συμπληρωματικά σε εμπορικές δραστηριότητες, για την ικανοποίηση των βιοτικών της αναγκών. Το σύστημα ρύθμισης των κοινωνικών σχέσεων στο εσωτερικό της κοινότητας βασίζεται στην παραγωγική αλληλεγγύη: Στη συλλογική ρύθμιση των σχέσεων γεωργίας και κτηνοτροφίας, στην εκτέλεση έργων με προσωπική εργασία, στην αποθεματοποίηση μέρους του πλεονάσματος για τις κακές χρονιές κ.λ.π.

Η κοινότητα αποφασίζει μόνη της για όλες τις πτυχές της κοινωνικής ζωής. Όλες οι εξουσίες πηγάζουν από την συνέλευση-Εκκλησία της κοινότητας και λογοδοτούν σ΄ αυτήν. Και η θρησκεία της, αυτό που λέμε λαϊκή θρησκευτικότητα και κρατά από την προομηρική εποχή, είναι ζυμωμένη με τις πολυώνυμες ζωτικές λειτουργίες της κοινότητας. Η κοινότητα είναι έτσι οργανικά αυτόνομη.

Η αυτονομία της αναπτύσσεται ή ψαλιδίζεται, αναλόγως με το υπερκείμενο κάθε φορά ευρύτερο σύστημα εξουσίας: το μυκηναϊκό, των πόλεων-κρατών, των ελληνιστικών βασιλείων, της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας, της φραγκοκρατίας και τέλος της τουρκοκρατίας. Όσο διατηρεί την παραγωγική αυτονομία της, η κοινότητα διεκδικεί και την πολιτική αυτονομία της. Οι χειρότερες εποχές της συμπίπτουν με τη μεσαιωνική φραγκοκρατία (13ος αιώνας), όπου η φεουδαρχία διαλύει την κοινότητα, για να μεταβάλει τον αγρότη σε δουλοπάροικο, και με τη νεωτερική φραγκοκρατία (19ος- 20 ος αιώνας), όπου ο κρατικός μεταπρατικός παρασιτισμός καταστρέφει την παραγωγική βάση της κοινότητας, για να ρίξει τον πληθυσμό της στην εσωτερική και την εξωτερική μετανάστευση.

Ως κύρια μορφή πρωτογενούς κοινωνικής ζωής η κοινότητα είναι το διαχρονικό κύτταρο του Ελληνισμού, από την αρχαιότητα ως τη διάλυσή της με τον ειδικό βαυαρικό νόμο του 1833. Τα λείψανά της θα τα διασκορπίσει αδυσώπητα ο τελευταίος ελληνικός εμφύλιος (1946-1949), όπου οι κυνηγημένοι θα αφήσουν τα χωριά για την ανώνυμη καταφυγή στις πόλεις.(Έτσι περιγράφει ο Θεόδωρος Ζιάκας τον κοινοτισμό στο Αυτοείδωλον εγενόμην, εκδόσεις ΑΡΜΟΣ, Αθήνα, 2005).

Σήμερα στα ερείπια του καταρρέοντος δυτικού προτάγματος, αναδύεται το νέο πολιτισμικό ρεύμα του κοινοτισμού. Χρειάζεται να «ανακαλυφθεί» εξ αρχής η συλλογική υπόσταση της «κοινότητας του αγώνα» και της «κοινότητας του κινδύνου». Μεταξύ των κοινωνικών δυνάμεων που αποτελούν αυτή την κοινότητα, οι πιο σημαντικές είναι οι άνεργοι και οι φτωχοί εργαζόμενοι, τα ανειδίκευτα τμήματα της εργατικής τάξης και της νεολαίας(όχι η εργατική ειδικευμένη ελίτ και τα υπάρχοντα συνδικάτα που παρακαλούν να μη χάσουν τη θέση τους, ακόμα και αν αυτή η θέση έχει να κάνει με τοξική, ρυπογόνα και μιλιταριστική δραστηριότητα), τα εκτοπισμένα από την τεχνολογία στρώματα, οι νέοι με το αμφίβολο μέλλον (που θα είναι η πλειοψηφία σε σχέση με τα μελλοντικά «γκόλντεν μπόις») και οι ηλικιωμένοι με τα αβέβαια γηρατειά, οι φθίνοντες μικρομεσαίοι αγρότες, οι μικροεπιχειρηματίες, τα γυναικεία κινήματα και γενικά οι γυναίκες, που είναι το βασικότερο στοιχείο αυτής της «κοινότητας», τα οικολογικά κινήματα, τα κινήματα των αυτοχθόνων και των μειονοτήτων, οι κάθε είδους μετανάστες και γενικώς εκείνοι που θα μπορούσαμε να τους κατατάξουμε στην κοινωνία «των από κάτω», που βρίσκονται σε κίνδυνο και είναι τα θύματα της παγκοσμιοποίησης.

Στη χώρα μας τόσο το κράτος όσο και οι αγορές έχουν ένα σοβαρό μειονέκτημα: δεν μπορούν να δουν πέρα από το συμφέρον της αναπαραγωγής τους, τις κοινωνικές και οικολογικές ανάγκες των πολιτών. Βασικός ανορθολογισμός τους είναι ότι θέλουν υποτιθέμενα να φροντίζουν για μας, χωρίς να λαμβάνουν πραγματικά υπόψη εμάς! Αυτός ο ανορθολογισμός, στις διάφορες εκδοχές του, οδήγησε, από τη μία, στην κατασπατάληση του δημοσίου πλούτου και σ’ έναν βλακώδη πολιτικό σχεδιασμό και, από την άλλη, στην αποδιάρθρωση της παραγωγικής δομής της χώρας και στη μετατροπή της σε τουριστικό θέρετρο και οικολογική χαβούζα –για να μη μιλήσουμε για την χρόνια ανεργία και φτώχεια.

Απέναντι σ’ αυτόν τον ανορθολογισμό, τον οποίο δεν θίγουν ούτε τα νέα μέτρα ούτε και η στάση πληρωμών, προτάσσεται ο συνειδητός έλεγχο της ζωής των πολιτών από τους ίδιους. Λύση είναι η συμμετοχή όλων στη δημόσια ζωή. Ο αληθινός διάλογος, η πλήρης ενημέρωση όλων από μέσα ελεγχόμενα από τους ίδιους τους πολίτες, η διαβούλευση και η συναπόφαση σε δημοτικές και συνοικιακές συνελεύσεις που θα συνεργάζονται σε περιφερειακό και εθνικό επίπεδο. Τα αναπτυσσόμενα αντικοινοβουλευτικά αισθήματα που αναπτύσσονται δυναμικά τελευταία μπορούν να γίνουν αφορμή για το πέρασμα στην πραγματική, άμεση δημοκρατία.

Ένα ξεκίνημα με όσο το δυνατόν περισσότερους και ουσιαστικότερους θεσμούς άμεσης δημοκρατίας. Θεσμούς που δεν θα είναι μόνο μέσα, αλλά τρόπος ζωής και θα κινητοποιούν τους πολίτες για συμμετοχή, η οποία θα τους μετατρέψει από αντικείμενα διαχείρισης της σημερινής πολιτικής, σε υποκείμενα της πολιτικής. Σε υποκείμενα που θα έχουν τη δυνατότητα να αποφασίζουν για τις συνθήκες της ζωής τους, για την οικονομία τους, για το περιβάλλον και την υγεία τους, για τον πολιτισμό και την κοινωνία τους γενικότερα, χωρίς όλα αυτά να ελέγχονται από μια κεντρική εξουσία και ιεραρχία. Ο ευνοϊκότερος χώρος για τη δημιουργία αυτής της νέας πολιτικής είναι ο χώρος της τοπικής κοινωνίας, του Δήμου και της Τοπικής Αυτοδιοίκησης(Τ.Α.).

Τα βασικά χαρακτηριστικά του κοινοτισμού σήμερα
1)Το αξιακό σύστημα:

Το αξιακό του σύστημα έχει ένα παρελθόν που προέρχεται από την προσωκρατική θετική σκέψη, τις πλατωνικές ιδέες και την κοινωνική φιλοσοφία του δήμου(δημοκρατία) και από την άλλη τις πρωτοχριστιανικές ιδέες που είχαν διαδοθεί στον ελληνόφωνο τότε κόσμο. Στη συνέχεια έχει να κάνει με τις ιδέες και τις αξίες: του ουμανιστικού, ελευθεριακού και «ουτοπιστικού» σοσιαλισμού, του κοινωνικού αναρχισμού, του κοινοτισμού, της οικολογικής ολιστικής σκέψης και των απόψεων της «γαίας»(η γη είναι η ίδια ένας οργανισμός), της «αντικουλτούρας», καθώς και με τις αξίες του ανατολικού τρόπου σκέψης και δράσης (Τάο-Γκάντι).

Ο άνθρωπος, σαν άτομο, δεν είναι σε καμιά περίπτωση «ότι έχει». Είναι κάτι πολύ περισσότερο. Οι ανάγκες του μπορούν να καθορισθούν από τον ίδιο μέσα από την αυτοκριτική γνώση του εαυτού του, τη λογική αντιμετώπισή τους στα πλαίσια των δυνατοτήτων της κοινότητάς του(άρα σημαντικότερη η κοινοτική ιδιοκτησία) και σε διαρκή επικοινωνία και αλληλεπίδραση με τους γύρω του. Δεν είναι μόνο υλικές, αλλά σε μεγάλο βαθμό συναισθηματικές και πνευματικές. Η ικανοποίησή τους επομένως, ιδιαίτερα των τελευταίων, δεν εξασφαλίζεται μέσω της αγοράς-κατανάλωσης και της ποσότητας, αλλά κυρίως μέσω της ποιότητας στα πλαίσια του προσιτού κοντινού του κόσμου. Μέσα από την επιμήκυνση-βίωση των άπειρων στιγμών του χρόνου του και όχι μέσα από την ταχύτητα και την κυκλοφορία(στη δύση) και μέσα από τον διαλογισμό-έκσταση(στην ανατολή).

Η αγάπη για τη ζωή, η οποία αποτελεί έκφραση της συσσωμάτωσης της συμπαντικής υλοενέργειας και η γνώση ότι ο θάνατος είναι συνέπεια της αύξησης της «εντροπίας» του συγκεκριμένου «είναι» και άρα αναπόφευκτη κατάληξη της ίδιας της ζωής, οδηγεί τον «νέο» άνθρωπο στην αποδοχή του θανάτου, στην εξάλειψη του φόβου και στην κατάκτηση του θεμελιακού αισθήματος της ασφάλειας. Όταν το κατορθώνει αυτό, τότε είναι σε θέση να αποδεχθεί και να δημιουργήσει τις νέες αξίες της ευζωίας, προσπερνώντας τις αξίες της επιβίωσης. Για αυτό χρειάζεται ένα ατομικό και δημόσιο χώρο σε ανθρώπινες διαστάσεις(τέσσερις τον αριθμό, μη ξεχνάμε τη σημαντική 4η διάσταση το χρόνο), που ενώ χαρακτηρίζεται από το μικρό μέγεθος, στην ουσία μπορεί να βιωθεί και σαν «μεγαχώρος» (αυτός ο κόσμος ο μικρός ο μέγας) και μπορεί να αποκτήσει και τα χαρακτηριστικά του αυτοδύναμου. Γιατί θα στηρίζεται στον κοινωνικά ελεύθερο άνθρωπο, κάτοχο της συλλογικής γνώσης, επαναπροσανατολισμένο στο συνδυασμό των προσωπικών επιθυμιών με τα ευρύτερα κοινωνικά ιδεώδη, δημιουργικό και πλούσιο εσωτερικά, αλλά ταυτόχρονα και ολιγαρκή. Θα στηρίζεται όχι στον ανταγωνισμό αλλά στη συμμετοχικότητα -συνέργεια και αλληλεγγύη των ανθρώπων του.

Σε ένα τέτοιο δημόσιο χώρο μπορεί να επικρατήσει η αγάπη, ο σεβασμός και η αλληλοεκτίμηση. Η ελευθερία σκέψης και έκφρασης, η ανεκτικότητα του διαφορετικού πλάι στη συνεκτικότητα και ομογενοποίηση, η οικουμενικότητα των ιδεών, η ισονομία και η κυριολεκτική δημοκρατία μπορούν πραγματικά να αναμορφώσουν τον νέο άνθρωπο.

2) Η κοσμοθεωρία του

Στον 20ο αιώνα οι νέες θεωρίες της Σχετικότητας, της κβαντικής φυσικής και των στοιχειωδών σωματιδίων, των χορδών, του χάους, καθώς και των μη ευκλείδειων γεωμετριών, όπως επίσης των οικοσυστημάτων και της γαίας ή των υπεραισθητών φαινομένων(που μπορούν να γίνονται κατανοητά μέσω του εγκεφάλου και όχι των ατελών αισθήσεων) κ.λ.π, μας οδηγούν πλέον να αντιλαμβανόμαστε το σύμπαν που μας περιβάλει, όχι σαν μια τεράστια μηχανή, αλλά σαν ένα τεράστιο νου.

Τις νέες αυτές αλήθειες θα πρέπει να τις αποδεχτεί σαν πραγματικότητα και ο «κοινός νους» και να μη τις θεωρεί σαν μεταφυσικές ή θεολογικές αλήθειες. Η νέα αυτή γνώση, για να έχει και θετικές κοινωνικές συνέπειες, δε θα πρέπει να περιορισθεί στα πλαίσια ενός ιερατείου ή σέκτας ή «γκρουπούσκουλου» . Ο καθένας μας πρέπει να εξασκήσει τη νόησή του, ώστε να εξελιχθεί σε μια έκτη υπεραίσθηση και να «βλέπει» πέρα από τον κόσμο των αισθήσεων(ο οποίος είναι ένα μικρό υποσύνολο του συμπαντικού κόσμου) και να πηγαίνει πιο πέρα από τη φαινομενικότητα των πραγμάτων, στο βάθος τους («τα φαινόμενα εξαπατούν»).

Για να μπορεί να το κάνει χρειάζεται χρόνο. Και ο χρόνος είναι πολύ σημαντική διάσταση στις καινούργιες αυτές αντιλήψεις και πρέπει να κυριαρχήσει στον τοπικοποιημένο χώρο σε βάρος της ταχύτητας. Μάλιστα όπως θεωρητικά έχει αποδειχθεί ότι ο χρόνος μπορεί να διαστέλλεται, έτσι και πρακτικά θα πρέπει να εφεύρουμε κοινωνικές πρακτικές που θα μας τον διαστέλλουν σαν βίωμα(γιατί μόνο έτσι μπορούμε να αντιληφθούμε την επιμήκυνσή του).

Ένα άλλο κοινωνικό πρακτικό αποτέλεσμα της κβαντικής διακύμανσης που διέπει το σύμπαν μας είναι ότι η αντίληψη που πρέπει πλέον να μας διέπει δεν θα είναι η στατικότητα, αλλά η διακύμανση και ότι από το «πουθενά» μπορούν να εμφανίζονται και να δημιουργούνται γεγονότα και πραγματικότητες που ανατρέπουν το «status» και το χάος και δίνουν νόημα στο παρόν ατενίζοντας προς το μέλλον. Επίσης η αρχή της «αβεβαιότητας» μας οδηγεί στην επίγνωση ότι δεν μπορεί να είμαστε σίγουροι για την άποψή μας και άρα θα πρέπει να είμαστε συγκρατημένοι (δεν μπορούν για παράδειγμα οι γενετιστές να ισχυρίζονται αλλαζονικά ότι η ζωή είναι μόνο τα γονίδια και ο γενετικός κώδικας, ενώ υπάρχουν πολλές αντιρρήσεις σε αυτό από άλλους επιστήμονες). Εξάλλου σε οποιοδήποτε φαινόμενο σημαντικός παράγοντας στην εξέλιξή του φαίνεται να είναι ο ίδιος ο παρατηρητής του, για όσο διάστημα δεν συγχωνεύεται με το φαινόμενο. Υπάρχουν λοιπόν πολλές υποκειμενικές αλήθειες για όσο μένουμε στο «εγώ»(αυτό οδηγεί στη αμφισβήτηση της «αυθεντίας» και της ιεραρχίας) και αν περνάμε στο «εμείς» μπορούμε να δεχθούμε συλλογικές ολιστικές αλήθειες.

Η επιστήμη λοιπόν θα πρέπει να είναι ολιστική, να ερευνά τα πράγματα από όλες τις πλευρές και να προβλέπει(όχι να μαντεύει) και ταυτόχρονα να είναι μέσο ανάπτυξης των φυσικών, νοητικών, ψυχικών και συναισθηματικών δυνατοτήτων του ανθρώπου. Ενώ η τεχνολογία με τη σειρά της να λαμβάνει υπόψη όχι μόνο τις ανέσεις που μπορεί να προσφέρει, αλλά και τις ανεπιθύμητες παρενέργειες που μπορεί να φέρει και επειδή δε μπορούμε να είμαστε πάντα σίγουροι, δεν θα πρέπει να προχωράμε σε εφαρμογές που φέρνουν μαζί τους ρίσκο ή προωθούν ιεραρχικές-εξουσιαστικές σχέσεις(αυτό σημαίνει ήπια, ελεγχόμενη και προσιτή κοινωνικά τεχνολογία).

Η τεχνολογία και η καινοτομία από μόνη της δεν παράγει αξία. Ούτε χρήσης ούτε ανταλλακτική. Χρειάζεται να χρησιμοποιήσει τόσο φυσικούς πόρους(ύλη, ενέργεια), όσο και ανθρώπινη εργασία. Η ανθρώπινη εργασία(μορφή ενέργειας), από μόνη της πάλι δεν μπορεί να παράγει αξία και κέρδος, αν δεν χρησιμοποιήσει τη ζωντανή και την ανόργανη φύση. Έτσι θα πρέπει να αναθεωρήσουμε την εργασιακή θεωρία της αξίας του Μαρξ, που πίστευε ότι η εργασία ήταν ο μοναδικός παράγοντας της αξίας επειδή ήταν ο μοναδικός ζωντανός παράγοντας στην παραγωγή(και άρα μπορεί να προσφέρει περισσότερη ενέργεια από ότι απαιτεί για να αναπαραχθεί η ίδια).

Το κέρδος σήμερα μεγαλώνει για το κεφάλαιο επειδή βασίζεται και στους φυσικούς πόρους και όχι μόνο στο εργατικό δυναμικό( αν και η παγκοσμιοποίηση διπλασίασε το εργατικό δυναμικό που έχει στη διάθεσή του το κεφάλαιο, ιδίως με την είσοδο της Κίνας και Ινδίας στο παγκόσμιο ελεύθερο εμπόριο). Θα πρέπει λοιπόν να θεωρήσουμε, πέρα από την εργασία, και τη φύση σαν στοιχείο του «μεταβλητού» και μόνο την τεχνολογία σαν το «σταθερό» παράγοντα στην παραγωγή(με την έννοια ότι αυτή είναι η αποκρυστάλλωση της νεκρής εργασίας και της νεκρής φύσης).

Όπως το κέρδος βγαίνει για το κεφάλαιο επειδή το κόστος της αναπαραγωγής του εργατικού δυναμικού είναι μικρότερο από την αξία που προσθέτει η εργασία στην παραγωγή, έτσι βγαίνει και από το γεγονός ότι η αναπαραγωγή των άλλων φυσικών πόρων κοστίζει λιγότερο από αυτά που προσθέτουν τα ίδια στα αγαθά. Σήμερα το κεφάλαιο δεν πληρώνει σχεδόν ποτέ το κόστος αναπαραγωγής της φύσης. Το θεωρεί «εξωτερικό» για το ίδιο κόστος και αν θέλει ας το πληρώσει η κοινωνία.

Αντίθετα υποστηρίζει ότι το κέρδος βγαίνει από τις επιχειρησιακές ιδέες, την καινοτομία και τη τεχνολογία. Θα πρέπει λοιπόν να θεσπίσουμε ένα νέο «προστατευτισμό», που θα αφορά και στους φυσικούς πόρους και όχι μόνο την εργασία. Το «εξωτερικό» κόστος της χρήσης των πλουτοπαραγωγικών φυσικών πόρων(θα έπρεπε να είναι το κόστος αναπαραγωγής τους ώστε να είναι πάλι έτοιμα προς χρήση), καθώς και της επακόλουθης περιβαλλοντικής υποβάθμισης και ρύπανσης(π.χ. το κόστος του καθαρού αέρα θα μπορούσε να είναι το κόστος αναπαραγωγής του καθαρού αέρα από τον μολυσμένο), πρέπει να «εσωτερικευθεί» στις οικονομικές δραστηριότητες με όρους που μένει να εφευρεθούν( τότε θα δούμε ποιες και ποιας μορφής επιχειρήσεις μπορούν να σταθούν).

Η οικονομία λοιπόν αντί να στηρίζεται στην επέκταση- εξειδίκευση-συγκέντρωση και εκμετάλλευση της εργασίας και του περιβάλλοντος(μέσω των οποίων αναγκαστικά αποσπά από τη φύση και τον εργαζόμενο περισσότερα από όσα τους επιστρέφει, ενώ ταυτόχρονα ακολουθεί ένα αέναο κύκλο αντικατάστασης αγαθών με στόχο τη συσσώρευση του κέρδους), πρέπει να δημιουργεί πάγιες αξίες χρήσης και να ακολουθεί τους ρυθμούς της φύσης και του ανθρώπου. Να μη χρησιμοποιεί ιδιαίτερα το περιβάλλον(που από μόνο του δεν μπορεί να αντισταθεί, αν και κάποτε θα «εκδικηθεί») σαν ανεξάντλητη πηγή πρώτων υλών και σαν ένα απέραντο σκουπιδότοπο. Μόνο έτσι ο ρυθμός της ζωής του ανθρώπου θα εντάσσεται στους ρυθμούς της φύσης(«βασίλειο των αναγκών») και θα επιτρέπει τη πνευματικότητα, δηλ. τη σκέψη, τον διαλογισμό και το όνειρο μέσω των οποίων θα επιτυγχάνεται η δραπέτευσή του στο «βασίλειο της ελευθερίας». Αν και πολλές από αυτές τις ιδέες δεν είναι άμεσα εφαρμόσιμες, μπορούν να προσανατολίσουν την σκέψη, τη συλλογική δράση και την κοινωνική πρακτική.

3) Η κοινωνικοπολιτική δομή του

Οι καινούργιες δομές θα πρέπει να είναι ο πυλώνας έκφρασης αλλά και στήριξης του συστήματος αξιών και της αντίστοιχης κοσμοθεωρίας του νέου ρεύματος, που αναφέρθηκαν πιο πάνω. Ο στόχος τους θα πρέπει να είναι ο «νέος» άνθρωπος, ο ενταγμένος αρμονικά στη φύση, που θα αισθάνεται ελεύθερος, αλλά θα έχει αναπτύξει μια δύναμη αυτοελέγχου μέσα του, ώστε να αυτοεξουσιάζει τις παρορμήσεις του χωρίς να χρειάζεται για αυτό ετεροκαθορισμένη εξουσία. Οι οικονομικές και κοινωνικοπολιτικές δομές λοιπόν που πρόκειται να αναπτυχθούν στα πλαίσια του νέου προτάγματος δεν θα πρέπει να επιβάλουν, αλλά να ενισχύουν τις ψυχοσωματικές δυνάμεις του ανθρώπου για να βάζει σκοπούς και να τους επιτυγχάνει. Να προωθούν την ατομική-κοινωνική αυτοδυναμία, γιατί η εξάρτηση είναι αυτή που πάντα γεννά τον αυταρχισμό και τον ολοκληρωτισμό.

Η ελευθερία, όπως και η εξάρτηση δεν είναι εγγεγραμμένες στο ανθρώπινο γενετικό κώδικα, αλλά αποκτούνται με την εκπαίδευση και την κοινωνική συμμετοχή. Αυτή η συμμετοχή στον κοινωνικό πειραματισμό θα οριοθετήσει και τη στάση του καθένα απέναντι στο περιεχόμενο της «προσωπικής ελευθερίας». Η πολιτική πλέον δεν θα ταυτίζεται με την άσκηση εξουσίας από τις προνομιούχες ομάδες, αλλά με την οργάνωση της συμμετοχής ολόκληρου του πληθυσμού στο κοινωνικό γίγνεσθαι, με βάση την αλληλεγγύη και την αυτοδιαχείριση σε όλα τα επίπεδα της καθημερινής κοινωνικής ζωής. Ώστε όλοι οι πολίτες να ικανοποιούν τις ανάγκες τους στα πλαίσια των δυνατοτήτων που παρέχονται από τη πολιτεία του κοινοτισμού, δηλαδή από την πολιτεία της ισοκατανομής της εξουσίας σε όλα τα επίπεδα. Στο πολιτικό, στο οικονομικό, στο κοινωνικό και στο οικολογικό.

Αυτό θα είναι δυνατό με την θεσμική οργάνωση π.χ. του συμμετοχικού δημοκρατικού προγραμματισμού. Στη παραγωγή και στη διανομή και θα μπορεί να ξεκινά από τη δημόσια συζήτηση του προϋπολογισμού κάθε χρονιάς, δηλαδή του συμμετοχικού δημοκρατικού προϋπολογισμού. Με άμεση λήψη αποφάσεων μέσω των συνελεύσεων των πολιτών στο τοπικό επίπεδο, που συνομοσπονδιοποιούνται σε περιφερειακό και εθνικό επίπεδο, και απαρτίζονται από άμεσα ανακλητούς (από τις δημοτικές συνελεύσεις) εντολοδόχους, που συντονίζουν τις αποφάσεις των δημοτικών συνελεύσεων.

Προϋποθέτει τη δημιουργία θεσμών κοινοκτημοσύνης των πλουτοπαραγωγικών πηγών και συλλογικού τους ελέγχου από τους δήμους, με στόχο την ικανοποίηση των βασικών αναγκών όλων των πολιτών, καθώς και την ελευθερία επιλογής του ατόμου ως προς την ικανοποίηση των μη βασικών αναγκών του, σύμφωνα με τις επιλογές του για εργασία/ελεύθερο χρόνο. Προϋποθέτει τη δημιουργία θεσμών αυτό-διεύθυνσης στα εργοστάσια, τα γραφεία και γενικότερα στους τόπους παραγωγής αγαθών και υπηρεσιών, συμπεριλαμβανομένων των πολιτιστικών ―Μ.Μ.Ε., τέχνες κ.λπ., καθώς και τους τόπους εκπαίδευσης. Οι συνελεύσεις των εργαζομένων/φοιτητών κ.λπ. εξασφαλίζουν την αυτοδιεύθυνση των τόπων παραγωγής, εκπαίδευσης κ.ο.κ., με βάση τους γενικούς στόχους που θέτουν οι δημοτικές συνελεύσεις και τις προτιμήσεις των πολιτών ως παραγωγών-καταναλωτών, αλλά και επιβάλλουν οι επιταγές της αρμονική σχέση Κοινωνίας και Φύσης.

Όλες αυτές οι δομές θα πρέπει να εκφράζουν ένα καινούργιο «κοινωνικό συμβόλαιο», που ταυτόχρονα θα είναι και ένα «συμβόλαιο» με τον εαυτό : «Να επιλέξουμε και να εξασφαλίσουμε ένα μέλλον όχι μόνο για μας και τα παιδιά μας, αλλά και για κείνους που δεν έχουν γεννηθεί ακόμα, καταδικάζοντας το κέρδος που βγαίνει από τη συνειδητή ή αθέλητη εκμετάλλευση του ανθρώπου και της φύσης καθώς και από την καταστροφή τους».


Το κίνημα του κοινοτισμού

Γραμματοσειρά
Αντίθεση